BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Papurau Bro

BBC Homepage
BBC Cymru
BBC Lleol

CymruGoOrGoDdCanolDeOrDeDd
»

De Orllewin

Newyddion Lleol

Chwaraeon

Y Tywydd

Teithio

Bywyd Bro

Digwyddiadau

Trefi

Papurau Bro

Oriel yr Enwogion

Hanes

Lluniau

Natur

Gwegamerâu

Eich Llais

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
»Turn ON
Troi YMLAEN
»What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?

Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

Clecs y Cwm
Marvin Morgan adeg Ffair Haf Ysgol Gynradd Felindre, haf diwethafPortread o Marvin Morgan
Tachwedd 2003
Dod i adnabod Marvin Morgan - o'i waith yn was fferm i gerfio ffon fugail i'r Archesgob Desmond Tutu ...
Brodor o Flaendulais yw Marvin Morgan a phan yn grwt byddai wrth ei fodd yn cynorthwyo ar ffermydd y cylch. Er mai i'r pyllau glo yr â rhan fwyaf o gryts y pentref i weithio bryd hynny, awyr iach y fferm oedd dyhead Marvin.

Pan yn 16 mlwydd oed aeth yn was ffarm i Bedfedw, Pontlase ger Treforys. Fferm hollol draddodiadol oedd hon gyda'r ceffyl yn frenin y maes a'r fuwch fyrgorn y frenhines y beudy.

Meddai Marvin "Godro a llaw a wnawn, gan nad oedd trydan ar gael bryd hynny. Cefais amser hapus a diddorol yn dysgu crefft hynaf ddynol ryw ac am hen grefftau cefn gwlad sydd erbyn hyn, yn anffodus, wedi llwyr diflannu.

"Gwerthwyd fferm Penfedw a chafwyd arwerthiant yno ym 1952. Symudais i fferm gyfagos yn Felindre a chael dyrchafiad yn was mawr! Dysgais odro gan berchennog y fferm David Clement ac roedd bwyd maethlon ei briod Jane yn flasus tu hwnt.

"Pentref bywiog Cymreig oedd Felindre bryd hynny ac yno y cefais hyd i wraig, Margaret Tucker a chodi tri o blant Bethan, John ac Eurig".

Treuliodd gyfnodau yn ffermio yn Surrey, Trefynwy, Trawscoed a Merthyr Mawr ac yna fe'i penodwyd i staff Sain Ffagan ac yno y bu'n arddangos hen grefft y melinydd ym Melin Bompren. Cafodd gyfle i ailgydio yn y grefft a ddysgodd blynyddoedd yng nghynt, sef naddu ffyn cerdded a ffyn bugail. Anrhydedd mawr a ddaeth i ran Marvin oedd cerfio ffon fugail i Archesgob Desmond Tutu.

Cerfiodd nifer o ffyn i Gymry Patagonia ac maen hyfryd meddwl bod ffyn o Gymry yn cael eu defnyddio ar baith cras y Wladfa. Un tro gwahoddwyd ef i ranch fawr yn Texas gan Americanwr.

Tra'n gweithio yn Sain Ffagan y daeth i adnabod David John Davies (cefnder Nora Hendra, Tonna) gwas ffarm o Gaeo, Sir Gaerfyrddin. Bu ef ar staff yr Amgueddfa Werin am 31 mlynedd fel un a fu'n trin gwrychoedd, toi, cneifio, gwneud ffyn a basgedi gwiail. Roedd yn arbenigwr ar blethu Ceintell, sef basged o bren helygen, yr un siâp â chwrwgl. Fe'i defnyddiwyd ar ffermydd Sir Gaerfyrddin i gario pob math o gynnych amaethyddol a chan wraig y ffarm i gario dillad ar ddiwrnod golchi.

D. J. oedd y basgedwr olaf yng Nghymru i wneud y math yma o fasged ac oni bai fod Marvin ddim ar gael byddai wedi hen ddiflannu. Ysywaeth dysgodd ef y grefft ac mae'n teithio'r wlad i arddangos ei grefft a'i gynnyrch. Gwelir ef ar Sadyrnau Crefft Sain Ffagan a ffeiriau tebyg.


0
C20
Pobol y Cwm0
Learn Welsh0
BBC - Cymru - Bywyd - Pobl - A-B


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy