ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ: 180 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਮਾਰਚ ਕਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਮੁੰਬਈ ’ਚ ਲਾਏ ਮੋਰਚੇ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਾਰਾਜ਼ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਮਾਰਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਹੈ। 7 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਨਾਸਿਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਇਹ ਮਾਰਚ ਮੁੰਬਈ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਭਿਵੰਡੀ ਤੋਂ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਹੁਣ ਇਹ ਮੁੰਬਈ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ 12 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਰਾਜ ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਵਿੱਚ ਘੇਰਾਓ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂਆਂ ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨਗੇ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
'ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਸੰਘ' ਨੇ ਇਸ ਮਾਰਚ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਤਕ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਪੂਰੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਕਿਸਾਨ ਆਏ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਕਰਜ਼ਾ ਮੁਆਫੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਹੀ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲਿਕਾਨਾ ਹੱਕਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਹੋਰ ਮੰਗਾਂ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਵਾਮੀਨਾਥਨ ਆਯੋਗ ਦੀਆਂ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਏ। ਨਾਲ ਹੀ ਗਰੀਬ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਮੁਆਫ ਕੀਤਾ ਜਾਏ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਮਰਾਠਵਾੜਾ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੰਜੀਵ ਤਨਹਾਲੇ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਕਰਜ਼ਾ ਮੁਆਫੀ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਵਧਾ ਚੜਾ ਕੇ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਖਸਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਕਰਜ਼ਾ ਮੁਆਫੀ ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਹੈ।''
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਸੰਜੀਵ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਕਰਜ਼ਾ ਮੁਆਫੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਡਿਜਿਟਲ ਸਾਖਰਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਲੈਣਗੇ? ਕੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਸ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਹੈ?''
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਸਵਾਮੀਨਾਥਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਸਿਫਾਰਸ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ C2+50% ਯਾਨੀ ਕਾਸਟ ਆਫ ਕਲਟੀਵੇਸ਼ਨ(ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਖਰਚਾ) ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ 50 ਫੀਸਦ ਹੋਰ ਦਾਮ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨਿਸ਼ਿਕਾਂਤ ਭਾਲੇਰਾਵ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਿਰਫ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਦੇਣਾ ਕਾਫੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਦਦ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹਰ ਦਿਨ ਵਿਗੜ ਰਹੀ ਹੈ।''
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਸੂਬੇ ਦੇ ਆਰਥਕ ਸਰਵੇਅ ਮੁਤਾਬਕ ਬੀਤੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਘਟੀ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਇਸ ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਆਦਿਵਾਸੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ ਆਦਿਵਾਸੀ ਹੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਕੁਝ ਆਦਿਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਕਈ ਵਾਰ ਜੰਗਲ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਾਡੇ ਖੇਤ ਉਜਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਜਦ ਚਾਹੁਣ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਹੱਕ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੂਜੇ ਦੀ ਦਇਆ 'ਤੇ ਜੀਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।''
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Prashant Nanaware/BBC
ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰਚ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਕਰੀਬ 25 ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਮੁੰਬਈ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੋਰ ਵਧ ਗਈ ਹੈ।
