Po raz pierwszy więcej dzieci na nadwagę niż niedowagę, mówi Unicef

Po raz pierwszy liczba dzieci otyłych na świecie przewyższa liczbę dzieci z niedowagą, wynika z szeroko zakrojonego badania przeprowadzonego przez agencję ONZ ds. dzieci Unicef

Około jedna na dziesięć osób w wieku od pięciu do 19 lat — czyli około 188 mln dzieci i nastolatków — zmaga się obecnie z otyłością.

Naukowcy obwiniają za to odejście od tradycyjnej diety na rzecz wysoko przetworzonej żywności, która jest stosunkowo tania i wysokokaloryczna.

Unicef, agencja Organizacji Narodów Zjednoczonych, apeluje do rządów o ochronę diet dzieci przed niezdrowymi składnikami i powstrzymanie producentów wysoko przetworzonej żywności od ingerencji w decyzje polityczne.

Nadwaga i niedożywienie

Gdy eksperci ds. zdrowia mówili o niedożywionych dzieciach, najczęściej mieli na myśli dzieci z niedowagą.

Jednak termin ten nie dotyczy to już tylko niedowagi — obecnie odnosi się także do wpływu otyłości na zdrowie i rozwój dzieci. Nawet w biedniejszych krajach jest to realny problem.

Dzieci mają nadwagę, gdy ich masa ciała znacząco przekracza zdrową wagę odpowiednią dla ich wieku, płci i wzrostu.

Otyłość to poważna forma nadwagi, która wiąże się ze zwiększonym ryzykiem zachorowania na cukrzycę typu 2, choroby układu krążenia i niektóre rodzaje nowotworów w późniejszym życiu.

Zdrowe odżywianie w dzieciństwie, obejmujące dużą ilość owoców, warzyw i białka, odgrywa kluczową rolę we wzroście, rozwoju poznawczym i zdrowiu psychicznym.

Jednak wiele tradycyjnych diet jest zastępowanych przez żywność wysoko przetworzoną, często bogatą w cukier, skrobię, sól, niezdrowe tłuszcze i dodatki.

Dyrektorka generalna Unicef, Catherine Russell, twierdzi, że nie należy lekceważyć problemów związanych z otyłością. Dodała, że jest to „rosnący problem", który może wpływać na zdrowie i rozwój dzieci.

1 z 10 osób jest otyła

Niedożywienie, które może objawiać się wychudzeniem i zahamowaniem wzrostu, nadal stanowi poważny problem wśród dzieci poniżej 5. roku życia w wielu krajach o niskich i średnich dochodach.

Jednak najnowsze badanie Unicef – które opiera się na danych z ponad 190 krajów – wykazało, że odsetek dzieci z niedowagą w wieku od 5 do 19 lat spadł od 2000 r. z prawie 13% do 9,2%.

Wskaźnik otyłości wzrósł jednak z 3% do 9,4%, co oznacza, że niemal jedno na dziesięcioro dzieci jest obecnie otyłe.

Liczba dzieci z nadwagą — w tym także tych z otyłością — wzrosła do tego stopnia, że obecnie jedno na pięcioro dzieci i nastolatków w wieku szkolnym ma nadwagę.

Według szacunków badania to około 391 mln dzieci na całym świecie.

Obecnie otyłość przewyższa niedowagę we wszystkich regionach świata, z wyjątkiem Afryki Subsaharyjskiej i Azji Południowej.

Najwyższy wskaźnik otyłości wśród dzieci i młodzieży odnotowano w niektórych państwach wyspiarskich Pacyfiku, w tym na Niue (38%), Wyspach Cooka (37%) i Nauru (33%).

Jednak wiele krajów o wysokich dochodach również boryka się również z poważnym problemem otyłości. Wśród osób w wieku 5–19 lat otyłość dotyka 27% w Chile, 21% w Stanach Zjednoczonych i 21% w Zjednoczonych Emiratach Arabskich.

„W wielu krajach jesteśmy świadkami podwójnego problemu niedożywienia – zahamowania wzrostu i otyłości," mówi Russell.

„Wymaga to ukierunkowanych interwencji.

„Każde dziecko musi mieć dostęp do pożywnego i przystępnego cenowo jedzenia, aby wspierać jego wzrost i rozwój.

„Pilnie potrzebujemy polityki, która pomoże rodzicom i opiekunom zapewnić swoim dzieciom pożywne i zdrowe jedzenie".

Wezwanie do działania

Unicef ostrzega, że bez odpowiednich działań skutki zdrowotne i koszty ekonomiczne mogą być ogromne.

Według raportu, do 2035 r. globalny koszt ekonomiczny związany z nadwagą i otyłością może przekroczyć 4 bln dolarów amerykańskich (14,5 bln złotych) rocznie.

Organizacja apeluje do rządów o podjęcie działań, m.in. w zakresie etykietowania i marketingu żywności.

Mogłoby to obejmować środki prawne mające na celu ochronę diety dzieci poprzez usuwanie żywności wysoko przetworzonej ze szkolnych stołówek, wprowadzenie podatków od niezdrowej żywności i napojów oraz zachęcanie producentów żywności do wprowadzania zmian w produktach – znanych jako reformulacja – w celu ograniczenia niezdrowych składników i szkodliwych zamienników.

Raport wzywa również do ochrony procesu tworzenia polityki żywnościowej przed wpływem producentów wysoko przetworzonej żywności.

Producentom można by zakazać udziału w opracowywaniu i wdrażaniu polityki, a wszelkie działania lobbingowe branży musiałyby być oficjalnie zgłaszane.

Ten tekst został napisany i sprawdzony przez naszych dziennikarzy, używając przy tłumaczeniu narzędzi AI, jako część projektu pilotażowego.

Edycja: Nicole Frydrych i Magdalena Mis