So‘xga o‘tish-qaytishni 24 soat ochib qo‘yish mushkulmi? Video

Oxirgi kunlarda O‘zbekistonning So‘x anklavi aholisining Farg‘onaga kelib-ketishi qiyinlashdi. Chegara postlaridan o‘tib qaytishda bir necha soatlik navbatlar yuzaga keldi, insonlarning tobi qochgani xabar qilindi.

Buning asosiy sababi odamlar va avtomobillarni tekshirib o‘tkazadigan Qirg‘iziston chegara postlarining o‘tkazuvchanlik qobiliyati cheklangani deb ko‘rilayapti.

So‘xliklarning Bi-bi-siga aytishlaricha, uzun navbatlar va chegara tekshiruvidan o‘tib olish uchun 4-5 coatlab vaqt sarflash vaziyati oktyabr oyining 20-sanalaridan keyin deyarli har kuni kuzatilayapti.

Chegaradan o‘tish-qaytish qiyinlashganidan, ayniqsa, bolalar, keksalar va bemorlarga og‘ir bo‘lgan.

29-oktyabr kuni So‘xga Farg‘ona viloyatining Vodilidan kirib borgan so‘xlik taksi haydovchisining aytishicha, shu kuni o‘tish-qaytishi oson bo‘lgan.

O‘zbekiston hududi hisoblangan So‘x, Shohimardon va Cho‘ng‘ara qishlog‘i Qirg‘izistonning Botken viloyati ichkarisida joylashgan.

So‘x, Shohimardon va Cho‘ng‘araga O‘zbekistonning Farg‘ona viloyatidan Vodil va Rishton chegara postlaridan o‘tib boriladi.

Rishtondan So‘xgacha 60 kilometrcha, Vodildan So‘xgacha 100 kilometrcha Qirg‘iziston hududini bosib o‘tish talab qilinadi.

Uch aholi maskani yashovchilari va tujjoriy yuk ortilgan transport vositalarini Qirg‘iziston chegara va bojxona rasmiylari bittama-bitta tekshiradilar, shaxsiy ehtiyoj va sotish uchun olib borilayotgan tovarlarni farqlash maqsadidagi tekshiruvlar ham chegaradan o‘tish fursatini uzaytiradi.

So‘xliklarning aytishlaricha, chegaradan o‘tish-qaytishni osonlashtirish maqsadida rahbariyatga murojaat qilganlari ortidan shu yil iyunidan oktyabrigacha chegara maskanlari 24 soat ishlash tartibiga o‘tkazilgan.

Bu o‘zbekistonliklarning hayotini osonlashtirgan, yozda so‘lim hordiq chiqarish maaskanlariga sayyohlarning borishini ham yengillashtirgan.

Farg‘ona viloyat hokimligi mas’ulining Bi-bi-siga aytishicha, oxirgi kunlardagi chegaradagi tirbandliklar Qirg‘iziston rasmiylarining o‘z hududida ko‘prikni ta’mirlayotganlari bilan bog‘liq.

Ammo so‘xliklar o‘z manzillariga yetish uchun So‘x daryosi ustidagi ko‘prikdan foydalanishga to‘g‘ri kelmasligini aytadilar.

"Eng katta muammo - budkalarining soni kamligi", deydi So‘x yashovchisi.

"Faqat yozda turistlar kelgani uchun emas, doim chegarani 24 soat ochib qo‘ysalar, yaxshi bo‘lardi", deydi u.

Chunki hozir chegaradan o‘tkazish nuqtasining ishlash vaqti cheklangan, ish vaqti tugaganidan keyin kelgan insonlar ertalabgacha shu yerda kutib qolishga majburlar.

So‘xliklar Samarqandda boshlangan UNESCO anjumaniga murojaat yo‘lladilar, So‘xni muloqot markaziga aylantirish bilan mushkullarini hal etishga yordamlashishga chaqirdilar.

O‘zbekistonning So‘x tumani aholisi 87000 ni tashkil etadi.

So‘xliklarning o‘zlari "100 mingga yetib qoldik" deyishadi.

2020 yili Qirg‘iz ovuli yashovchilari va so‘xliklar o‘rtasida nizo kelib chiqdi, u yerga O‘zbekiston Bosh vaziri Abdulla Aripovning shaxsan o‘zi borishiga to‘g‘ri keldi.

Prezident Mirziyoyev va Prezident Japarovning keyingi yillardagi kelishuvlari so‘xliklarning hayotini ham osonlashtirdi, So‘x ichidagi yo‘llar, maktablar qurilishiga e’tibor kuchaydi.

2021 yil noyabridan buyon So‘x va Farg‘ona o‘rtasida avia qatnov yo‘lga qo‘yilgan, haftasiga 3-4 parvoz amalga oshiriladi.

Ammo quruqlikdagi Qirg‘iziston hududi hamon So‘xni O‘zbekiston bilan bog‘laydigan asosiy yo‘l hisoblanadi.