ਇਜ਼ਰਾਈਲ-ਈਰਾਨ ਸੰਘਰਸ਼: ਕੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲ, ਈਰਾਨ ਦੀ ਪਰਮਾਣੂ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
- ਲੇਖਕ, ਜੇਮਜ਼ ਲੈਂਡੇਲ
- ਰੋਲ, ਕੂਟਨੀਤਕ ਪੱਤਰਕਾਰ
ਫਿਲਹਾਲ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਦੋ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਜਾਪਦੀ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸੰਜਮ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪਰ ਜੇਕਰ ਲੜਾਈ ਵਧਦੀ ਅਤੇ ਫੈਲਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ? ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਮਾੜੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗੇ ਜੋ ਹੋ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Reuters
ਅਮਰੀਕਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਘਸੀਟਿਆ ਜਾਂਦਾ
ਬੇਸ਼ੱਕ ਅਮਰੀਕਾ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਈਰਾਨ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਇਰਾਨ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਬਲਾਂ ਦੇ ਕੈਂਪ, ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਫੌਜੀ ਅੱਡੇ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੂਟਨੀਤਕ ਮਿਸ਼ਨ।
ਈਰਾਨ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੌਕਸੀ ਫੋਰਸਾਂ ਹਮਾਸ ਅਤੇ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲ੍ਹਾ, ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਸਮਰਥਕ ਮਿਲੀਸ਼ੀਆ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਅਤੇ ਬਰਕਰਾਰ ਹਨ।
ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਹਮਲੇ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾ ਲਿਆ। ਆਪਣੇ ਜਨਤਕ ਸੰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ, ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Reuters
ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਜਾਂ ਕਿਤੇ ਹੋਰ, ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?
ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ 'ਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਘਸੀਟਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਫੌਜੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲ ਹੀ ਬੰਬਾਰ ਅਤੇ ਬੰਕਰ-ਬਸਟਿੰਗ ਬੰਬ ਹਨ ਜੋ ਈਰਾਨੀ ਪਰਮਾਣੂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਡੂੰਘੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਫੋਰਡੋ ਦੇ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ਐੱਮਏਜੀਏ ਹਲਕੇ ਨਾਲ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਅਖੌਤੀ "ਸਦਾ ਲਈ ਯੁੱਧ" ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ। ਪਰ ਓਨਾ ਹੀ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਤਹਿਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਨ ਬਦਲਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਰ ਜੇਕਰ ਅਮਰੀਕਾ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਲੜਾਕੂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਰਹਿਣਗੇ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਘਸੀਟਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ
ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਟੀਚਿਆਂ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਈਰਾਨ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ।
ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਉੱਤੇ ਹਨ। ਯਾਦ ਰਹੇ ਕਿ ਈਰਾਨ 'ਤੇ 2019 ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਤੇਲ ਖੇਤਰਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਹੂਤੀ ਪ੍ਰੌਕਸੀਆਂ ਨੇ 2022 ਵਿੱਚ ਯੂਏਈ ਵਿੱਚ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੁਲ੍ਹਾ ਹੋਈ ਹੈ।
ਪਰ ਇਹ ਦੇਸ਼ ਅਮਰੀਕੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਿਆਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਈਰਾਨੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।
ਜੇਕਰ ਖਾੜੀ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਅਮਰੀਕੀ ਜੰਗੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਈਰਾਨ ਦੀ ਪਰਮਾਣੂ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ
ਜੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਹਮਲਾ ਅਸਫ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?
ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਦੀਆਂ ਪਰਮਾਣੂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਬਹੁਤ ਡੂੰਘੀਆਂ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?
ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਇਸਦਾ 400 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ 60 ਫੀਸਦ ਭਰਪੂਰ ਯੂਰੇਨੀਅਮ, ਪਰਮਾਣੂ ਬਾਲਣ ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਕਦਮ ਦੂਰ ਹੈ, ਦਸ ਬੰਬਾਂ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ, ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ?
ਅਜਿਹਾ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੁਪਤ ਖਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾ ਛੁਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਕੁਝ ਪਰਮਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਬੰਬ ਈਰਾਨ ਦੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮੁਹਾਰਤ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਈਰਾਨ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਹੋ ਜਾਵੇ ਕਿ ਅੱਗੇ ਦੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਹੋ ਸਕੇ ਪਰਮਾਣੂ ਸਮਰੱਥਾ ਲਈ ਦੌੜਨਾ ਹੈ?
ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਮੇਜ਼ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਬੈਠੇ ਉਹ ਨਵੇਂ ਫੌਜੀ ਨੇਤਾ ਆਪਣੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਪੁਰਖਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਜ਼ਿੱਦੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਸਾਵਧਾਨ ਹਨ?
ਘੱਟੋ ਘੱਟ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਹੋਰ ਹਮਲੇ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਜਵਾਬੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਿਆ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲੀਆਂ ਕੋਲ ਇਸ ਰਣਨੀਤੀ ਲਈ ਇੱਕ ਬੇਰਹਿਮ ਵਾਕੰਸ਼ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ "ਘਾਹ ਕੱਟਣਾ" ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਆਰਥਿਕ ਝਟਕਾ
ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੇਲ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਹੋਰ ਵੀ ਸੀਮਤ ਹੋ ਜਾਵੇ?
ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਅਰਬ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਯਮਨ ਵਿੱਚ ਹੂਤੀ ਲਾਲ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਗਣਾ ਕਰ ਦੇਣ?
ਉਹ ਈਰਾਨ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਬਚੇ ਹੋਏ ਅਖੌਤੀ ਪ੍ਰੌਕਸੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਣਪਛਾਤੀ ਅਤੇ ਉੱਚ ਜੋਖ਼ਮ ਦੀ ਭੁੱਖ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ।
ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਲਾਗਤ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਤੇਲ ਦੀ ਵਧਦੀ ਕੀਮਤ ਟਰੰਪ ਦੇ ਟੈਰਿਫ ਯੁੱਧ ਦੇ ਭਾਰ ਹੇਠ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੱਬੀ ਹੋਈ ਵਿਸ਼ਵ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ 'ਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਵਧਾ ਦੇਵੇਗੀ।
ਇਹ ਨਾ ਭੁੱਲੀਏ ਕਿ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਤੋਂ ਲਾਭ ਉਠਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਰੂਸ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪੁਤਿਨ ਹਨ ਜੋ ਅਚਾਨਕ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪਣੀ ਜੰਗ ਲਈ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕ੍ਰੇਮਲਿਨ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਅਰਬਾਂ ਡਾਲਰ ਹੋਰ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖਣਗੇ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਇਰਾਨ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਖਲਾਅ ਛੱਡਦਾ ਹੈ
ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮੀ ਇਨਕਲਾਬੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਢਹਿਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਈਰਾਨ ਦੀ ਪਰਮਾਣੂ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੱਲ੍ਹ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਪਕ ਉਦੇਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਤਬਦੀਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ "ਈਰਾਨ ਦੇ ਮਾਣਮੱਤੇ ਲੋਕਾਂ" ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਮਲਾ "ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਆਪਣੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਦਾ ਰਸਤਾ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ" ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ "ਬੁਰਾਈ ਅਤੇ ਦਮਨਕਾਰੀ ਸ਼ਾਸਨ" ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਈਰਾਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਡੇਗਣ ਨਾਲ ਖੇਤਰ ਦੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਕੁਝ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਕਿਹੜਾ ਖਲਾਅ ਛੱਡ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਦੇ ਕਿਹੜੇ ਅਣਕਿਆਸੇ ਨਤੀਜੇ ਹੋਣਗੇ? ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ?
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਇਰਾਕ ਅਤੇ ਲੀਬੀਆ ਦੋਵਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਇਸ ਲਈ, ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਟਕਰਾਅ ਕਿਵੇਂ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਕਿੰਨੀ ਸਖ਼ਤ ਨਾਲ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰੇਗਾ? ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਇਜ਼ਰਾਈਲ 'ਤੇ ਕੀ ਸੰਜਮ ਵਰਤ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੋਵੇ?
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ।
ਬੀਬੀਸੀ ਲਈ ਕਲੈਕਟਿਵ ਨਿਊਜ਼ਰੂਮ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ
