Vita vya Ukraine: Putin anataka kumaliza vita kweli ama anacheza 'shere'?

Urusi iko tayari kusitisha mapigano, anasema Vladimir Putin, lakini "kuna masuala kadhaa madogo yanayopaswa kuwekwa wazi. Masuala aliyoyataja kabla ya mazungumzo na wajumbe wa Marekani huko Kremlin ni muhimu sana kwa mawazo yake kwamba yanaweza kufuta matumaini yoyote ya kusitisha mapigano kwa siku 30.

Ni madai ambayo amekuwa nayo wakati wote wa uvamizi kamili wa Urusi, na hapo awali. Na kwa Ukraine na washirika wake wa Magharibi, wengi wao watayaona kama hayatokubalika au kutowezekana kutimizwa.

"Tunakubaliana na mapendekezo ya kusitisha vita," alianza kwa matumaini, na kuongeza: "Kusitishwa huku lazima kuzingatia amani ya muda mrefu na kuondoa sababu kuu za mgogoro huu."

Hakuna mtu ambaye angepinga hitaji la amani ya muda mrefu, lakini wazo la Putin la sababu kuu za vita linazunguka hamu ya Ukraine ya kuwepo kama nchi huru, zaidi ya inavyotazamwa na Urusi.

Ukraine inataka kuwa sehemu ya Nato na Umoja wa Ulaya - kiasi kwamba, imeainishwa hilo katika katiba.

Rais Trump tayari ametilia shaka uanachama wa Nato, lakini Putin amerudia mara kadhaa kukataa wazo la Ukraine kuwa kama taifa hata kidogo.

Na hiyo inaonyesha mtazamo mwingine.

Anataka kuizuia Ukraine kuongeza nguvu katika jeshi lake na kujaza tena ugavi wake wa silaha - ili kusiwe na usafirishaji tena kutoka nchi za Magharibi. Anataka kujua ni nani angehakikisha hilo limethibitishwa.

Tangu kuanza kwa vita hivi, Putin amedai "kutelekezwa" kwa Ukraine, ambayo ni laana kwa Kyiv na washirika wake.

Kimsingi, Putin anatafuta hakikisho la usalama kinyume chake. sio kwa Ukraine, bali kwa Urusi.

Je, Urusi ingekubali kusitisha matumizi ya silaha tena au kuhamasisha majeshi yake? Hilo linaonekana kutowezekana na hakukuwa na dokezo la makubaliano yoyote kwa upande wake, alipokuwa akiwahutubia waandishi wa habari huko Kremlin.

Putin amerejea tena katika hali ya kusisimua kutokana na ziara inayoonekana kuwa karibu na mstari wa mbele huko Kursk, eneo la mpaka wa Urusi ambalo limekaliwa kwa kiasi tangu Agosti iliyopita na Ukraine.

Urusi ina mkono mrefu huko Kursk. Putin anahisi wazi kuwa anajadiliana akiwa ameshika mpini akiwa kwenye nafasi kubwa ambayo hataki kuipoteza.

"Ikiwa tutasimamisha shughuli za kijeshi kwa siku 30, hiyo inamaanisha nini? Je, kila mtu aliyepo ataondoka kwenye vita?"

Wizara ya ulinzi ya Urusi ilitangaza siku ya Alhamisi kwamba vikosi vyake sasa vimechukua udhibiti kamili wa mji mkubwa zaidi ambao Waukraine wamefanikiwa kuuteka, Sudzha. Putin anasema Waukraine wote wameondoka, kwa nini Urusi ingeuacha sasa?

"Ikiwa kizuizi cha kimwili kitatokea katika siku zijazo, hakuna mtu atakayeweza kuondoka kabisa. Kutakuwa na chaguzi mbili tu - kujisalimisha au kufa."

Vile vile vilitumika kwa mstari wa mbele wa kilomita 1,000 (maili 620), ambapo alidai mapambano ya ardhi yalikuwa yanbadilika kwa kasi, na askari wa Kirusi "walisonga mbele katika maeneo yote".

Sio hivyo, kwani sehemu kubwa ya mbele iko kwenye mkwamo, hata kama Urusi imepata mafanikio ya hivi majuzi upande wa mashariki.

Putin anaamini usitishaji mapigano wa siku 30 utainyima Urusi faida na kuwawezesha Waukraine kujipanga upya na kujipanga upya.

"Ni nini dhamana yetu kwamba hakuna kitu kama hicho kitaruhusiwa kutokea," aliuliza kwa kejeli.

Hadi sasa, hakuna utaratibu ambao umetolewa ili kuhakikisha kwamba masharti ya usitishaji vita yanazingatiwa.

Ingawa nchi 15 za Magharibi zimejaribu kutoa askari wa kulinda amani, watakuja tu katika tukio la makubaliano ya mwisho ya amani, sio usitishaji wa mapigano.

Na Urusi haikubaliani na mpangilio huo.

Kutokana na mitazamo hiyo, Putin alionekana kuwa na mashaka juu ya jinsi usitishaji mapigano utakavyoweza kuinufaisha Urusi, haswa wakati wanajeshi wake walipokuwa mstari wa mbele. Mtazamo wake wote ulikuwa "kulingana na jinsi hali inavyoendelea".

Putin alikuwa akikutana na wajumbe wa Trump huko Moscow siku ya Alhamisi, akiwemo Steve Witkoff.

Chochote kitakachotokea katika mazungumzo hayo, Putin anajua kwamba hatimaye, mazungumzo yake muhimu zaidi yatakuwa na rais Trump.

"Nadhani tunahitaji kuzungumza na wenzetu wa Marekani ... labda tuongee kwa simu na Rais Trump na kujadili hili," alisema.

Lakini Putin alikuwa akijiweka vizuri na kuonyesha msimamo wake kabla ya mazungumzo hayo, na kwamba njia ya usitishaji vita ilikuwa imejaa masharti ambayo karibu mengi hayawezi kufikiwa.