Fahamu viwanja 10 vikubwa barani Afrika ambavyo vinaweza kubeba maelfu ya mashabiki

Afrika inaendelea kupaa, si tu kwa utajiri wa utamaduni na vipaji, bali pia kwa miundombinu yake ya kisasa. Kuanzia viwanja vilivyo na nakshi hadi kumbi za kimataifa, alama hizi ni vielelezo vya umoja, fahari na maendeleo.

Kila uwanja unasimulia hadithi ya shauku, ya watu kukusanyika pamoja, na ya ukuaji usiozuilika wa bara hili.

Afrika si hazina ya vipaji vya soka pekee; pia ina baadhi ya viwanja vya kuvutia vilivyoendeleza urithi wa mchezo huo.

Makala haya yanaangazia viwanja ambavyo ni vikubwa zaidi kuwahi kujengwa barani Afrika kwa misingi ya uwezo wa kumudu mashabiki au watazamaji.

Uwanja wa FNB – Idadi ya mashabiki (94,736)

Uwanja huu uliopo Nasrec, Johannesburg, Afrika Kusini ni mkubwa zaidi barani Afrika.

Muundo wake unaoiga kibuyu ulijulikana wakati ukiandaa fainali ya Kombe la Dunia la FIFA 2010. Ulijengwa upya na kupanuliwa mwaka 2009 kabla ya Kombe la Dunia, ukiwemo uwezo wa kubeba watazamaji 94,736.

Ni nyumbani kwa Kaizer Chiefs katika Ligi Kuu ya Afrika Kusini na pia huandaa mechi muhimu za timu ya taifa.

Uwanja wa FNB pia umeshuhudia mechi za kimataifa za raga. Fainali ya Kombe la Dunia 2010, ambapo Hispania iliishinda Uholanzi, ilibaki mechi kubwa zaidi hapa. Mnamo 10 Februari 2013, watu 85,000 walishuhudia Nigeria ikishinda Burkina Faso 1-0 katika fainali ya AFCON.

Jina la FNB linatokana na First National Bank, lakini mara nyingi linajulikana kama Soccer City au Calabash. Uwanja huu umefanyiwa ukarabati mara kadhaa, ikiwemo ule wa 2010, uliyoleta sura yake ya sasa.

Ulifunguliwa rasmi tarehe 7 Oktoba 1989.

Uwanja wa Misr – Idadi ya mashabiki 93,940

Misr Stadium, pia inajulikana kama Egypt International Stadium, ni mojawapo ya viwanja vikubwa zaidi barani Afrika.

Iko Cairo na imetumika kwa mechi za ndani na kimataifa, ikiwemo mashindano ya AFCON.

Mashabiki 93,940 wanaweza kuingia na kukaa humo bila msongamano wowote.

Uwanja huu una miundombinu ya kisasa, nyasi bora, na anga yenye shauku wakati wa mechi kubwa.

Mara kwa mara, hushuhudia mechi za timu ya taifa ya Misri na vilabu vikubwa kama Al Ahly na Zamalek.

Borg El Arab Stadium, Misri – Idadi ya mashabiki 86,000

Borg el-Arab ulihamishwa hadi nafasi ya tatu kwa ukubwa baada ya kukamilika kwa New Administrative Stadium.

Ukiwa na uwezo wa kumudu watazamaji 86,000, uwanja huu uko Amreya na ni nyumbani kwa timu ya taifa ya Misri na klabu ya Smouha.

Uliandaliwa kwa ajili ya jaribio la Kombe la Dunia la 2010, na sasa ni uwanja wa nyumbani wa timu ya taifa kama mbadala wa Cairo International Stadium.

Stade des Martyrs, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Congo – Idadi ya mashabiki 80,000

Ni uwanja wa taifa wa soka wa DR Congo, na timu ya taifa ya kimataifa imecheza mechi zake za nyumbani hapa tangu miaka ya 1990.

Una uwezo wa kubeba watu 80,000, na vilabu vya AS Vita Club na DCMP hutumia uwanja huu msimu mzima.

Jina linaheshimu mawaziri kama vile Jerome Anany, Alexandre Mahamba, Evariste Kimba, and Emmanuel Bamba, waliouawa huko Leopoldville (sasa Kinshasa) tarehe 2 mwezi Juni mwaka 1966.

Uwanja huu pia huandaliwa matukio yasiyo ya soka, ikiwemo sala za Papa Francis mnamo 2023.

Cairo International Stadium, Misri – Idadi ya mashabiki 74,100

Uwanja huu una uwezo wa sasa wa kumudu watazamaji 75,000. Hapo awali ulijazwa mashabiki hadi 120,000 mwaka 1986.

Ingawa ni ndogo kuliko Borg el-Arab, Cairo International Stadium bado inachukuliwa kama uwanja wa taifa wa Misri. Fainali ya Kombe la Mataifa ya Afrika 2019 ilichezwa hapa.

Zaidi ya hayo, kama mojawapo ya viwanja vikubwa zaidi barani Afrika, Cairo International Stadium imekaribisha matukio makubwa, ikiwemo mechi za Kombe la Mataifa ya Afrika 2006.

Uwanja huu pia umekuwa mwenyeji wa mechi kadhaa za Kombe la Mataifa ya Afrika 2019 na fainali ya CAF Champions League 2020 kati ya Al Ahly na El Zamalek, ambapo Al Ahly iliibuka mshindi kwa ushindi wa 2-1.

Stade Mohammed V, Morocco – Idadi ya mashabiki 67,000

Uwanja ulioko Casablanca, ulifunguliwa 1955 na kisha ukaitwa Stade D'honneur baada ya uhuru wa Morocco. Ni nyumbani kwa vilabu vya Raja Casablanca, Wydad Casablanca, na timu ya taifa.

Umefanyiwa ukarabati 2015.

Uwanja wa Mogadishu – Idadi ya mashabiki 65,000

Usishangae kusikia Somalia ina uwanja mkubwa zaidi kuliko Kenya, Tanzania na Uganda.

Unaweza kumudu mashabiki 67,000.

Wakati wa Vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Somalia, uwanja huo uliharibiwa sana na wanajeshi wa kigeni ambao walitumia jengo hilo kama kambi.

Uwanja huo umejengwa upya kabisa na nyasi za bandia ziliwekwa tarehe 27 Machi 2020.

Uwanja huu ulijengwa mnamo 1977 wakati wa utawala wa Siad Barre, kwa msaada wa wahandisi wa China.

Ingawa Uwanja wa Mogadishu ulitumiwa zaidi kwa kuandaa shughuli za michezo, hotuba za rais na mikutano ya kisiasa pia ilifanyika huko.

Mchezo wa kwanza kuwahi kufanyika katika uwanja huo ulifanyika mara baada ya ujenzi kukamilika mwaka wa 1978 kati ya timu ya taifa ya Somalia na klabu ya Leonen ya Uchina.

Stade 5 Juillet, Algeria – Idadi ya mashabiki 64,000

Stade du 5 Juillet ya Algeria ni mojawapo ya viwanja vikubwa barani Afrika.

Uwanja huu umepewa jina la tarehe 5 Julai 1962, siku ambayo Algeria ilitangaza uhuru wake kutoka Ufaransa.

Uwanja huu una njia ya mbio, kwani pia hutumika kwa riadha, jambo linalomfanya kuwa mwenyeji wa matukio kadhaa ya kimataifa, ikiwemo Pan Arab Games 2004 na All-Africa Games 2007.

Kwa sasa, Stade du 5 Juillet una uwezo wa kubeba watu 65,000, ingawa mara moja ulikuwa umejazwa hadi 110,000 kwa mechi kati ya Algeria na Serbia mwaka 2010.

Kutokana na masuala ya afya na usalama, uwanja huu umefanyiwa ukarabati mara kadhaa, ikiwa ni pamoja na kupunguza uwezo wake.

Hata hivyo, ripoti zinaonyesha kuwa ukarabati zaidi unatarajiwa hivi karibuni, jambo litakaloongeza uwezo hadi takriban 80,000.

Kutokana na mtazamo wa soka, mashabiki wangefurahia kuona njia za mbio zikiondolewa na viti vikikaribishwa karibu na uwanja, lakini kwa sasa hakuna dalili kwamba jambo hilo lipo kwenye ajenda.

Ellis Park Stadium, Afrika Kusini – Idadi ya mashabiki 62,567

Uwanja huu una historia kubwa, ukiwa maarufu kwa mechi za raga na ushindi wa Kombe la Dunia la Raga 1995.

Timu ya kandanda ya Afrika Kusini pia imecheza michezo hapa siku za nyuma, zaidi kabla ya Uwanja wa FNB kufunguliwa. Uwezo wake wa sasa unamudu mashabiki 62,567.

Timu ya taifa ya Afrika Kusini pia imecheza hapa mara kadhaa.

Ni hapa ambapo Nelson Mandela aliandaa mechi ya hisani ya Liverpool baada ya uchaguzi wa urais 1994.

Kutokana na hatua hiyo, Mandela akawa mmoja wa mashabiki maarufu wa Liverpool.

Abuja Stadium, Nigeria – Idadi ya mashabiki 60,491

Ulifunguliwa 2003, na ni nyumbani kwa ligi za ndani na timu ya taifa. Ukubwa wake unaweza kubeba mashabiki 60,491.

Mwaka 2006 Rais aliamua kufanya tukio la kidini badala ya mechi ya kimataifa kati ya Nigeria na Rwanda.

Ujenzi wake ulikuwa wa gharama kubwa zaidi Nigeria wakati huo.

Stade 7 November / Hammadi Agrebi Stadium, Tunisia – 60,000 Watazamaji

Uwanja huu ulipata umaarufu baada ya kuwa mwenyeji wa Michezo ya Mediterania mwaka 2001, mwaka huo huo ulipojengwa. Una uwezo wa kubeba mashabiki 60,000 na unadhibitiwa na serikali ya Tunisia.

Miaka miwili baadaye, uwanja huu ulitumika kama mwenyeji wa fainali ya AFCON 2004. Tunisia iliishinda Morocco katika mechi hiyo na kuwa Mabingwa wa Afrika.

Stade 7 November ulijengwa kwa gharama ya Dinar milioni 170, takriban dola milioni 57 kulingana na kiwango cha sasa cha kubadilisha fedha.

Uso wa uwanja ni nyasi. Mwaka 2011, jina la uwanja lilibadilishwa kuwa Hammadi Agrebi Stadium, kisha likabadilishwa zaidi kuwa Stade Olympique Hammadi Agrebi mwaka 2020. Hivi sasa, ni uwanja mkubwa zaidi nchini Tunisia.

Benjamin Mkapa Stadium, Tanzania – Idadi ya mashabiki 60,000

Ni uwanja mkubwa wa taifa wa Tanzania, nyumbani kwa Taifa Stars, Simba SC, na Young Africans SC.

Ujenzi wa Uwanja wa Benjamin Mkapa uligharimu dola milioni 56, ukiwa umebuniwa na WMS Architects kutoka Afrika Kusini na kujengwa na Beijing Construction Engineering Group. Ulifunguliwa rasmi mwaka 2007, na tangu wakati huo umekuwa mwenyeji wa mechi kadhaa za kihistoria na za kuvunja rekodi.

Mnamo 26 Oktoba 2008, mashabiki 70,000 walikusanyika kuona mechi ya kusisimua kati ya Simba na Yanga.

Mnamo mwaka 2027, Afrika Mashariki itakuwa mwenyeji wa Kombe la Mataifa ya Afrika, na Uwanja wa Benjamin Mkapa utachukua jukumu muhimu kwa kuwa mwenyeji wa mechi kadhaa wakati wa mashindano hayo.

Moi International Sports Centre – Idadi ya mashabiki 55,000

Unajulikana kama Uwanja wa Kasarani, nchini Kenya.

Ujenzi wake ulianza baada ya Rais Daniel arap Moi kuomba China iwasaidie kifedha kujenga mwaka 1980, na kazi ikaanza rasmi 1982. Uwanja huu ulifunguliwa mwaka 1987 kwa ajili ya Michezo ya Pan-Afrika iliyofanyika Nairobi.

MISC ina uwezo wa kubeba watazamaji 55,000 baada ya ukarabati wa 2024, pamoja na njia za mbio, uwanja wa soka na raga, bwawa la kuogelea lenye viwango vya mashindano, kumbi za ndani na hoteli ya vitanda 108.

Mnamo Januari 2010, uwanja ulifungwa kwa ukarabati wa KSh. 900 milioni uliofadhiliwa na China, na ukafunguliwa tena Machi 2012. Baada ya mashambulizi ya kigaidi 2014 Nairobi na Mombasa, uwanja huu ulitumika kama kituo cha uchunguzi katika "Operation Usalama Watch."

MISC pia imekuwa mwenyeji wa mashindano makubwa ya kimataifa kama vile World U18 Athletics Championships 2017 na World U20 Athletics Championships 2021. Ukarabati wa 2024 ulipunguza uwezo kutoka 65,000 hadi 55,000, kuongeza paa jipya, kuboresha taa za uwanja hadi Lux 3,000 na kuanzisha kamera za VAR pamoja na maboresho mengine ya kiufundi ndani ya uwanja.

Ushindani mkali Afrika Mashariki

Kenya, Tanzania, na Uganda zipo kwenye mbio ya kujenga viwanja vya kisasa vya kiwango cha juu.

Talanta Sports City Stadium, Nairobi, Kenya – 60,000 Watazamaji

Ujenzi unaendelea, ukitakiwa kufikia viwango vya FIFA na CAF. Utaipa ushindani mkali uwanja wa Kasarani na Benjamin Mkapa Stadium huko Tanzania. Utatumika pia kwa riadha, tamasha la utamaduni, na michezo ya ndani.

Hamz Stadium (awali Nakivubo Stadium), Kampala, Uganda – 35,000 Watazamaji

Ukarabati wa kina umefanywa, ikiwemo nyasi bandia zinazokubalika na FIFA. Uwanja umefunguliwa Juni 2024 tayari kwa mashindano makubwa, ikiwemo AFCON 2027.

Uwanja wa Samia Suluhu, Tanzania - Watazamaji 30,000

Unajengwa jijini Arusha kwa ajili ya mashindano ya AFCON 2027.

Uwanja huo utakuwa na uwezo wa kubeba watazamaji 30,000.