ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਕੌਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ, ਕੀ ਦੇਖਿਆ ਤੇ ਕੀ ਕੀਤਾ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, PAVAN JAISWAL
- ਲੇਖਕ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਪਟੇਲ
- ਰੋਲ, ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ
12 ਜੂਨ ਨੂੰ, ਲੰਡਨ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਬੋਇੰਗ 787 ਡ੍ਰੀਮਲਾਈਨਰ ਜਹਾਜ਼, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 230 ਯਾਤਰੀ ਅਤੇ 12 ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਬੀਜੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ 241 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਾਦਸੇ ਸਮੇਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ 108 ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ।
ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਵਾਈਜ਼ਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੰਧੂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਕਰੀਬ 1:40 ਵਜੇ ਹਾਦਸੇ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਸਨ।
ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਬਚਣ ਵਾਲੇ ਇਕਲੌਤੇ ਯਾਤਰੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਗਈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੰਧੂ ਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਹੀ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਬਚਣ ਵਾਲੇ ਇਕਲੌਤੇ ਯਾਤਰੀ ਸੀ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੇ ਘਟਨਾ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਕੀ ਦੇਖਿਆ?
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਫਤਰ ਘਟਨਾ ਸਥਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਅਹਾਤੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ 1200 ਬਿਸਤਰਿਆਂ ਵਾਲੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਗੇਟ ਨੰਬਰ 8 ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਡਿਊਟੀ ਪੁਆਇੰਟ ਹੈ।
ਬੀਬੀਸੀ ਗੁਜਰਾਤੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੀ ਡਿਊਟੀ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਉਸ ਦਿਨ ਮੈਂ ਗੇਟ ਨੰਬਰ 8 ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਨਾਲ ਦੁਪਹਿਰ ਦਾ ਖਾਣਾ ਖਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਚਾਨਕ ਇੱਕ ਧਮਾਕਾ ਹੋਇਆ।"
"ਅਸੀਂ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਨੇੜੇ ਹੀ ਕੋਈ ਸੜਕ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਹਾਦਸਾ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇਗਾ ਜਾਂ ਗੈਸ ਦੀ ਅੱਗ ਲੱਗੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਉਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਭੱਜਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿੱਥੇ ਸਾਨੂੰ ਧੂੰਆਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।"
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵੀ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ, ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਹਾਦਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅੱਗ ਦੇਖ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਾ ਕਿ ਹਾਦਸਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਬੌਸ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿਵਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਅੱਗ ਲੱਗੀ ਹੈ, ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਕਰੈਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।"
"ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਫਾਇਰ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹੋਰ ਐਂਬੂਲੈਂਸਾਂ ਭੇਜੋ।"
ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ 10 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ 108 ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ 120 ਵਿੱਚੋਂ 20 ਐਂਬੂਲੈਂਸਾਂ ਆਪਰੇਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੰਧੂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ, "ਮੈਂ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਮੈਂ 1:40 ਵਜੇ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਅੱਗ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਸੀ। ਕੁਝ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ।"
"ਲੋਕ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਭੱਜ ਰਹੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਗਾਰਡ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਅਤੇ ਹੱਥਾਂ ਅਤੇ ਲੱਤਾਂ 'ਤੇ ਸੱਟਾਂ ਸਨ। ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ 108 ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਗਈ।"
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਅੰਦਰ-ਬਾਹਰ ਜਾਂਦੇ ਦੇਖਿਆ। ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਨਾ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਉਸ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਸੱਟਾਂ ਸਨ ਅਤੇ ਹੱਥ ਸੜੇ ਹੋਏ ਸਨ।"
"ਉਸ ਨੂੰ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰਾਤ 9 ਵਜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜਿਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਬਚਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਆਂਦਾ ਸੀ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੁਮਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਬਚਣ ਵਾਲੇ ਇਕਲੌਤੇ ਸਖ਼ਸ਼ ਹਨ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਬਾਹਰ ਆਇਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਸੀ।"
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, AFP via Getty Images
'ਸੜਕ 'ਤੇ ਲਾਸ਼ਾਂ, ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਮਲਬਾ ਸੜ ਰਿਹਾ ਹੈ'
ਮੰਜ਼ਰ ਦਾ ਬਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅੱਗ ਇੰਨੀ ਭਿਆਨਕ ਸੀ ਕਿ ਅੰਦਰ ਜਾਣਾ ਅਸੰਭਵ ਸੀ। ਕਈ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕ ਵੀ ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਦੌਰਾਨ ਦਮ ਤੋੜ ਗਏ। ਨੇੜਲੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲੱਗ ਗਈ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੂੰ ਭੱਜਦੇ ਦੇਖਿਆ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਭੱਜੀ, ਪਰ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾ ਨਹੀਂ ਸਕੀ। ਔਰਤ ਵੀ ਸੜ ਗਈ ਸੀ।"
"ਉਸ ਨੂੰ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।"
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਫਾਇਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਟੀਮ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਸੀਂ ਅੰਦਰ ਗਏ ਅਤੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਜਿਸ ਇਮਾਰਤ, ਪਲਾਟ ਅਤੇ ਸੜਕ 'ਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾ ਗ੍ਰਸਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ।"
"ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਮਲਬਾ ਸੜ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਨਾਲ ਹੀ, ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਲਾਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮੀ ਲੋਕ ਸਨ। ਉਸ ਦਿਨ ਸਾਡੀ 108 ਟੀਮ 20 ਜ਼ਖਮੀਆਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਕੇ ਗਈ ਸੀ।"
ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਦੋਂ ਮਿਲੀ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਅੱਗ ਕਿਉਂ ਲੱਗੀ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਲੱਗਾ ਕਿ ਕੀ ਹੋਇਆ ਹੈ।
"ਕੁਝ ਲੋਕ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਅੱਗ ਦਾ ਧੂੰਆਂ ਇੰਨਾ ਸੰਘਣਾ ਸੀ ਕਿ ਕੁਝ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਫਾਇਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਟੀਮ ਨੇ ਅੱਗ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਅੰਦਰ ਗਏ, ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਕੁਝ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਟੁਕੜੇ ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਡਿੱਗਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ, ਉਦੋਂ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।"
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Hindustan Times
ਸੰਧੂ ਨੇ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਬਚੇ ਇਕਲੌਤੇ ਯਾਤਰੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੁਮਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਬਾਰੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?
ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੁਮਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਮੌਕੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ, ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਕਲੌਤਾ ਯਾਤਰੀ ਸੀ ਜੋ ਬਚ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਸੱਟਾਂ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵੀ ਸੜ ਗਏ ਸਨ।"
ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਉਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਜ਼ਰ ਆਏ ਸਨ। ਕਦੇ ਉਹ ਅੰਦਰ ਜਾਂਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਕਦੇ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਂਦੇ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਰਹੇ ਕਿ ਮੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਅੰਦਰ ਹਨ, ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ।"
"ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਗਈ।"
ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਸੰਧੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੁਮਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਨੂੰ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਬਚਣ ਵਾਲਾ ਮੈਂ ਇਕੱਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ।"
"ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਸੜ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਖਿੜਕੀ ਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਖਿੜਕੀ ਟੁੱਟ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਬਾਹਰ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਛਾਲ ਮਾਰੀ ਹੈ ਜਾਂ ਉਹ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਡਿੱਗ ਗਿਆ।"
"ਸਾਨੂੰ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ ਦਫ਼ਤਰ ਤੋਂ ਫ਼ੋਨ ਆਇਆ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਯਾਤਰੀ ਬਚ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ 108 ਟੀਮ ਨੇ ਬਚਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਕਿਰਪਾ ਕਰ ਕੇ ਉਸਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿਓ। ਸਾਡੇ ਦਫ਼ਤਰ ਨੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਅਤੇ ਫੋਟੋ ਭੇਜੀ ਸੀ।"
"ਉਸਦੀ ਫੋਟੋ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਜੋ ਨਾਮ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਉਹ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਸੀ। ਦੂਜਾ ਵਿਅਕਤੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਬਚਾਇਆ ਸੀ ਉਹ ਰਮੇਸ਼ ਸੀ।"
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Siddharaj Solanki/Bloomberg via Getty Images
ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਕੌਣ ਹੈ?
ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਥਲੂਹ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ, ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ 1992 ਤੋਂ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਉਦੋਂ ਨੌਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਨ।
12 ਜੂਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ।
ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਿਸ ਦਿਨ 12 ਜੂਨ ਨੂੰ ਹਾਦਸਾ ਹੋਇਆ, ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੁਪਹਿਰ 3 ਵਜੇ ਦੀ ਰੇਲਗੱਡੀ ਰਾਹੀਂ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।"
"ਤੁਹਾਨੂੰ ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਮੈਂ ਮਜ਼ਾਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 20 ਸਕਿੰਟ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਭੇਜਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਪੈ ਗਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ, ਮੈਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਾਂ। ਮੇਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਚਿੰਤਤ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਦਫ਼ਤਰ ਹਾਦਸੇ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ 200-300 ਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਜਹਾਜ਼ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਰ ਅੱਗੇ ਆਇਆ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸ਼ਾਇਦ ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਨਾ ਹੁੰਦਾ।"
ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜੱਫੀ ਪਾ ਲਈ ਅਤੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੈਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਮੇਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਮਾਣ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਆਫ਼ਤ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।"
ਸੰਧੂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਆਫ਼ਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ
ਸੰਧੂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ 10 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਐੱਨਸੀਸੀ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਜਦੋਂ 2001 ਦੇ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੀ ਟਾਵਰ ਢਹਿ ਗਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਬਚਾਅ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਂ 2020 ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਲਗਾਤਾਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।"
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਐੱਨਸੀਸੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਵੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਦਦ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਾਂ।"
"ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਵੀ ਚਿੰਤਤ ਸੀ, ਪਰ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝ ਗਿਆ। ਉਸ ਦਿਨ, ਮੈਂ ਸਵੇਰੇ 3 ਵਜੇ ਤੱਕ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਸੀ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।"
ਬੀਬੀਸੀ ਲਈ ਕਲੈਕਟਿਵ ਨਿਊਜ਼ਰੂਮ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ
