ਕਿਮ ਜੋਂਗ ਉਨ : ਅਮਰੀਕਾ ਵਰਗੀ ਸੁਪਰ ਪਾਵਰ ਨਾਲ ਆਢਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰਆਈ ਸ਼ਾਸ਼ਕ ਦਾ ਰਾਜ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ
- ਲੇਖਕ, ਲੌਰਾ ਬਿਕਰ
- ਰੋਲ, ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ
ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 27 ਸਾਲਾ 'ਬੇਢੰਗੇ ਸਖਸ਼' ਨੂੰ ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲੇ ਨੂੰ ਦੱਸ ਸਾਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਹੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਉਸ ਵਾਂਗ ਸੁਰਖੀਆਂ ਬਟੋਰੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਰਿਹਾ?
ਪਿਓਂਗਯਾਂਗ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਰੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।
ਸਕੂਲੀ ਵਰਦੀਆਂ ਪਹਿਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਗੋਡਿਆਂ ਭਾਰ ਗਮ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਦੁਖੀ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਹੱਥ ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਦਿਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਕੰਟਰੋਲ ਰਾਜ ਵਾਲੇ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ "ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਨੇਤਾ" ਕਿਮ ਜੋਂਗ ਇਲ ਦੀ 69 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਤਰੀਕ 19 ਦਸੰਬਰ 2011 ਸੀ।
ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੇ ਕੋਰੀਆਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਇੱਕ ਸਖਸ਼ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਫਾਈਲਾਂ ਫਰੋਲਣ ਲੱਗੇ।
ਸਿਰਫ਼ 27 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਖੌਤੀ ਮਹਾਨ ਵਾਰਸ ਸਨ। ਪਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਮਰ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕੋਲ ਦੋਵੇਂ ਗੱਲਾਂ ਨਹੀਂ ਹਨ ?
ਕਈਆਂ ਨੇ ਫੌਜੀ ਤਖ਼ਤਾ ਪਲਟ ਜਾਂ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ ਦੁਆਰਾ ਸੱਤਾ ਹਥਿਆਉਣ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਵੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਦੁਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਨੌਜਵਾਨ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀ ਪਕੜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਲਈ, ਸਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ "ਕਿਮ ਜੋਂਗ ਯੂਨਿਜ਼ਮ" ਨਾਂ ਦੇ ਨਵੇਂ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਕੀਤੀ।
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦੇਣ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵੱਲ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਚਾਰ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੀਖਣ, 100 ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਦਾਗੀਆਂ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰਖੀਆਂ ਬਟੋਰੀਆਂ।
ਪਰ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਥਾਹ ਕੀਮਤ ਚੁਕਾਉਣੀ ਪਈ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਹੁਣ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲਣ ਸਮੇਂ ਵੱਧ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਇਕੱਲਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਅਧੀਨ ਰਹਿਣਾ ਕਿਵੇਂ ਰਿਹਾ?
ਦੇਸ਼ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ 10 ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆਈ - ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਚੋਟੀ ਦੇ ਡਿਪਲੋਮੈਟ ਸਮੇਤ - ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਦੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ
ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦਿਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਿਮ ਗਿਊਮ-ਹਯੋਕ ਨੇ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਪਾਰਟੀ ਰੱਖੀ ਸੀ।
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਬਹੁਤ ਖਤਰਨਾਕ ਸੀ। ਪਰ ਅਸੀਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਸੀ।"
ਉਸਦੇ ਲਈ, ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਨਵਾਂ ਨੇਤਾ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੋ ਸਕੀਇੰਗ ਅਤੇ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਨੇ ਨਵੀਂ ਸੋਚ ਦੀ ਆਸ ਜਗਾਈ।
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਸਾਨੂੰ ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਤੋਂ ਉਮੀਦਾਂ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਯੂਰੋਪ ਵਿੱਚ, ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਵੀ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸੋਚੇਗਾ।"
ਕਿਮ ਗਿਊਮ-ਹਯੋਕ ਇੱਕ ਕੁਲੀਨ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਖਾਸ ਮੌਕਾ ਜੋ ਸਿਰਫ ਕੁਝ ਹੀ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਨੇ ਹੋਰ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਬਾਰੇ ਖਬਰਾਂ ਲੱਭਣ ਲਈ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ।
"ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਸ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ। ਮੈਨੂੰ ਯਕੀਨ ਸੀ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਲੋਕ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ ਬਾਰੇ ਝੂਠ ਬੋਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਪਰ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਦਿਮਾਗ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਦਿਮਾਗ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇਖਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਦਿਲ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਹੋਰ ਵੇਖੋ।"
ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ 25 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਖਤੀ ਨਾਲ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਜਾਂ ਕੋਈ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਾਂ ਬਾਹਰੀ ਦੁਨੀਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਬਾਰੇ ਕੀ ਸੋਚਦੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨੇਤਾ ਇੱਕ ਸਰਬਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਅਤੇ ਸਰਬਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ।
ਕਿਮ ਗਿਊਮ-ਹਯੋਕ ਲਈ, ਇਸ ਨੌਜਵਾਨ ਦਾ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਹੋਣਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਸੀ ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਸੀ।
ਭੁਲੇਖੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ
ਪਰ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਭੁਲੇਖੇ ਸਨ। ਪਿਓਂਗਯਾਂਗ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਦੇ ਗਲਿਆਰਿਆਂ ਵਿਚ ਚਰਚਾ ਸੀ ਕਿ ਕਿਮ ਜੋਂਗ ਨੂੰ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਇਸ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਕੁਵੈਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਜਦੂਤ ਰਿਯੂ ਹਿਊਨ-ਵੂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਸੱਤਾ ਸੌਂਪਣ ਤੋਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਸੀ।
"ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਖਿਆਲ ਆਇਆ ਕਿ 'ਓਹ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਾਰਸ?' ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਲੋਕ ਵੰਸ਼ਵਾਦੀ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਤੋਂ ਥੱਕ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ, ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਸੋਚਿਆ, 'ਕੀ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ?'
ਕਿਮ ਪਰਿਵਾਰ 1948 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵੰਸ਼ ਦੈਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਜਾਇਜ਼ ਠਹਿਰਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ।
"ਮੈਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣੀਆਂ, ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਨੇਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਾਂਗੇ, ਠੀਕ ਹੈ?''
"ਇੱਕ 27 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਚਲਾਉਣ ਬਾਰੇ ਕੀ ਪਤਾ ਹੋਵੇਗਾ? ਇਹ ਮੂਰਖਤਾ ਹੈ।"
ਇੱਕ ਵਾਅਦਾ
ਨਵੇਂ ਨੇਤਾ ਨੇ, 2012 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਸਹੁੰ ਖਾਧੀ ਕਿ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ "ਆਪਣੀਆਂ ਬੈਲਟਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਕੱਸਣ" ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗੀ।
ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਜਿਸ ਨੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਅਕਾਲ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਜਾਨਾਂ ਗਈਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਵਾਂ ਨੇਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਪਲ ਸੀ।
ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਜੁਟਾਉਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਿਆ।
ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਤੱਟ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸੂਬੇ 'ਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਡਰਾਈਵਰ ਯੂ ਸੇਓਂਗ-ਜੂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੁਪਰਮਾਰਕੀਟਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ 'ਚ ਬਣੇ ਹੋਰ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
"ਸਾਡੇ ਲਈ ਹੈਰਾਨੀ ਅਤੇ ਮਾਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਭੋਜਨ ਉਤਪਾਦ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੁਆਦ, ਪੈਕਿੰਗ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸਨ। ਇਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸਵੈ-ਮਾਣ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।"
ਪੂਰੀ ਤਬਾਹੀ
ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁੱਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਆਪਣੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਖ਼ਤਰਾ ਸਮਝਦੇ ਸੀ।
ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਸਦੇ ਚਾਚਾ ਜੈਂਗ ਸੋਂਗ ਥੇਕ ਨੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਨੈੱਟਵਰਕ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਪਿਓਂਗਯਾਂਗ ਤੋਂ ਸੈਂਕੜੇ ਮੀਲ ਦੂਰ ਚੀਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਚੋਈ ਨਾ ਰਾਈ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਜੰਗ ਸੋਂਗ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਵਾਂ ਨੇਤਾ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ।
ਉਹ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, "ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਸੀ ਕਿ ਚੀਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਵਾਂਗੇ।''
"ਅਸੀਂ ਸੋਚਦੇ ਸੀ ਕਿ ਜੰਗ ਸੋਂਗ ਥਾਏਕ ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਆਰਥਿਕ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਏਗਾ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਸੀ, ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਸਨ।"
ਅਜਿਹੀਆਂ ਅਫਵਾਹਾਂ ਦਾ ਗਲਾ ਘੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਜੰਗ ਸੋਂਗ ਥਾਈਕ ਨੂੰ "ਗੰਦ" ਅਤੇ "ਕੁੱਤੇ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਭੈੜਾ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ "ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਏਕਤਾ ਅਗਵਾਈ" ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਦਨਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਨੌਜਵਾਨ ਆਗੂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਰੂਰਤਾ ਦੀ ਝਲਕ ਦਿਖਾਈ ਸੀ।
ਖਾਤਮੇ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਕਿਵੇਂ ਕਾਬੂ ਕੀਤੀ ਸਥਿਤੀ
ਖਾਤਮੇ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਤੋਂ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਰਜਨਾਂ ਲੋਕ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਚੀਨ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਏ।
ਕਿਮ ਜੋਂਗ ਉਨ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਸਰਹੱਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਸਖ਼ਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕੰਡਿਆਲੀ ਤਾਰ ਦੀ ਵਾੜ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਖਤੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਏਜੰਟ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਹਾ ਜਿਨ ਵੂ ਆਪਣੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 100 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ।
"ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਸੀਮਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿਓ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਨਹੀਂ ਠਹਿਰਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।"
"ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਪਰ ਇਹ ਡਿਊਟੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਜਵਾਨ ਸੀ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲ ਸਨ। ਮੈਂ ਇੱਕ ਜਾਨਵਰ ਤੋਂ ਵੀ ਬਦਤਰ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਿਉਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹਾਂ ਜਿਸ ਕੋਲ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦਾਅ 'ਤੇ ਲਾਉਣੀ ਪਈ।"
ਪਰ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਉਹ ਨਿਸ਼ਾਨੇ 'ਤੇ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਭੱਜਣਾ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਕੈਂਪ ਵਿਚ ਕੈਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਕੇ ਉਹ ਅਧਰੰਗ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਇਹ ਗੱਲ ਜਿਨ-ਵੂ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਯਾਦ ਹੈ।
ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਅੰਤ
ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਅਤੇ ਪਾਲਾ ਬਦਲਣ ਵਾਲਿਆਂ 'ਤੇ ਸ਼ਿਕੰਜਾ ਕੱਸਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਪਹੁੰਚਯੋਗ, ਵਧੇਰੇ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਮਿਲਣਸਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਫੈਸ਼ਨੇਬਲ ਕੁੜੀ, ਰੀ ਸੋਲ-ਜੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਸਾਰੇ ਕਸਬਿਆਂ-ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੱਫੀ ਪਾਉਂਦੇ, ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਂਦੇ, ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਫੋਟੋ ਖਿਚਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਰੋਲਰ ਕੋਸਟਰ ਰਾਈਡ, ਸਕੀਇੰਗ, ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜੋੜੇ ਨੇ ਕਾਸਮੈਟਿਕ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਆਮ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ "ਆਧੁਨਿਕ" ਬਣਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਸੀ।
ਯੂਨ ਮੀ-ਸੂ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਤੋਂ ਤਸਕਰੀ ਕੀਤੀ ਡੀਵੀਡੀ 'ਤੇ ਦੇਖੇ ਗਏ ਫੈਸ਼ਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਝੁਮਕੇ, ਹਾਰ ਜਾਂ ਜੀਨਸ ਪਹਿਨਣ ਲਈ ਬੇਤਾਬ ਸੀ।
"ਮੈਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਫੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਸ਼ੇਮਿੰਗ ਸਟੈਡ 'ਤੇ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਮੈਨੂੰ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਝਿੜਕ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮੈਂ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, "ਤੁਸੀਂ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ਰਮ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਈ?"
ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਾਂਗ, ਹਿਊਨ-ਯੰਗ ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਸੀ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆਈ ਨੇਤਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਗਾਵਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ।
"ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਉਹ ਕਰਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜੋ ਮੈਂ ਕਲਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਅਸੂਲ ਸਨ ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਦੁਖ ਝੱਲਣਾ ਪਿਆ।
"ਸਰਕਾਰ ਇਸ 'ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਸਨ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।"
ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਤੋਂ ਪੌਪ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਣ ਜਾਂ ਵੰਡਣ ਲਈ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸੱਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਨੇ ਇਸ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ "ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਕੈਂਸਰ" ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਪ੍ਰੀਖਣ ਧਮਾਕਾ
ਹਰ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਪ੍ਰੀਖਣ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸੁਰਖੀਆਂ ਬਟੋਰੀਆਂ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਣ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਇਰਾਦਾ ਸੀ।
ਇੱਕ ਆਲੋਚਕ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਲੋਕ ਕਹਿਣਗੇ ਕਿ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਖੂਨ-ਪਸੀਨਾ ਨਿਚੋੜ ਕੇ ਵੀ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ।"
ਇਕ ਹੋਰ ਆਲੋਚਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ। ਅਸੀਂ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਵਾਹ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੈਸਟਾਂ 'ਤੇ ਇੰਨਾ ਪੈਸਾ ਖਰਚ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਜੋ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਂਦੇ ਹਾਂ ਉਹ ਇਸ 'ਤੇ ਹੀ ਖਰਚ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।"
ਸਾਲ 2016 ਦੇ ਨੇੜੇ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਦੂਤ ਰਿਯੂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਧਿਆਨ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਰੋਬਾਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਸੀ।
"ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਪਿਆ ਕਿ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਨੂੰ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਕਿਉਂ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?"
ਇਹ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰੂਪ ਲੈ ਲਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਡਿਪਲੋਮੈਟਾਂ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰਾਇਡ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ:
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ Google YouTube ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Google YouTube ਕੁਕੀ ਪਾਲਿਸੀ ਤੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੋਗੇ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੋ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
End of YouTube post, 1
ਰਾਕੇਟ ਮੈਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਜੂਆ
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਵਿਚਾਲੇ ਵਧਦਾ ਤਣਾਅ ਕੂਟਨੀਤਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 'ਤੇ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ ਦਾ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਪੱਛਮੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਮੋਟੇ ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ ਬੱਚੇ ਵਜੋਂ ਮਜ਼ਾਕ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨਾਲ ਮੰਚ ਸਾਂਝਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਣ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀਆਂ ਅਖਬਾਰਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੰਨਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਨਾਲ ਛਾਪੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।
ਪਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਅਸਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲੱਗਿਆ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਿਮ ਜੋਂਗ ਦੇ ਅਕਸ ਦੇ ਡਰੋਂ ਪਿਓਂਗਯਾਂਗ ਤੋਂ ਦੂਰ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ 'ਚ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਖਾਮੋਸ਼ ਸੀ।
ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਚੋਈ ਨਾ-ਰਾਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਇਸ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਹੇ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਜਾਂ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।''
ਪਰ ਕੋਈ ਸੌਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਰਾਜਦੂਤ ਰਿਯੂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਸਭ ਇੱਕ ਧੋਖਾ ਸੀ।
"ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡ ਸਕਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਬਚਾਅ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।"
ਕੋਵਿਡ ਸੰਕਟ
ਕਿਮ ਜੋਂਗ ਉਨ ਲਈ ਇਸ ਤੋਂ ਮਾੜੀ ਚੀਜ਼ ਆਉਣੀ ਅਜੇ ਬਾਕੀ ਸੀ।
ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਕੋਵਿਡ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ ਚੀਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ, ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਵਪਾਰ ਲਈ ਵੀ।
ਡੰਡੋਂਗ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦੁਆਰ 'ਤੇ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਵਾਈਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਜੋ ਜਾ ਨਹੀਂ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਦੇਸ਼ ਦਾ 80 ਫ਼ੀਸਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਪਾਰ ਚੀਨ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
"ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ।" ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਜੂ ਸੇਂਓਂਗ ਦਾ, ਜੋ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਡਰਾਈਵਰ ਹਨ। ਉਹ ਚੀਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਨੇੜੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਿਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ ਸੀ।
"ਆਰਥਿਕਤਾ ਸੁੰਗੜ ਰਹੀ ਹੈ, ਮਹਿੰਗਾਈ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ। ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਕੀਮਤ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਦਬਾਅ ਹੈ, ਸਥਿਤੀ ਗੰਭੀਰ ਜਾਪਦੀ ਹੈ।"
ਅਜਿਹੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਹਨ ਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਨੇ ਖੁਦ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ "ਵੱਡਾ ਸੰਕਟ" ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ ਵੀ ਵਹਿ ਗਏ। ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਨੇਤਾ ਲਈ ਇਹ ਇਕ ਅਨੋਖੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਉੱਥੇ ਹੀ ਸਾਬਕਾ ਡਾਕਟਰ ਕਿਮ ਸੁੰਗ-ਹੁਈ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਵਾਈਆਂ ਕਾਲਾ ਬਜ਼ਾਰੀ ਰਾਹੀਂ ਖਰੀਦਣੀਆਂ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਥੀਏਟਰ ਅਕਸਰ ਬਿਜਲੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਚੱਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰਜਨ ਕਈ ਵਾਰ ਨੰਗੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਕੋਈ ਦਸਤਾਨੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
"ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਦੇਖਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ 'ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਕਿੰਨੇ ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਉਮੀਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।"
ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕੋਵਿਡ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪਰ ਇਹ ਇਸ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕਦਾ।
ਕਿਮ ਦੀ ਪਕੜ
ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਾਗਰਿਕ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਇੰਨੇ ਭਾਵੁਕ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਖ਼ਤਾ ਪਲਟ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਅਜਿਹੇ ਕੋਈ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਇਹ ਦੂਰ ਦੀ ਗੱਲ ਲਗਦੀ ਹੈ।
ਕਿਮ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਪਕੜ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਕਮਾਲ ਦੀ ਟਿਕਾਊ ਸਾਬਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਗਲਤ ਸਾਬਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਲੋਕ
70 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੇਰੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇੰਟਰਵਿਊਰਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਆਪਣੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਦੇਵੇ, ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਘੁੰਮਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੇ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾਉਣ ਲਈ ਆਜ਼ਾਦ ਹਨ। ਪਰ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਗਾਇਕ ਹਿਊਨ-ਹੈਂਗ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਆਪਣੇ ਲਈ ਗਾਉਣਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਨੂੰ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਹੈ।"
"ਜੋ ਲੋਕ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦੇ ਦਮ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨ ਰੱਖਣਾ ਪਏਗਾ।"
ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ 10ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ 'ਤੇ, ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਘਿਰੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਾਰਥੀ ਹੈ। ਇਸ ਕੋਲ ਦਰਜਨਾਂ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਲੋਕ ਅਜੇ ਵੀ ਭੁੱਖੇ ਹਨ।
2018 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਪਿਓਂਗਯਾਂਗ ਫੇਰੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਸਿਓਲ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੋਸਟਰ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਕਿਮ ਜੋਂਗ-ਉਨ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਫੜੀ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਫੋਟੋ ਸੀ, ਜੋ ਕੇ-ਪੌਪ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।
ਮੈਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਂਗਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਇਸ਼ਾਰੇ ਨਾਲ ਮਿਸਟਰ ਕਿਮ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਢਾਈ ਕਰੋੜ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ।
ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਛੱਡਣ ਅਤੇ ਹੁਣ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਦੇ ਨਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਬਦਲੇ ਗਏ ਹਨ।
ਇਲਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ - ਗੇਰੀ ਫਲੇਚਰ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ Google YouTube ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Google YouTube ਕੁਕੀ ਪਾਲਿਸੀ ਤੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੋਗੇ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੋ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
End of YouTube post, 2
