Vita vya Ukraine:Ufahamu mji wa Melitopol, unaokaidi kukaliwa na Urusi

Vikosi vya Urusi vilikabiliwa na upinzani mkali kutoka kwa wakazi walipofika katika mji wa Melitopol kusini mwa Ukraine mwezi Februari.

Wenyeji walijaribu kuzuia magari ya kivita wakati msafara wa wanajeshi ulipokuwa ukiingia ndani ili kuuteka mji huo, na watu walifurika barabarani wakipeperusha bendera za Ukraine.

Wakati Warusi walipoanza kuwadhibiti waandamanaji, vuguvugu la upinzani lililazimika kuibuka na vikundi vipya viliibuka.

Melitopol, kulingana na Taasisi yenye makao yake makuu Marekani ya Utafiti wa Vita, ni eneo ambalo vita vya waasi vimekuwa vikiendelea tangu katikati ya Machi.

Idara ya Ujasusi ya Kijeshi ya Ukraine imeripoti kwamba kuanzia Machi 20 hadi 12 Aprili "wapiganaji waliwaondoa wanajeshi 70 wa Urusi wakati wa doria yao ya usiku".

Makundi haya yanaendelea kufanya mashambulizi.

Jumatano iliyopita treni ya kivita ya Urusi iliripotiwa kuacha njia. Siku zilizopita, askari wawili wa Urusi walipatikana wamekufa barabarani. Mwezi uliopita daraja karibu na Melitopol - linalotumika kupeleka vifaa kwa jeshi la Urusi - lililipuliwa.

Ivan Fedorov, meya wa Melitopol, anasema mashambulizi haya yalipangwa na makundi ya waasi. "Ni kazi ya wafuasi wetu, huduma zetu za siri na wanajeshi wetu. Wanafanya kazi hii pamoja," anaiambia BBC.

Bw Fedorov mwenyewe alitekwa nyara na vikosi vya Urusi na baadaye kuachiliwa kama sehemu ya kubadilishana wafungwa.

Warusi wanajaribu sana kusambaratisha upinzani wote. Wanapita kwenye nyumba na kuweka watu kizuizini, wakaazi wanasema inafanyika hivyo mara nyingi bila mpangilio.

Mnamo Aprili 29, watu wenye silaha waliovalia sare za kijeshi na vitambaa vyeupe - alama inayotumiwa na askari wa Urusi - walimteka nyara Boris Kleshev, mkuu wa kikosi cha zima moto huko Melitopol.

Kwa muda wa wiki mbili ndugu zake hawakusikia chochote kuhusu mahali alipo. Siku chache zilizopita, kituo cha Telegram kinachounga mkono Urusi kilichapisha video ikimuonesha Bw Kleshev na wanaume wengine wa Ukraine wakikiri kwamba walikuwa wakitoa taarifa kuhusu mienendo ya Urusi na jeshi la Ukraine.

Bwana Kleshev alikuwa akiongea kwa sauti ya chini, wazi kwa kulazimishwa. Lakini hata kama ilionekana kama ungamo la kulazimishwa, wale waliotengeneza video hiyo hawakuwa na uwezekano wa kujali - lengo lao ni kuuvunja upinzani unaoenea kupitia Melitopol.

Makundi haya ya upinzani, hata hivyo, ni sehemu ndogo tu ya harakati.

"Asilimia tisini ya wakazi wa Melitopol sasa ni wafuasi na wanapinga kwa njia zao wenyewe," anasema Svitlana Zalizetska, mwandishi wa habari wa ndani.

"Baadhi ya watu huwatazama tu wanajeshi wa Urusi kwa chuki. Wengine huimba nyimbo za kizalendo usiku. Baadhi ya watu huning'iniza mabango barabarani yenye bendera za Ukraine," anasema, akiongeza kuwa wengine pia hupitisha habari kuhusu harakati za kijeshi za Urusi.

Mwanzoni mwa uvamizi huo mnamo Februari, wakazi wa Melitopol walipanga maandamano makubwa dhidi ya uwepo wa jeshi la Urusi. Watu mara kwa mara waliingia mitaani na bendera za Kiukreni, wakiimba: "Melitopol ni Ukraine."

"Vikosi vya Urusi vilishtuka sana kuona kwamba wakazi wa eneo hilo hawakufurahi kuwaona. Wanajeshi hao waliamini kweli kwamba walikuwa wakombozi," anasema Iryna (si jina lake halisi), anayeishi Melitopol.

Wiki chache baada ya uvamizi huo, polisi kutoka Rosgvardia - walinzi wa kitaifa wa Urusi - walifika kukabiliana na maandamano. Walianza kutawanya umati wa watu na kuwaweka kizuizini wanaharakati.

Lakini askari wa Urusi wanaonekana kuelewa kwamba kushinda upinzani hapa kunahitaji zaidi ya kusimamisha tu mikutano.

Tofauti na mikoa mingine inayokaliwa na jeshi la Urusi, wanajeshi huko Melitopol wamekuwa wakijaribu kuvutia mioyo na akili za watu. "Tuna chapa ya 'watu wenye adabu'", Iryna anatania, akirejelea neno lililotumiwa kuelezea askari wa Urusi wakati Moscow ilipoiteka Crimea mnamo 2014.

"Hawa ni watu wa kawaida ambao wanafanana na sisi na kujaribu kuwa wazuri," anaelezea. "Wanasaidia wanawake wazee na kuonyesha kwamba wanajali watu. Lakini hawawezi kutambua kwamba ni wao walioanzisha matatizo haya yote na kwamba watu wetu hawakuomba msaada hapo awali."

Ili kuunda mtazamo wa kawaida, majeshi ya Kirusi yanajaribu kunyamazisha mtu yeyote anayepinga waziwazi.

Svitlana Zalizetska, ambaye alikuwa akiendesha tovuti maarufu ya habari, alishinikizwa kushirikiana na mamlaka mpya zilizoteuliwa na jeshi la Urusi. Alikataa. Wakati meya, Bw Fedorov, alipotekwa nyara, Svitlana alitambua kuwa angeweza kuwa wa pili. Baadaye alitorokea katika eneo lililodhibitiwa na vikosi vya Ukraine.

Kisha, maafisa wa Urusi walianza kutishia familia yake. "Kwanza walitaka kuharibu tovuti. Walishindwa," anasema. "Kisha wakajaribu kunikamata. Walishindwa tena. Kisha wakamweka kizuizini baba yangu na kumchukua mateka ili kunifanya nirudi, na kupata udhibiti wa tovuti."

Ni pale tu alipokiri hadharani kwamba hamiliki tovuti tena na kuacha kuiandikia, walimwachilia baba yake.

Jeshi la Urusi linakusanya rasilimali ili kubadilisha maoni yanayounga mkono Ukraine huko Melitopol. Wanataka sana kupata shule, maduka na biashara kufunguliwa tena kwa lengo la kuwasilisha sheria ya Kirusi kama hatua nzuri.

Na kadiri kazi inavyoendelea, ndivyo inavyokuwa vigumu kwa watu kupinga. Baadhi ya wakazi, bila fedha zilizosalia kulisha familia zao, wanarejea kazini - hata kama ina maana ya kuunga mkono utawala mpya wa Urusi.

"Ikiwa wanawaua raia wa Ukraine huko Mariupol, hapa wanajaribu kuvunja roho zetu," anasema Iryna. "Lakini watashindwa."