Украина уруши: Путин айтишича, Украина ўтган йили тинчлик режасини барбод қилган. Нега бу гап нотўғри? Янгиликлар Dunyo Yangiliklar

Ўтган ҳафта охирида Африка етакчилари билан учрашувда Владимир Путин деярли бир ярим йил аввал Россиянинг Украинага бостириб кириши билан бошланган уруш Киевнинг айби билан якунига етмагани, тинчлик ўрнатилмаганини айтди. Россия президенти ўз сўзлари тасдиғи сифатида баҳорда Украина расмийлари томонидан Истанбул музокараларидан сўнг имзолангани даъво қилинаётган ҳужжатларни кўрсатди ва Киевни келишувни бузишда айблади. Аслида, воқеаларнинг бу тарздаги талқини ҳақиқатдан узоқдир. Путин айтган гаплардаги хатолик нимада?

"Ҳужжат Киев делегацияси томонидан парафирланган"

17 июнь куни Россия президенти Владимир Путин Африка мамлакатлари - Замбия, Жанубий Африка, Миср, Конго, Сенегал, Уганда ва Комор ороллари иттифоқи делегацияси билан учрашди.

Ушбу делегация Санкт-Петербургга Киевдан етиб келди. Бир кун аввал улар Киевда Владимир Зеленский билан учрашган эди. Ўша ташриф куни Украина пойтахти Россия ракета ҳужумига учради: делегация аъзолари ҳатто бомбапаноҳга яширинишга мажбур бўлди.

Минтақа бўйлаб сафарда - Киевдан олдин Африка раҳбарлари Украинанинг "коллектив Ғарб"даги асосий иттифоқчиси бўлмиш Польшага боришган эди. Улар ўзларининг тинчлик режаларини тақдим этиш ва можаро томонларини музокарага кўндириш учун боришганди. Кузатувчилар таъкидлашича, бу Африка вакилларининг бошқа қитъадаги урушни тўхтатишга ҳисса қўшиш учун тарихдаги биринчи уринишидир.

Константиновский саройидаги кўп соатлик учрашувда Африка тинчлик ташаббуси муҳокама қилинди.

Комор ороллари ва Сенегал президентларининг протокол нутқларидан сўнг Жанубий Африка президенти Сирил Рамафоза муросага эришиш бўйича аниқ таклифларни ўқиб берди.

Рамафоза бир кун аввал Киевда биринчи марта тақдим этган тинчлик режасининг ўнта бандини бир жумла билан "ҳамма яхшилик учун, ҳамма ёмонликка қарши" деган сўзлар билан ифодалаш мумкин. Бу ташаббуснинг тахминий параметрлари шулар: ихтилофни имкон қадар тез юмшатиш ва тинчлик музокараларини бошлаш, БМТ Низомида таъкидланганидек мамлакатлар суверенитетини тан олиш, уларга хавфсизлик кафолатини бериш, халқаро бозорларга ғалла етказиб беришни таъминлаш, гуманитар ташаббусларни қўллаб-қувватлаш (жумладан, асирларни алмашиш ва кўчирилган украиналик болаларни қайтариш) ва урушдан кейинги қайта қуриш масалаларини муҳокама қилиш. Рамафоза бу жараёнларни қандай бошлаш кераклигини кўрсатгани йўқ.

Рамафозани тинглаб, аввалига барча олти меҳмонга сўз беришга ваъда қилган Путин "нима учун йиғилганимиз ҳақида бир неча сўз" айтишга қарор қилди.

Украинадаги воқеалар ҳақида яна бир бор ўзининг ўша маълуму машҳур тасаввурини - 2014 йилдаги Киевдаги "қонли тўнтариш", Киев ва Ғарб томонидан барбод қилинган "Минск келишувлари" ва Россия қандай қилиб ЛХР ва ДХР мустақиллигини "БМТ Низомига тўлиқ мувофиқ" ҳолда "тан олишга мажбур бўлганлиги" ҳақида гапирди. Сўнг у Украина ва Россия ўртасидаги тинчлик музокаралари мавзусига ўтди.

Путин ўз сўзини "Россия ҳеч қачон музокара қилишдан бош тортмаган", деган таъкид билан бошлади, бу таъкидни Россия расмийлари бир неча бор такрорлаган. Бундан ташқари, Путиннинг айтишича, ўтган йил баҳорида Туркияда Режеп Эрдоған кўмагида бир қатор музокаралар натижасида "Украинанинг доимий бетарафлиги ва хавфсизлик кафолатлари тўғрисидаги шартнома" лойиҳаси ишлаб чиқилган.

Владимир Путин ўз сўзларини тасдиқлаш учун столдан ушбу келишув ва унинг иловасини олиб, камераларга кўрсатди. "Мана бу ҳужжат ва у Киев делегацияси томонидан парафирланган. Имзо турибди", деди Путин.

Бироқ, Россия Федерацияси Президенти таъкидлашича, шундай шароитда ҳам Россия Киев билан музокараларга қарши эмас. Владимир Путиннинг сўзларига кўра, Украина раҳбарияти "ҳеч қандай музокара олиб бормаслигини эълон қилган".

"Шунинг учун мен сизнинг ташвишингизни тушунаман, бунга шерикман ва, албатта, биз сизнинг ҳар қандай таклифингизни кўриб чиқишга тайёрмиз. Лекин биз музокаралардан бош тортмадик - Украина томони бош тортди... Улар биздан нима хоҳлаяпти?» дейди Владимир Путин.

Россия президенти нутқи тугагач, сўзни замбиялик ҳамкасбига берди ва учрашув матбуотга ёпиқ режимга ўтди.

Путин кўрсатган бу "тинчлик ҳужжатлари" қандай эди?

Владимир Путин гапирган тинчлик музокаралари Украина ва Россия делегацияларининг ўтган йил февраль-март ойларида бўлиб ўтган қатор учрашувларидир. Украина делегациясига Олий Рададаги президент фракцияси раҳбари Давид Арахамия, Россия делегациясига Владимир Путиннинг ёрдамчиси, собиқ маданият вазири Владимир Мединский бошчилик қилган.

Бу делегацияларнинг жами тўртта юзма-юз учрашуви - учтаси Беларусда, якуний учрашуви эса Истанбулда бўлиб ўтган. Бу учрашувларнинг охиргиси якунида томонлар якуний коммунике бўйича келишиб олганликларини эълон қилишган.

Ўшанда Би-би-си музокараларда томонлар асосий эътиборни икки шартнома лойиҳаларини муҳокама қилишга қаратгани ҳақида хабар берган эди.

Улардан биринчиси хавфсизлик масалаларига тааллуқли бўлиб, унга кўра, Украина қандайдир хавфсизлик кафолатлари эвазига нейтрал мақомга рози бўлади ва ўз ҳудудида хорижий базаларни жойлаштирмайди. Киев назарида Ғарб давлатлари Россиянинг янги тажовузи содир бўлган тақдирда уни қўллаб-қувватлашга кафолат бериши керак эди. Бироқ Москва нафақат Россия, балки, масалан, Беларус ҳам кафиллар қаторига киришни таклиф қилди.

Яна бир келишув "маданиятларга ўзаро ҳурмат" билан боғлиқ эди - у, масалан, Украинадаги "тил муаммосини" ҳал қилиш йўллари билан боғлиқ.

Истанбулдаги музокаралардан сўнг дарҳол Россия Мудофаа вазирлиги "ўзаро ишончни ошириш учун" Киев ва Чернигов йўналишларида ҳарбий фаолликни тубдан қисқартиришини эълон қилди - ўша пайтда Россия қўшинлари Украина пойтахтига яқинда жойлашган эди. Кўп ўтмай, бу ҳудудларда рус аскарлари қолмади. Ўшанда Киев бу ҳудуддан рус қўшинлари олиб чиқилишининг асл сабаби Россиянинг бу ҳудудлардаги ҳарбий муваффақиятсизликлари эканлигини таъкидлаганди.

Истанбулдан қайтгач, делегациялар Украина-Россия келишувлари лойиҳалари устида онлайн ишлашни давом эттирди, деб хабар берганди Би-би-си. Ишчи гуруҳлар вакиллари ҳар куни бир неча марта шартнома лойиҳаларига шарҳлар ва тузатишлар алмашишган.

Кўриниб турибдики, Владимир Путиннинг африкалик меҳмонларга кўрсатган ҳужжатлари айнан шу музокара жараёни билан боғлиқ. Ҳужжатлар санаси 2022 йил 15 апрель кўрсатилган, яъни делегацияларнинг сўнгги юзма-юз учрашувидан икки ҳафтадан кўпроқ вақт ўтган.

Ўша санадан беш кун ўтиб, 20 апрель куни Путиннинг матбуот котиби Дмитрий Песков Москва Киевга "мутлақо тушунарли, аниқ ифодаланган ҳужжат лойиҳасини" топширганини айтади. Бунга жавобан Киев Украина музокаралар делегацияси аъзоси Михаил Подоляк орқали "янги ҳужжат йўқ" деб эълон қилади.

Тез орада Украина-Россия тинчлик музокаралари мавзуси бутунлай ёпилди.

Россия билан эмас, балки Владимир Путин билан музокараларни тақиқлаш ҳақидаги фармонни Владимир Зеленский бу воқеалардан анча кечроқ, ўтган йилнинг 30 сентябрида чиқарган. Ўша куни Владимир Путин Запорожия ва Херсон вилоятларининг давлат суверенитети ва мустақиллигини тан олиш тўғрисидаги фармонларни имзолаганди ва бу уларни Россия таркибига киритиш жараёнини бошлаш имконини берганди. Зеленскийнинг Путин билан музокара олиб бориш мумкин эмаслиги ҳақидаги фармони шу кунгача кучда қолмоқда.

Путиннинг версиясида нима хато?

Украина ва Россия ўртасидаги ўтган йилги музокаралар ўтган шароитлар ҳақида Би-би-си бир неча бор хабар берган. Владимир Путин ўзининг африкалик меҳмонларига тақдим этган версия делегациялар ишига алоқадор бўлган Москва ва Киевдаги суҳбатдошларнинг Би-би-сига айтганларидан тубдан фарқ қилади.

Россия ва Украина манбалари музокараларда қатнашган делегациялар уруш ва тинчлик масалаларини ҳал қилиш ваколатига эга бўлмаганини бир неча бор таъкидлаган. Музокарачилар фақат Владимир Зеленский ва Владимир Путин урушни тугатишга рози бўлса, имзолаши мумкин бўлган ҳужжатларни тайёрлаётган эди.

"Истанбулда биз таъкидладик: сиз [Россия Федерацияси Қуролли Кучлари] 2022 йил 24 февралдаги (Россиянинг Украинага қарши кенг кўламли тажовузи бошланган сана - Би-би-си) чегараларга қайтасиз, шундан сўнг музокаралар жараёни бошланади, унда президент ва Украина Ташқи ишлар вазирлиги иштирок этади, шундан сўнг қонуний ҳужжат пайдо бўлади", деди Украина музокаралар делегацияси аъзоси Михайло Подоляк Киев Радио НВ эфирида (ҳали расман тарқатилмаган).

"Ҳеч қандай имзо йўқ... Бу, албатта, уйдирма ҳужжат", деди у Россия президенти Африка раҳбарларига кўрсатган қоғозлар ҳақида.

Киев ва Москвадаги Би-би-си манбаларининг айтишича, қисқа музокараларнинг ҳеч бир босқичида Россия ва Украина энг юқори даражада, яъни Владимир Зеленский ва Владимир Путин ўртасида музокаралар ўтказишга яқин ҳам келмаган. Бу учрашувсиз ҳақиқий келишувларга эришиб бўлмайди, дейди суҳбатдошлар.

Масалан, Истанбул коммюникесининг айрим бандларида энг нозик ҳудудий масалалар - Қрим ва Донбасс ҳудудларига эгалик қилиш масалалари давлат раҳбарлари томонидан муҳокама қилиниши айтилган эди.

Муҳим нуқта: Михаил Подолякнинг айтишича, 2022 йил апрель ойи ўрталарида - бу Путин томонидан кўрсатилган ҳужжатлардаги сана - "музокаралар асосан имконсиз вазиятда эди".

Бу тезисни бир қанча омиллар билан изоҳлаш мумкин. Бир томондан, апрель ойи бошида, Украина ҳарбийлари ва дунёнинг турли бурчакларидан журналистлар Киев вилоятининг Россия армияси ташлаб кетган шаҳарларига кирганларида босқинчи кучлар содир этган ҳарбий жиноятлар гувоҳи бўлишди - уларнинг рамзи Бучада тинч аҳоли ўлдирилиши эди. Апрель ойида Михаил Подоляк Би-би-сига берган интервьюсида, агар Киевдагилар Истанбул музокаралари чоғида бу фожиа кўлами ҳақида тўлиқ маълумотга эга бўлганида эди, Украина делегацияси ўзини анча қаттиқроқ тутган бўларди, деган эди.

Бошқа томондан, 14 апрель куни Россия Мудофаа вазирлиги Россия Қора денгиз флотининг флагмани «Москва» крейсери чўкиб кетганини маълум қилди. Украина ҳужуми натижасида кема йўқ қилинди, бу Россия армияси обрўсига қақшатқич зарба бўлди.

Бу воқеалар шундоғам заиф бўлган ўзаро ишончга баттар путур етказди ва уларнинг ўша пайтда ҳар қандай ҳолатда ҳам келишувга эришиш қатъияти сезиларли пасайди. Шундан кейин музокаралар бошқа жонланмади: Киев ва Москвадаги Би-би-си суҳбатдошларининг таъкидлашича, икки давлат ўртасидаги алоқалар эндиликда фақат гуманитар масалалар - асирлар алмашинуви ва Украинадан олиб кетилган болаларни қайтариш билан боғлиқ.

Қандай бўлмасин, гуруҳлар якуний келишувга эриша олмади, шунинг учун Владимир Путин Африка раҳбарларига қандай «парафирлаш» ҳақида гапиргани тушунарсиз.

Делегациялар билан ишлашда бевосита иштирок этган Би-би-сининг Москвадаги суҳбатдоши: "Албатта, якуний келишув бўлмади, президентларнинг таклиф қилинган учрашуви учун кўплаб очиқ саволлар қолди. "Ҳақиқат шуки, украиналиклар ўшанда Украина учун хавфсизлик кафолатлари шарти билан нейтрал мақом ва демилитаризацияга тайёр эди. Путин эса бу лаҳзани ўтказиб юборди. Кўпроқ нарсага умид қилиб, ўйин қилди."

Бу ҳужжатларни Путин нега айнан ҳозир кўрсатяпти?

Украина ва россиялик кузатувчилар ишонишича, Владимир Путин бугунги шароитда аниқ бўлмаган, мақоми тушунарсиз ҳужжатни чиқариб, бир вақтда бир нечта мақсадни кўзлаётган бўлиши мумкин.

Россиялик сиёсатшунос Татьяна Становаянинг эслашича, ўтган йил охиридан буён расмий Москва вакиллари айнан Киев бу қадар яқин тинчликка эришишга тўсқинлик қилган, деган гапларни турли шаклларда айтиб келишади.

"Россия ҳукумати Украина қарши ҳужуми олдини олиш учун ички эҳтиёжга эга. Улар буни ҳарбий йўл билан қила олмаслиги аниқ. Аммо улар "Россия тинчлик музокараларига тайёр, урушни украиналиклар хоҳламоқда" деган гапни оммага сингдирмоқчи. Улар Украина қарши ҳужумини геосиёсий дастакдан маҳрум қилиш, уни янада баҳсли қилиш учун дунёнинг қолган қисмига - нафақат Ғарбга, балки бутун дунёга мурожаат қилишга уринмоқда", дея тушунтиради Становая Би-би-сига.

Киевлик сиёсатшунос Петр Бурковский Путин "тинчлик режаси"ни намойиш қилган платформанинг ўзига хос хусусиятларига эътибор қаратади.

"Путин Россия БМТ Низоми доирасида ҳаракат қилаётганини таъкидлади. БМТ ислоҳотини талаб қилаётган Африка етакчилари учун бу масала муҳим. Бу муҳим: Путин Россия музокараларга тайёр, Украина ҳам тайёр эди, деб айтишга уринмоқда, бироқ Ғарб босими остида урушни давом эттирди. Ҳужжат - бу мурожаат қилиш ва иқтибос келтириш мумкин бўлган нарса, бу "Глобал жанубда" жуда яхши ишлайдиган ахборот тактикаси - бундай ҳужжатлар ёрдамида Африка қитъасидаги муаммолар ҳал қилинади, масалан, Эфиопия ёки Суданда сулҳ тузилади. Шу тариқа Путин Африка етакчилари олдида ўз позициясини янада ишончли кўрсатишга интилмоқда", дея таъкидлайди Бурковский Би-би-си билан суҳбатда.

Шу билан бирга, Становаянинг таъкидлашича, Путиннинг риторикаси нафақат Россия позициясини кўпроқ қабул қиладиган Хитой, Ҳиндистон ва Африка давлатларига, балки Россия нуқтаи назаридан «тўғри» ҳисобланган, Киевни сўзсиз қўллашга қарши бўлган, Москва билан алоқалар ёмонлашишини истамайдиган Ғарб элиталарига ҳам қаратилгандир.

"Албатта, Ғарбда ҳеч ким урушни қўллаб-қувватламайди, лекин қанча ва нима учун қурол етказиб бериш, Украина Россия билан музокаралар олиб боришга уриниб кўриши ва ҳатто ўз ҳудудининг маълум бир қисмини бериб қўйиши мумкинми деган баҳслар бор... Шунинг учун, Путин "яхши, тўғри Ғарб элитаси"га ўз далилларни келтириб, шундай демоқда: "Кўряпсизми, Россия тинчлик музокараларига тайёр! Мана, уларда ҳатто бир варақ қоғоз ҳам бор эди", деб тушунтиради у.

Становая тилга олган нарса аллақачон содир бўлмоқда. 20 июнь куни америкалик бизнесмен Дэвид Сакс (Сакснинг 700 мингга яқин обуначиси бор) Украинанинг қарши ҳужуми муваффақиятсизликка учрагани, Россия ва Украина ўртасида ўтган йили тинчликка эришиш мумкин бўлгани ҳақида твит ёзди. 3 миллион кўрилган хабарда Путин Санкт-Петербургда кўрсатган ҳужжатлар ҳам тилга олинган. Твит миллиардер Илон Маскга ҳам ёқди ва унга "тўғри гап" деб муносабат билдирди - бу ҳақда дарҳол Россия ОАВлари хабар беришди.

Украиналик музокарачи Михайло Подолякнинг сўзларига кўра, Москванинг ҳозирги бу ишлари битта мақсад - ҳарбий ҳаракатларни тўхтатиш ва янги музокаралар жараёнини бошлаш учун замин яратишни кўзлайди. Унинг фикрича, муаммо шундаки, Россия жанговар ҳаракатлардаги бу паузадан ўз қўшинларини қайта тартиблаш ва тугаган қурол-яроғ захираларини тўлдириш учун фойдаланади. Бундай вазиятда русларнинг можарони янгидан кучайтириши вақт масаласига айланади, табиийки, жанг майдонида ташаббусга эга бўлган Украина бу йўлдан бормайди.

Ниҳоят, украиналик кузатувчилар тан олишларича, Владимир Путиннинг баёнотлари Россия пропагандаси томонидан Украинадаги жамоатчилик кайфиятига таъсир этиш учун ишлатилиши мумкин.

Россия ҳақиқатда урушда ғалаба қозонди, Украина аллақачон демилитаризация қилинган (бу ҳақда яқинда Путиннинг матбуот котиби Дмитрий Песков айтди) ва урушни давом эттиришни истаётган ягона одам Владимир Зеленскийдир (чунки у жанг қилмаса, рейтинги пасаяди), бу гапдан Украина жамиятида баҳсларни келтириб чиқариш учун Россия пропагандаси фаол фойдаланади, дейди киевлик сиёсатшунос Вадим Денисенко Радио НВ эфирида.

Аммо Россиянинг бу тезислари Украинада хайрихоҳлик уйғотишини тасаввур қилиш қийин. Украина расмийлари ҳар куни давом этаётган ракета ҳужумлари фуқаролик инфратузилмасига, ўнлаб тинч аҳоли ҳаётига зомин бўлгани ҳақида хабар беради. Бундай шароитда Владимир Путиннинг Россия ҳақиқатан ҳам тинчликни хоҳлаётгани ҳақидаги сўзлари қўллаб-қувватланмайди.

Музокараларга нима бўлади?

Ҳозирча Россия ва Украина ўртасидаги урушнинг аксарият даврида бўлгани каби ҳар қандай жиддий музокаралар учун имкониятлар эшиги ёпиқ кўринмоқда. Ҳозир Москва ҳам, Киев ҳам уруш тақдири музокаралар столида эмас, балки жанг майдонида ҳал қилинади, деган позицияда - буни Россия ва Украинадаги суҳбатдошлар ҳам Би-би-сига қайта-қайта айтишган.

Сўнгги ойларда томонларнинг бошланғич позициялари энди бир-бирига мос келмайдигандек кўринмоқда. Россия музокаралар бошланишининг ажралмас шарти Украина "янги ҳудудий воқеликлар"ни, яъни Украинанинг тўртта вилояти амалда аннекция қилинганини тан олиши кераклигини таъкидламоқда. Ўз навбатида, Украина охирги рус аскари ўз ҳудудини халқаро тан олинган чегаралардан, жумладан, Донбасс ва Қримнинг босиб олинган қисмидан чиқиб кетгунига қадар Россия билан ҳеч қандай музокара бошламайди деган позицияни эгаллаган.

Шу манзарада Украина президенти фармони билан Владимир Путин билан музокаралар ўтказишга қўйилган тақиқ муаммоларнинг энг кичикидек кўринади.

Кўплаб тинчлик ва воситачилик ташаббуслари - бу ҳақда Африка раҳбарлари, Индонезия, Бразилия, Хитой ва ҳатто Рим папаси ҳам гапирмоқда - Киевнинг аниқ позициясига мос келмайди: фақат президент Зеленскийнинг тинчлик режаси асос бўлсагина нимадир ўзгариши мумкин. Яқин келажакда Украина ўзининг ўн бандлик шартини муҳокама қилиш учун ўзига хос "тинчлик саммити"ни ўтказмоқчи, унга Москва ва Киев ўртасида воситачи бўлиш таклифи билан чиққан давлатлар вакиллари ҳам таклиф этилади.

Путин нимани кўрсатди?

Кремль томонидан тарқатилган кадрларда ўша ҳужжатлар лойиҳалари сарлавҳаларини кўриш мумкин: "Украинанинг доимий бетарафлиги ва хавфсизлик кафолатлари тўғрисидаги шартнома" ва "1-илова. Тинчлик даврида чегарадаги Украина Қуролли кучлари шахсий таркиби, қурол-яроғ ва ҳарбий техникаси сони."

Иккала ҳужжат ҳам Украина ва Россия томонлари ўртасидаги матнлардаги тафовутларни кўрсатиш учун турлича шрифтларда чоп этилган.

Путиннинг айтишича, 18 моддадан иборат «Шартнома»нинг биринчи саҳифасида фақат унинг муқаддимаси ва биринчи модданинг бир қисми кўринади. Матннинг кўринган қисмидан ҳам хулоса қилиш мумкинки, музокарачилар ҳатто ушбу келишув тарафлари рўйхати бўйича ҳам келиша олмаган.

«Илова» бўйича томонлар ўртасидаги келишмовчилик анча яққолроқ кўринади. Украина Қуролли Кучларининг асосий миқдорий параметрлари бўйича Украина ва Россиянинг позициялари сезиларли даражада фарқ қилади. Мисол учун, Украина шартнома лойиҳасида ўз Қуролли Кучлари шахсий таркибининг максимал сонини 250 минг нафар, Россия томони эса 85 минг нафар деб белгилаган. Украина Қуролли Кучларидаги миномётлар сони бўйича томонларнинг позициялари етти мартадан кўпроқ фарқ қилади (1080 га қарши 147).

Истанбул коммюникеси нима ҳақида?

29 март куни Истанбулда бўлиб ўтган музокаралардан сўнг Украина томони Москвага таклиф қилинган келишув лойиҳасини баён қилди ва унда қуйидагилар таклиф қилинган:

• Қрим ва Севастополнинг мақоми бўйича музокаралар 15 йил давом этади, томонлар бу масалани ҳал қилиш учун қуролли усулларни қўлламайди;

• Донбасснинг "Халқ республикалари" деб аталадиган ҳудудлар назорати остидаги ҳудудларнинг мақоми ва тақдири масаласи алоҳида бандга кўчирилди, бу ҳақда икки давлат президентлари шахсий учрашувда муҳокама қилишлари мумкин;

• Украина бир қатор давлатлар томонидан аниқ ва қатъий кафолатлар мавжуд бўлган тақдирда, ядровий бўлмаган мамлакат мақомига киришга рози бўлишга тайёр. Бу ҳужжатлаштирилган бўлиши керак.

Шу билан бирга, охирги бандда хавфсизлик кафолатлари берилган тақдирда Украина ҳудудига хорижий ҳарбий базалар ва ҳарбий контингентлар жойлаштирилмаслиги, Украинанинг ўзи эса ҳеч қандай ҳарбий-сиёсий альянсларга кирмаслиги назарда тутилган.

Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek

BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.