ਲੱਖਾਂ ਏਕੜ ਜੰਗਲ, ਕਰੋੜਾਂ ਜਾਨਵਰ: ਆਸਮਾਨ ਲਾਲ ਕਰਦੀ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੀ ਅੱਗ ਇੰਨੀ ਭਿਆਨਕ ਕਿਵੇਂ ਬਣ ਗਈ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਜਲ ਰਹੀ ਅੱਗ ਨੇ 80 ਕਰੋੜ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਭਸਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅੱਗ ਦੀ ਭਿਆਨਕਤਾ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਤਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਵੀ ਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ 1 ਲੱਖ ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦਾ ਖੇਤਰ ਤਬਾਹ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚੋ: ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਖੇਤਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੁਲ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਦਾ ਕੁੱਲ ਰਕਬਾ ਹੀ ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, SAEED KHAN
ਹੁਣ ਤੱਕ 1, 800 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਘਰ ਤਬਾਹ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 25 ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮਾਰੇ ਗਏ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਮਾਸ ਤੇ ਆਂਡਿਆਂ ਲਈ ਪਾਲੇ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਮਾਲ ਢੋਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਧੀ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਨੇ ਇੰਨਾ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਕਿਵੇਂ ਲੈ ਲਿਆ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, AFP
ਇੱਥੇ ਅੱਗ ਤਾਂ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਪਰ ਵਧਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਸੋਕੇ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਭੜਕਾਇਆ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਤਾਪਮਾਨ 50 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕੇ ਜੰਗਲਾਂ (ਬੁਸ਼) ਦਾ ਅੱਗ ਫੜਨਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 2019 ਦੌਰਾਨ ਜੋ ਤਾਪਮਾਨ ਵਧਿਆ ਹੈ ਉਸ ਕਰਕੇ ਇਸ ਅੱਗ ਨੇ ਇੰਨਾ ਵੱਡਾ ਰੂਪ ਲਿਆ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਹਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗ ਬੁਝਣ ਦੀ ਬਜਾਇ ਹੁਣ ਮੁੜ ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਅਤੇ ਵਿਕਟੋਰੀਆ — ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੂਬੇ — ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਮੰਡਰਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, EPA
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਬੁਝ ਵੀ ਗਈ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਮਸਲਨ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਅਸਰ ਮਨੁੱਖ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਜੋਂ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਦੱਖਣੀ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਊਠ ਹਲਾਕ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਭੂਤਰ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੜ ਕੇ ਹਮਲੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਜਿਹੜੇ ਜਾਨਵਰ ਇਸ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬੱਚ ਨਿਕਲੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵੀ ਅਜੇ ਖ਼ਤਰਾ ਮੁੱਕਿਆ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁਰਾਕ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਝਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੌਦੇ, ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇੰਨੇ ਘੱਟ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਖਾਧ ਪਦਾਰਥ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਗਵਾਉਣੇ ਪੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, AFP
ਕਾਰਨ ਕੀ?
ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਹਿਸ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਮਰਾਨ ਅਹਿਮਦ ਨਾਲ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ (Climate Change) ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਮੰਨਿਆ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਅੱਗ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਲਗਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਇੰਨੀ ਭਿਆਨਕ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਦਰਅਸਲ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਨੀਨੋ (Indian Nino) ਨਾਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਬਣੇ ਹੋਏ ਨੇ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਤਾਪਮਾਨ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਇਸ ਵੇਲੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ’ਚ ਗਰਮੀ ਦਾ ਮੌਸਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਿਛਲੇ 3 ਸਾਲਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਦੀਆਂ ’ਚ ਉਨਾਂ ਮੀਂਹ ਨਹੀਂ ਪਿਆ ਜਿੰਨੇ ਦੀ ਉਮੀਦ ਸੀ।
ਪਿਛਲੇ 100 ਸਾਲਾਂ ’ਚ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ 1 ਡਿਗਰੀ ਵਧਿਆ ਹੈ ਜੋ ਸੁਣਨ ’ਚ ਘੱਟ ਲਗਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਲਈ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਡਿਗਰੀ ਤਾਪਮਾਨ ਦੇ ਵਧਣ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝੋ ਕਿ ਜੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਔਸਤ ਤਾਪਮਾਨ ਦੋ ਡਿਗਰੀ ਵਧ ਗਿਆ ਤਾਂ ਝੋਨੇ ਦਾ ਝਾੜ 9 ਫ਼ੀਸਦੀ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਕਣਕ ਦਾ 23 ਫ਼ੀਸਦੀ।
ਜੇ ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਵਾਧਾ ਨਾ ਰੁਕਿਆ ਤੇ 3 ਡੀਗਰੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਤਾਂ ਕਣਕ ਦਾ ਝਾੜ 33 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗਾ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਕਰੀਬ ਹਰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ 40 ਡਿਗਰੀ ਟੱਪ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਠੰਢਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਤਸਮਾਨੀਆ ਰਾਜ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।
ਗਰਮ ਹਵਾਵਾਂ ਪਿੱਛੇ ਮੌਸਮੀ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ 'ਚ ਇਸ ਵੇਲੇ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤਲ ਤਾਂ ਗਰਮ ਹੈ ਪਰ ਪੂਰਬੀ ਪਾਸੇ ਇਸੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਤਲ ਠੰਢਾ ਹੈ।
ਵਿਗਿਆਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਖ਼ਤਰਾ ਅਜੇ ਅਗਾਂਹ ਲਈ ਵੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿਚਾਲੇ ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਕੁਝ ਉਮੀਦ ਜਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ:
ਸਮੱਗਰੀ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ
ਹੋਰ ਦੇਖਣ ਲਈ Facebookਬਾਹਰੀ ਸਾਈਟਾਂ ਦੀ ਸਮਗਰੀ ਲਈ ਬੀਬੀਸੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈEnd of Facebook post
ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੀ ਅੱਗ ਦਾ ਧੂੰਆਂ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ’ਤੇ ਪੀਲੀ ਪਰਤ ਬਣਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਧੂੰਆਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਤੱਕ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਮਾਜਿਕ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਸ ਅੱਗ ਦਾ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ’ਤੇ ਵੀ ਪਵੇਗਾ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:
ਵੀਡੀਓ: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਾੜੀ ਜਾਂਦੀ ਪਰਾਲੀ ਵੀ ਬੇਜ਼ੁਬਾਨਾਂ ਤੇ ਘੱਟ ਕਹਿਰ ਨਹੀਂ ਢਾਹੁੰਦੀ
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ Google YouTube ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Google YouTube ਕੁਕੀ ਪਾਲਿਸੀ ਤੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੋਗੇ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੋ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
End of YouTube post, 1
ਵੀਡੀਓ: ਆਸਟਰੇਲੀਆਂ ਦੀ ਅੱਗ ਇਸ ਵਾਰ ਇੰਨੀ ਭਿਆਨਕ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਗਈ
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ Google YouTube ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Google YouTube ਕੁਕੀ ਪਾਲਿਸੀ ਤੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੋਗੇ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੋ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
End of YouTube post, 2
ਵੀਡੀਓ: ਐਮੇਜ਼ੋਨ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀ ਵਾਪਰਿਆ ਸੀ
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ Google YouTube ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Google YouTube ਕੁਕੀ ਪਾਲਿਸੀ ਤੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੋਗੇ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੋ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
End of YouTube post, 3
ਵੀਡੀਓ: ਬਦਲਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸਿਆਸੀ ਮੁੱਦਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ Google YouTube ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Google YouTube ਕੁਕੀ ਪਾਲਿਸੀ ਤੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੋਗੇ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੋ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
End of YouTube post, 4
