ਓਲਡ ਮੈਨ: ਉਸ ਫਿਰਕੇ ਦਾ ਆਗੂ ਜੋ ਆਪਣੇ ਖਾੜਕੂਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਾ ਦੇ ਕੇ ਇਸਾਈਆਂ ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਰਵਾਉਂਦਾ ਸੀ

ਅਸਾਸਿਨਜ਼

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਅਸਾਸਿਨਜ਼ ਇੱਕ ਮੁਸਲਿਮ ਸੰਪਰਦਾ ਸੀ ਜਿਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟੀਚਿਆਂ 'ਤੇ ਸਹੀ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀਪੂਰਵਕ ਫੌਜੀ, ਵਿਦਿਅਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
    • ਲੇਖਕ, ਜੂਆਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਅਲੋਂਸੋ
    • ਰੋਲ, ਬੀਬੀਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਵਰਲਡ

“ਜਦੋਂ ‘ਓਲਡ ਮੈਨ’ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਪੁਰਸ਼ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਬਹਾਦਰ ਹਨ (...) ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਭੇਜਦਾ (...) ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਵਰਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ।”

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੇਨਿਸ ਖੋਜੀ ਮਾਰਕੋ ਪੋਲੋ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ 'ਬੁੱਕ ਆਫ ਵੰਡਰਜ਼' ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ‘ਅਸਾਸਿਨਜ਼’ ਜਾਂ ‘ਹਸ਼ਸ਼ਾਸ਼ਿਨ’ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਈਸਾਈਆਂ ਅਤੇ ਪੈਗੰਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲਾਈ ਸੀ।

ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਬਦ ਯਾਨਿ ‘ਅਸਾਸਿਨਜ਼’ ਤੋਂ ਕਾਤਲ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਸੀਂ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਜੋ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ 28 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1192 ਨੂੰ ਟਾਇਰ (ਅਜੋਕੇ ਲੇਬਨਾਨ) ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਿਨ, ਮੋਨਫੇਰਟ ਦੇ ਇਤਾਲਵੀ ਰਈਸ ਕੋਨਰਾਡ, ਜੋ ਕਿ ਤੀਜੇ ਧਰਮ ਯੁੱਧ ਦੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਯੇਰੂਸ਼ਲਮ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਹਾਲੀਆ ਚੋਣ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਜਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੋ ਸੰਦੇਸ਼ਵਾਹਕ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਰਈਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਛੁਰੇ ਕੱਢੇ ਅਤੇ ਉਸ ’ਤੇ ਵਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਕਦੇ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਮੰਨ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ‘ਅਸਾਸਿਨਜ਼’ ਫਿਰਕੇ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ।

ਜਿਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ, ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਅਸਾਸਿਨਜ਼ ਕ੍ਰੀਡ ਵੀਡੀਓ ਗੇਮ ਗਾਥਾ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ।

ਇਸਲਾਮ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਇਸਲਾਮੀ ਫੁੱਟ ਦਾ ਜ਼ਰੀਆ

ਮੈਡਰਿਡ ਦੀ ਆਟੋਨੋਮਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਅਰਬ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਇਗਨਾਸੀਓ ਗੁਟੇਰੇਜ਼ ਡੇ ਟੇਰਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਮੁੰਡੋ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਇਸ ਸਮੂਹ ਦੀ ਉਤਪਤੀ 632 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਪੈਗੰਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਲਾਮ ਦੁਆਰਾ ਝੱਲੀ ਗਈ ਵੰਡ ਨਾਲ ਹੋਈ।"

"ਪੈਗੰਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਮਾਮ (ਨੇਤਾ) ਵਜੋਂ ਕਿਸ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਇਸ ’ਤੇ ਮਤਭੇਦ ਹੋਏ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸੁੰਨੀ ਵਜੋਂ ਦੋ ਫਿਰਕਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।"

9ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਸ਼ੀਆ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਮਤਭੇਦ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਮਾਮ ਇਸਮਾਈਲ ਇਬਨ ਜਾਫ਼ਰ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ‘ਇਸਮਾਇਲਿਸਟ’ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।

ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇਸ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਵਿਵਾਦਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਫੁੱਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਨਿਜ਼ਾਰ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰੀਆ (ਮਿਸਰ) ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਜਿਸ ਨੇ ਕਾਹਿਰਾ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਸੀ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਿਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸਮਰਥਕ, ਨਵੇਂ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਫਾਰਸ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁੰਨੀ ਜਾਂ ਸ਼ੀਆ ਨੇ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ।

ਸੰਪਰਦਾ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਇਹ ਸੰਪਰਦਾ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਨਿਜ਼ਾਰੀ ਇਸਮਾਈਲਵਾਦ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਨਿਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਐਸੋਟੈਰੀਸਿਜ਼ਮ (ਅਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪੱਛਮੀ ਰੂਪ) ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ।

ਅੱਤਿਆਚਾਰ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਇਸ ਸਮੂਹ ਨੇ ਮਿਸ਼ਨਰੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਚਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਫਾਰਸੀ ਨੂੰ ਫੜ੍ਹ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ‘ਅਸਾਸਿਨਜ਼’ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਗੁਪਤ ਸਮਾਜ ਵੀ ਬਣਾਇਆ।

ਸੇਵਿਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਸਪੇਨ) ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮਿਲਿਓ ਗੋਂਜ਼ਾਲੇਜ਼ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਮੁੰਡੋ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਨਿਜ਼ਾਰੀ ਅਰਬਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਸਤੀਵਾਦ ਦੀ ਇਸ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਹੋਰ ਅਰਬ ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਆਟੋਕਥੋਨਿਜ਼ਮ ਹੈ।"

ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਅਸਾਸਿਨਜ਼ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਕੱਟੜਪੰਥੀ (ਨਿਜ਼ਾਰੀਆਂ ਦਾ) ਹਨ, ਇਹ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਤਾਰਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਬਹਾਨਾ ਧਾਰਮਿਕ ਸੀ। ਨਸ਼ਟ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਸਕਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਹੈ।"

ਕਾਤਲਾਂ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਾਤਲਾਂ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ, ਅਲਾਮੁਤ ਦੇ ਖੰਡਰ ਅੱਜ ਵੀ ਮੌਜੂਦਾ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ

ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨ

ਨਿਜ਼ਾਰੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹੇ। ਫਿਰ, ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵੱਲ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਐਲਬੁਰਜ਼ ਪਰਵਤ ਲੜੀ (ਤਹਿਰਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 100 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਅਲਮੁਤ ਦੇ ਅਭੇਦ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।

ਇਹ ਕਿਲ੍ਹਾ ਨਿਜ਼ਾਰੀਆਂ ਕੋਲ ਮੌਜੂਦ ਕਿਲ੍ਹੇਬੰਦੀ ਦੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਸੀ ਜੋ ਮੌਜੂਦਾ ਸੀਰੀਆ ਅਤੇ ਲੇਬਨਾਨ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਗੁਟੇਰੇਜ਼ ਡੇ ਟੇਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉੱਥੋਂ ਫਿਰਕੇ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ‘ਦਿ ਓਲਡ ਮੈਨ ਆਫ ਦਿ ਮਾਉਂਟੇਨ’ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਨੇ "ਇਸਲਾਮਿਕ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਰਾਹ ਨੂੰ ਨਿਰਣਾਇਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।"

ਆਪਣੇ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਨੇ ਇੱਕ ਉੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮਿਲੀਸ਼ੀਆ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁਸਲਿਮ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਧਰਮਯੁੱਧ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ।

ਗੋਂਜ਼ਾਲੇਜ਼ ਫੇਰੀਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੱਤਾ ’ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈਣ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਰਜੀਕਲ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨਗੇ।"

"ਕਹਿਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ, ਉਹ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਸਕਣ ਜਾਂ ਨਾ, ਬਚਣ ਜਾਂ ਨਾ ਬਚਣ।"

ਖੰਜਰ ਕਾਤਲ ਸੰਪਰਦਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਖੰਜਰ ਕਾਤਲ ਸੰਪਰਦਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲਾ ਅੰਦੋਲਨ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਜਾਂ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਬਲਕਿ "ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੌਧਿਕ ਧਾਰਮਿਕ ਝੁਕਾਅ ਵਾਲਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਕੱਟੜਵਾਦ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।"

ਫੌਜ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਸਕਰਣ ਅਤੇ ਮਿੱਥਾਂ ਹਨ। ਮੁਸਲਿਮ ਸਰੋਤਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਮ ਫੈਦਾਇਨ ਸੀ (ਜੋ ਦੂਜਿਆਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ), ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸਾਸਿਨਜ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਦਰਭਿਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇੱਕ ਅਰਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਹਸ਼ੀਸ਼ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਉਂ ਜਾਣੇ ਜਾਣ ਲੱਗੇ? ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਗੁਟੇਰੇਜ਼ ਡੀ ਟੇਰਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਜਿਹਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਸਨ-ਏ-ਸਬਾਹ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲੜਾਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ।"

"ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦਾ ਨਸ਼ਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਾਂ ਤਾਂ ਪੀਤਾ, ਚਬਾਇਆ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਗਲ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉੱਥੋਂ ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਰਨੇ ਸਨ।"

ਮਾਰਕੋ ਪੋਲੋ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਕਾਤਲਾਂ ਦੇ ਸਾਹਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੇਨੇਸ਼ੀਅਨ ਖੋਜੀ ਮਾਰਕੋ ਪੋਲੋ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀਆਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ "ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਵੰਡਰਸ" ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤਾ

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਗੋਂਜ਼ਾਲੇਜ਼ ਫੇਰੀਨ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਗਲਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਮੂਹ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਦੀ ਸਮਝ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਾਰਨ ਫੈਲ ਗਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਉਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਖਰੀ ਕੰਮ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਉਹ ਹੈ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ।"

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਕਾਮੀਜ਼ੇਕ (ਆਤਮਘਾਤੀ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ) ਸਨ, ਪਰ ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਸ਼ੀਸ਼ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਪਦਾਰਥ ਹੁੰਦਾ।"

ਗੋਂਜ਼ਾਲੇਜ਼ ਫੇਰੀਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਹਸੈਸਿਨ ਸ਼ਬਦ ਲਈ ਹੋਰ ਵੀ ਸੰਭਾਵੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾਵਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ‘ਕੱਟੜਪੰਥੀ’ ਹੈ।

ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਰਾਜਾ ਐਡਵਰਡ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਰਾਜਾ ਐਡਵਰਡ ਪਹਿਲਾ ਹਸਨ-ਇ ਸਬਾਹ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਸੰਪਰਦਾ ਦੇ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਦੁਆਰਾ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਮਸਾ ਬਚਿਆ

ਇੱਕ ਕੁਲੀਨ ਸੰਸਥਾ

ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਜਾਂ ਅਗਵਾ ਕਰਨਾ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਤਰੀਕੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮਿਲਸ਼ੀਆ ਦੇ ਰੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ।

ਇੱਕ ਵਾਰ ਭਰਤੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਵੇਂ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, ਬਲਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਸਬਿਆਂ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਨ।

ਗੋਂਜ਼ਾਲੇਜ਼ ਫੇਰੀਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਉਹ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੇ ਨਿੰਜੇ, ਲੜਾਕੂ ਸਨ ਜੋ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਘੁਸਣਾ ਹੈ।"

ਗੁਟੇਰੇਜ਼ ਡੇ ਟੇਰਾ ਨੇ ਸਮਾਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਉਹ "ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਕਿਫ਼ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਲੋਕ ਸਨ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਬੋਲਣ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਸਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ।"

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਾਤਲਾਂ ਦੀ ਘੁਸਪੈਠ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਟੀਕਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਲੀਨਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਬਣਾਉਂਦੀ ਸੀ।

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਐਂਗਲੋ-ਅਮਰੀਕਨ ਬਰਨਾਰਡ ਲੁਈਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, “ਕਾਤਲਾਂ ਨੂੰ ਸਰਾਪ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਭੱਜ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।"

"ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਵੇਚਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਖ਼ੂਨ ਦੇ ਪਿਆਸੇ ਹਨ, ਉਹ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸਿਆਂ ਲਈ ਮਾਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਵੀ।"

ਬਰਨਾਰਡ ਲੁਈਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ 'ਦਿ ਅਸਾਸਿਨਜ਼: ਏ ਰੈਡੀਕਲ ਸੈਕਟ ਆਫ਼ ਇਸਲਾਮ' ਵਿੱਚ ਉਕਤ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 14ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਪਾਦਰੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਤਲਵਾਰ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੁਸਤੀ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਕਾਰਨ, ਕਾਤਲਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਜਾਪਾਨੀ ਨਿੰਜਾ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ

ਲੁਈਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬ੍ਰੋਕਾਰਡਸ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, "ਸ਼ੈਤਾਨ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੌਮਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ, ਪਹਿਰਾਵੇ, ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।"

"ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੇਡਾਂ ਦੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕੇ ਹੋਏ, ਪਛਾਣੇ ਜਾਣ ’ਤੇ ਹੀ ਉਹ ਮੌਤ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।"

ਸੇਵਿਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਫਿਰਕੇ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ 'ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅਤਿਵਾਦੀ' ਵਜੋਂ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸੰਕੋਚ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਕਿਉਂਕਿ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦਿਨ-ਦਿਹਾੜੇ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਗਵਰਨਰ ਆਪਣੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਸਤੇ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਕਾਤਲ ਕਿਧਰੋਂ ਵੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਚਾਕੂ ਕੱਢਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਗਲ਼ਾ ਕੱਟ ਦਿੰਦਾ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਜ਼ਿੰਦਾ ਰਹੇ ਜਾਂ ਨਾ।"

ਗੁਟੇਰੇਜ਼ ਡੀ ਟੇਰਾ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਕਾਤਲ ਦੇ ਕੰਮ ਦਾ ਅਧਾਰ ਗੁਪਤ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣੀ ਹੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ।"

ਮੰਗੋਲ ਫੌਜਾਂ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਅਲਾਮੁਤ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਨਿਜ਼ਾਰੀ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਮੰਗੋਲ ਫੌਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਬਾਹ ਨਹੀਂ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸਵਰਗ ਦੀ ਕੀਮਤ ਖ਼ੂਨ

ਆਪਣੇ ਫਿਦਾਇਨ ਨੂੰ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਲਮੁਤ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੱਤੀ।

ਮਾਰਕੋ ਪੋਲੋ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਵੇਨਿਸ ਖੋਜਕਰਤਾ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਇਸ (ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ) ਨੇ ਦੋ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਇੱਕ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਬਾਗ਼ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਲ ਸਨ, ਬਗ਼ੀਚੇ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝਰਨਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਪਾਈਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਈਨ ਲੰਘਦੀ ਸੀ, ਦੂਜੇ ਵਿੱਚੋਂ ਦੁੱਧ, ਅਗਲੀ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ਹਿਦ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਵਹਿੰਦਾ ਸੀ।"

‘ਬੁੱਕ ਆਫ ਵੰਡਰਜ਼’ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, "ਬਗ਼ੀਚੇ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਜੋ ਸਾਰੇ ਸਾਜ਼ ਵਜਾਉਣਾ ਜਾਣਦੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵਾਂਗ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ ਤੇ ‘ਓਲਡ ਮੈਨ’ (ਪਹਾੜ ਦੇ) ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਰਜਾ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਿਵਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸਵਰਗ ਹੈ।"

ਯੂਰਪੀਅਨ ਸਾਹਸੀ ਦੇ ਸੰਸਕਰਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਕੋਈ ਵੀ ਆਦਮੀ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਸਿਵਾਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੋ ਕਾਤਲ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਸਨ।"

ਮਾਰਕੋ ਪੋਲੋ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਨੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਲੜਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਬਾਗ਼ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਉੱਥੋਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣ ਸਕਣ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਦੋਂ ਲੀਡਰ ਕੋਲ ਕਿਸੇ ਲਈ ਕੋਈ ਮਿਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ੀਲਾ ਪਦਾਰਥ ਖੁਆ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਜਾਗਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ ਉਹ ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ‘ਸਵਰਗ’ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਪਏਗਾ।

ਪੋਲੋ ਨੇ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਕਿ ਫਿਰ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡੇਗਾ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਸਨ।"

ਅਸਾਸਿਨਜ਼ ਕਰੀਡ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਅਸਾਸਿਨਜ਼ ਕਰੀਡ ਵੀਡੀਓ ਗੇਮ ਗਾਥਾ ਹਸਨ-ਏ ਸਬਾਹ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਮਿਲੀਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ।

ਲਗਭਗ ਦੋ ਸਦੀਆਂ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ

ਨਿਜ਼ਾਰੀ ਸ਼ਾਸਨ 166 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਿਹਾ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਮਣ ‘ਮੰਗੋਲ’ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਫਾਇਆ ਨਹੀਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਗੁਟੇਰੇਜ਼ ਡੀ ਟੇਰਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੰਗੋਲ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸਨ, ਜਹਾਦੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵਧੇਰੇ ਜ਼ਾਲਮ ਸਨ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਆਏ ਸਨ।"

"ਇਸ ਲਈ ਨਿਜ਼ਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।"

ਖੁੰਖਾਰ ਚੰਗੇਜ਼ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਪੋਤੇ ਹੁਲਾਗੂ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਤਾਕਤਵਰ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਹੁਣ ਅਭੇਦ ਕਿਲ੍ਹੇ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਢਹਿ ਢੇਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਕੁਝ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਲਾਗੂ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਕਾਤਲਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਇੱਕ ਚਾਚੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੁਸਲਿਮ ਅਤੇ ਈਸਾਈ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਰਈਸ ਆਪਣੇ ਲੜਾਕਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਤਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਹ ਸੁਲਤਾਨ ਸਲਾਦੀਨ ਸੀ ਜੋ ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਲਈ ਯੇਰੂਸ਼ਲਮ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਸਲਾਉਦੀਨ

ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images

ਤਸਵੀਰ ਕੈਪਸ਼ਨ, ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਦਾ ਜੇਤੂ ਸਲਾਉਦੀਨ, ਨਿਜ਼ਾਰੀ ਦਾਇਨ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਉਦੇਸ਼ ਸੀ।

ਗੁਟੇਰੇਜ਼ ਡੇ ਟੇਰਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਲਾਦੀਨ ਨੇ ਜਹਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਕਈ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਾਈਆਂ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਮੁਸਲਿਮ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਸਾਮਰਾਜਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।"

"ਜੋ ਅਕਸਰ ਜਹਾਦੀਆਂ ਨਾਲ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਨਿਜ਼ਾਰੀ ਕਿਲ੍ਹੇ (ਅਜੋਕੇ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ) ਮਾਸਯਾਫ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ।"

ਨਿਜ਼ਾਰੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਤੁਰੰਤ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1185 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਤਲਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ।

ਮੈਡਰਿਡ ਦੀ ਆਟੋਨੋਮਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕਾਤਲਾਂ ਨੇ ਸਲਾਦੀਨ ਦੇ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਦੇ ਭੇਸ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਤੰਬੂ ਵਿੱਚ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ।"

"ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਲਈ ਸਫ਼ਲ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ‘ਲੀਓਟਾਰਡ’ ਪਹਿਨਿਆਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਟੋਪੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸਟੀਲ ਹੈਲਮੇਟ ਸੀ।"

ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਰਾਜਾ ਐਡਵਰਡ ਪਹਿਲਾ, ਜਿਸਨੇ IX ਧਰਮਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਵੀ 1272 ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਫਿਦਾਇਨ ਦੀ ਤਲਵਾਰ ਹੇਠ ਮੌਤ ਤੋਂ ਵਾਲ-ਵਾਲ ਬਚ ਗਏ ਸਨ।

ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਤੱਥ ਇਹ ਹਨ ਕਿ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਡੀਆਂ ਰਕਮਾਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਅਤੇ ਈਸਾਈਆਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਿਟਮੈਨ ਦੇ ਅਕਸ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER ਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)