ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਦੇ 20-25 ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਬਲੇਡ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਮਿਲੇ, ਜਾਂਚ 'ਚ ਕੀ ਪਤਾ ਲਗਿਆ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Faruk Kadri
(ਚੇਤਾਵਨੀ - ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ)
ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਅਮਰੇਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਗਾਸਰਾ ਤਾਲੁਕਾ ਦੇ ਮੋਟਾ ਮੁੰਜਿਆਸਰ ਦੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ।
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੇ ਪਹਿਲੀ ਤੋਂ ਅੱਠਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਲਗਭਗ 20-25 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਬਲੇਡ ਨਾਲ ਵੱਢਣ ਦੇ ਜ਼ਖਮ ਮਿਲੇ ਹਨ।
ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਣ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਕੂਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ, ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ।
ਇੱਕ ਪਾਸੇ, ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਪੂਰੀ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਸ਼ਰਤ ਲਗਾਈ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਖੁਦ ਕੱਟ ਲਏ ਸਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕੁਝ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਸਕੂਲ ਹੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਘਟਨਾ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਵਾਪਰੀ ਸੀ।
ਬੀਬੀਸੀ ਗੁਜਰਾਤੀ ਟੀਮ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਕੀ ਹੈ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ?
ਧਾਰੀ ਦੇ ਏਐੱਸਪੀ ਜੈਵੀਰ ਗੜ੍ਹਵੀ ਨੇ ਪੂਰੀ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ "ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਖੁਦ ਕੱਟੇ ਸਨ।''
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ''ਉਹ ਇੱਕ ਸ਼ਰਤ ਕਾਰਨ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਸ਼ਰਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਬਲੇਡ ਨਾਲ ਕੱਟੇ, ਉਸਨੂੰ ਦਸ ਰੁਪਏ ਨਹੀਂ ਦੇਣੇ ਪੈਣਗੇ ਅਤੇ ਜੋ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦਸ ਰੁਪਏ ਦੇਣੇ ਪੈਣਗੇ।"
ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਾਰਵਾਈ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ: "ਸਕੂਲ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਨੂੰ ਇਸ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ 18 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 21 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਬੁਲਾਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਲੁਕਾ ਸਿੱਖਿਆ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਖੁਦ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।"
"ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕੰਮ ਦੁਬਾਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ।"
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Faruk Qadri
ਏਐੱਸਪੀ ਜੈਵੀਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਵੀ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਹ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਗੇਮਾਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਏਐਸਪੀ ਜੈਵੀਰ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ 20-25 ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਮਾਮੂਲੀ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ।"
ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥ ਕਿਵੇਂ ਕੱਟੇ ਗਏ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਵੇਰਵੇ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ, ਬੱਚੇ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਪੈਨਸਿਲ ਸ਼ਾਰਪਨਰਾਂ ਦੇ ਬਲੇਡ ਕੱਢ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵੱਢ ਰਹੇ ਸਨ। ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਤੇਜ਼ ਬਲੇਡਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੱਟਾਂ ਦੇ ਕੋਈ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਹਨ।"
ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਛੋਟੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉਕਸਾਇਆ। ਮੁੰਡੇ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਵੀ ਸੱਟਾ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਕੱਟਣ ਦੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ, 'ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ'
ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰਸਿਕਭਾਈ ਰਾਠੌੜ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਡੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੱਟ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇਖੇ ਸਨ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਦਿੱਤੀ।"
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ। ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਲਈ ਇੱਕ ਖਾਲੀ ਕਾਗਜ਼ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਜਿਸ 'ਤੇ ਕੁਝ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰ ਵੀ ਦਿੱਤੇ।
ਰਸਿਕਭਾਈ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ 20-25 ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਕੱਟ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਫਿਲਹਾਲ, ਬੱਚੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬੋਲ ਰਹੇ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਕੱਟ ਕਿਉਂ ਹਨ। ਪਰ ਕੁਝ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਖੇਡਦੇ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ।"
ਰਸਿਕਭਾਈ ਮੁਤਾਬਕ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਾਰੀ ਘਟਨਾ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਵਾਪਰੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Faruk Qadri
ਇੱਕ ਹੋਰ ਬੱਚੇ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸ਼ੈਲੇਸ਼ ਸਤਾਸੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਪੂਰੀ ਘਟਨਾ 19 ਤੋਂ 23 ਮਾਰਚ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਪਰੀ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ, ਅਸੀਂ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਸਬੰਧਿਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ।"
ਸ਼ੈਲੇਸ਼ ਨੇ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਘਟਨਾ ਲਈ ਅਧਿਆਪਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।"
'ਅਸੀਂ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵਿਰੁੱਧ ਸਜ਼ਾਯੋਗ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਾਂਗੇ'
ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਿੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਿਸ਼ੋਰ ਮਿਆਣੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਇਸ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਅਤੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਚਰਚਾ ਕਰਾਂਗੇ ਅਤੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੇ ਅਸਲ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗੇ।"
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਜੇਕਰ ਸਾਡੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਾਂਗੇ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹਾਲਾਤ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਕੇ ਜਾਂਚ ਕਰਾਂਗੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।"
ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਕਿ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਦਬਾਇਆ ਹੈ - ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਹੁਣ ਤੱਕ, ਇੰਨੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਰਿਪੋਰਟ ਨਹੀਂ ਆਈ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਅਤੇ ਤਾਲੁਕਾ ਸਿੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਕੋਣ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ।"
"ਅਸੀਂ ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗੇ ਕਿ ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਆਖਰਕਾਰ ਕਿਸ ਚੀਜ਼ ਨੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਅਸੀਂ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਹਰ ਸੰਭਵ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗੇ ਕਿ ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਦੁਬਾਰਾ ਨਾ ਵਾਪਰੇ।"
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Faruk Qadri
ਮੁੰਜਿਆਸਰ ਉਪ-ਸਰਪੰਚ ਨਾਰਨ ਵਘਾਸੀਆ ਨੇ ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਕੁਝ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਮਾਮਲਾ ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਕੱਟ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਸੀ। ਸਕੂਲ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਪੂਰੀ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਤ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਆਪ ਕੱਟ ਮਾਰੇ ਹਨ।"
"ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਸਾਡੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਅਸੀਂ ਤਾਲੁਕਾ ਸਿੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਿੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਨੂੰ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਨਿਰਪੱਖ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"
ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੰਜਵੀਂ ਤੋਂ ਅੱਠਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਬੀਬੀਸੀ ਲਈ ਕਲੈਕਟਿਵ ਨਿਊਜ਼ਰੂਮ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ
