Украина уруши: Рус аскарлари оиламни ўлдирди Ukraina Rossiya

Сурат манбаси, Family picture
- Author, Абдужалил Абдурасулов
- Role, BBC News, Kиев
Россия ҳужумларидан қочишга уринган оила Украина жанубидаги назорат-ўтказиш пунктида рус аскарлари томонидан атай нишонга олинган, дейди яқинлари. Беш киши ҳалок бўлди. Ушбу мақолада баъзи ўқувчиларнинг дилини хуфтон қилувчи тафсилотлар мавжуд.
24 февраль куни Россия қўшинлари Украинага ҳужум бошлаган вақтда, Федколар оиласи мамлакат жанубидаги Херсон шаҳрини тарк этиб, ўзларини хавфсиз ҳис қилаётган қишлоқдаги қариндошлари олдига кетишга астойдил ҳаракат қилишди.
Полиция ходими бўлган Олег ортда қолишга мажбур бўлди, чунки унинг бўлими тўлиқ урушга шай ҳолатга келтирилганди. Олегнинг отаси келини Ирина ва эр-хотиннинг икки фарзанди, олти ёшли София ва ҳали икки ойлик бўлмаган Иванни Веселедаги уйига олиб кетиш учун келди.
Улар келганидан кўп ўтмай, рус қўшинлари қишлоққа кирди. 2014 йилда Россия босиб олган Қримдан қўшинлар етиб келди ва кўп қаршиликка учрамай, тезда илгарилади.
Электр ва сув таъминоти узилди. Ҳарбий ҳаракатлар ичида қолиб кетишдан қўрқиб, оила яна қочишга қарор қилди, бу сафар бошқа қариндошлари яшайдиган Новая Каховка қишлоғига.
Энди улар иккита машинага жойлашган катта гуруҳ эди. Бирида улар Олегнинг холаси, амакиси ва амакиваччаларини олиб кетишди. Иккинчисида унинг ота-онаси, хотини ва болалари бор эди. Сафарда улар Украинани кесиб ўтиб, мамлакатни иккига бўладиган Днепр дарёсидан ўтиш учун аллақачон Россия назоратида бўлган тўғондан ўтишлари керак эди.
Биринчи машина рус ҳарбийлари жойлашган назорат-ўтказиш пунктидан ўтди, бироқ улар ортда келаётган иккинчи машинани кўрмадилар.

Сурат манбаси, Family picture
Олегнинг укаси Денис уларнинг ҳаракатларини Украина марказидаги Черкасс шаҳридан телефон орқали кузатиб турарди. Соат 17:13 да онасига қўнғироқ қилди. "Мен онамни Новая Каховкага бормасликка, Веселеда ҳам қолмасликка кўндиришга уринаётгандим, - дейди у. - Мен уларга: "Одессага боринглар, сиз учун квартирам бор", дедим."
Шу пайт онасининг йиғлагани эшитилди: "Худойим, ахир бу бола-ку, бундай қилолмайсиз", деган овози эшитилди. Қайин келинойим ҳам бақирди, дейди у.
"Кейин ўқ овозларини эшитдим, - дейди у. - Машина тўхтади ва эшик очилганини эшитдим. Боланинг йиғлагани эшитилди. Йиғлар, йиғлар, йиғларди. Кейин ўқ овозларини эшитдим".
Денис шокда эди. Нима бўлди? У нима қила оларди?
Биринчи машинада бўлган холаси - унинг ҳам исми Ирина эди - синглиси, Дениснинг онасига қўнғироқ қилишга ҳаракат қилди. У жавоб бермади. У машинадаги бошқаларга ҳам қўнғироқ қилиб кўрди, ҳеч ким кўтармади. Ирина ваҳима ичида эди. Улар қайтиб бориб, текширишга қарор қилди.
"Ўтказиш пунктига қайтиб, - дейди у, - аскарлар олдига бориб, машина ҳақида сўрадик." Иринанинг менга айтишича, аскар ариқни кўрсатиб, "ҳайдовчи буйруққа бўйсунмай, офицерни босиб кетишига сал қолди", деди.
Иринанинг айтишича, у аскарлардан ўзи ва эри Олександрни машина олдига ўтказишга рухсат беришларини илтимос қилган. "Мен уларга у ерда болалар борлигини айтдим", деди у менга. Икки аскар машина олдига яқинлашди. Олександр уларга эргашди. Унинг сўзларига кўра, машина ўқлардан илма тешик бўлган. "Олдида, орқасида ва икки томонида ўқ тешиклар бор эди."

Сурат манбаси, Family picture

Иванни аскарлардан бири тортиб олди. Бола йиғлаб юборди. "Мен уларга [София] ҳам у ерда эканлигини айтдим ва машина томон югурдим. София орқа ўриндиқда ўтирган эди, - дейди Олександр. - Мен унга қарадим, кўкрагида тешик бор экан. Уч нафар катталар - Олегнинг ота-онаси ва унинг рафиқаси ҳалок бўлганди.
София ҳали ҳам тирик эди. Иван жим қолди. Ирина ва Олександр болаларни машинасига ўтқазиб, Новая Каховкадаги касалхонага шошилишди.
Аммо маҳаллий шифокорлар уларни қутқара олмадилар.
Маълум бўлишича, икки ойлик Иванга ҳам ўқ теккан экан. "Унинг қулоғига ўқ тегиб, бошининг орқа қисмидан ўтиб кетганди. Унинг юзи тоза, бошининг орқа қисми қонга беланган эди. Лекин у ҳали ҳам тирик эди, йиғларди, - дейди Олександр.
"Аскарлар ўша вақтгача атрофида бўлишган, - деди у менга, - лекин бирортаси бориб машинадаги одамларга қарамаган."
Ирина тинчланолмайди. "Уларнинг ўлганига ҳалигача ишона олмайман. Бизга нима бўлганини ҳам тушунмаяпман, - дейди у. - Йиғидан ўзимни босолмаяпман."
Россия ҳарбийлари оилага фақат эртаси куни катталарнинг жасадларини олиб кетишга рухсат берди. Жасадларни кўздан кечирган шифокор уларнинг барчаси кўплаб ўқ жароҳатларидан вафот этганини айтди.
Би-би-си Россия Мудофаа вазирлигига изоҳ сўраб мурожаат қилди.

Халқаро жиноят суди (ХЖС) Украинадаги уруш жиноятлари, инсониятга қарши жиноятлар ва геноцидга оид далиллар тўплаётганини айтди. БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бўйича кенгаши Россиянинг уруш пайтида инсон ҳуқуқларини бузганини текшириш учун комиссия тузишга овоз берди.
Рус аскарлари ҳозир Новая Каховка ва унга яқин қишлоқларда хандақ қазиб, ўз позицияларини мустаҳкамламоқда. Маҳаллий аҳоли доимий қўрқувда. "Илгари мен қўрқмасдим, - деди Ирина. - Аммо ҳозир қўрқаман."
"Бугун дорихона ёнида рус аскарлари бор эди. Одамларнинг телефон ва чўнтакларини текширарди. Уларга қурол ўқталарди. Биз машинада жўнаб кетдик", дейди Ирина кўзларида ёш билан.
Олег хотини ва болаларидан айрилганига қарамай, полициядаги фаолиятини давом эттирмоқда. "У фуқароларимизни ҳимоя қилиш учун ҳамма нарсани қилмоқда, - дейди Денис. - Аммо у миллатни ҳимоя қиларкан, оиласини ҳимоя қила олмаганидан қанчалар азоб чекаётганини тасаввур қилиш қийин."
- 'Рус аскарлари мени зўрлашди, эримни эса ўлдиришди'
- Даҳшатли далиллар Киев яқинида уруш жиноятлари содир бўлганига ишора қилмоқда
- Бучадаги қирғин юзасидан Россия даъволари қанчалик тўғри?
- Буча кўчалари ёнган танк ва жасадларга тўлиб кетган
- Бородянка: Россия қўшинларидан озод бўлган яна бир шаҳардаги ўлим ва вайроналар - Видео
Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek
BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.














