پنج فوتبالیست زن ایران در «خانه امن»؛ ترامپ: استرالیا پناهندگی ندهد ما آنها را میپذیریم
منبع تصویر، AFP via Getty Images
دونالد ترامپ از دولت استرالیا خواست به بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان ایران پناهندگی بدهد و همزمان بیبیسی مطلع شده است که پنج بازیکن این تیم به یک خانه امن در استرالیا منتقل شدهاند.
رئیسجمهور آمریکا در تروث سوشال نوشت: «استرالیا یک اشتباه وحشتناک انسانی مرتکب خواهد شد که اجازه میدهد تیم ملی فوتبال زنان ایران مجبور به بازگشت به ایران شوند که به احتمال زیاد در آنجا کشته خواهند شد. این کار را نکنید آقای نخستوزیر، به آنها پناهندگی بدهید. اگر شما این کار را نکنید، ایالات متحده آنها را خواهد پذیرفت.»
آقای ترامپ حدود دو ساعت بعد در همین شبکه اجتماعی نوشت: «من همین حالا با آنتونی آلبانیزی، نخستوزیر استرالیا، درباره تیم ملی فوتبال زنان ایران صحبت کردم. او کامل پیگیر موضوع است! به وضعیت پنج نفر از آنها رسیدگی شده و بقیه هم در راه هستند.»
«با این حال، برخی از آنها فکر میکنند که باید برگردند، چون نگران امنیت خانوادههایشان هستند و میترسند در صورت بازنگشتن، اعضای خانوادهشان تهدید شوند. در هر صورت، نخستوزیر در مدیریت این موقعیت حساس، بسیار خوب عمل میکند.»
پیشتر، دفتر رسانهای شاهزاده رضا پهلوی اعلام کرده بود که پنج بازیکن تیم ملی فوتبال زنان ایران موفق شدهاند اردوی تیم را ترک کنند تا به استرالیا پناهنده شوند.
این در حالی است که مسئولان فدراسیون فوتبال جمهوری اسلامی ایران مدعیاند که این ۵ بازیکن مخفیانه به همراه پلیس هتل محل اقامت تیم را ترک کردهاند.
فریده شجاعی، نایبرئیس زنان فدراسیون به رسانههای داخل ایران گفته است: «همه ما در لابی بودیم و فکر میکنم این افراد از در پشتی هتل با پلیس خارج شدهاند. ما با سفارت، فدراسیون فوتبال، وزارت امور خارجه و هر جایی که ممکن باشد ارتباط گرفتهایم تا ببینیم چه میشود. حتی با خانوادههای این پنج بازیکن هم صحبت کردهایم.»
تیم ملی فوتبال زنان در جام ملتهای آسیا در استرالیا، در مسابقه اولش از همخوانی سرود ملی سرباز زد که با تهدید تندروها در ایران روبرو شد. در دو مسابقه بعد، بازیکنان این تیم هم سرود جمهوری اسلامی را خواندند و هم هنگام پخش سرود، سلام نظامی دادند.
منبع تصویر، Getty Images
یکشنبهشب، پس از آخرین بازی ایران که با باخت دو بر صفر به فیلیپین و حذف از مسابقات همراه شد، صدها هوادار اتوبوس تیم را هنگام خروج از ورزشگاه در گلد کوست با شعارهای «دختران ما را نجات دهید» محاصره کردند.
به گفته خبرنگاران بیبیسی در استرالیا روز دوشنبه (۱۸ اسفند/۹ مارس) اتفاقاتی درهتل تیم رخ داده است؛ زمانی که چندین بازیکن پس از گفتوگو با فعالان همراه با آنها لابی را ترک کردند.
کمی پس از خروج، گروه دوم شامل یک مترجم و سرمربی که سراسیمه به نظر میرسیدند وارد شدند و پیش از بازگشت به اتاقهایشان، با عجله مشغول جستوجو در هتل شدند.
پیشتر کریگ فاستر، کاپیتان سابق تیم ملی مردان استرالیا و فعال حقوق بشر، گفته بود که «نگرانیهای بسیار منطقی و جدی بابت امنیت آنها» وجود دارد.
او به بیبیسی گفت: «وقتی هر تیمی در مسابقات زیر نظارت فیفا، خواه کنفدراسیون فوتبال آسیا یا هر کنفدراسیون دیگری شرکت میکند، باید حق امنیت و حمایت بیرونی برای بیان هرگونه نگرانی درباره امنیت فعلی یا آینده خود را داشته باشد.»
به دنبال نخواندن سرود در بازی اول، هنگامی که در بازی دوم مقابل استرالیا اعضای تیم با دادن سلام نظامی، سرود جمهوری اسلامی را خواندند، نگرانیها در مورد فشار امنیتی بر آنها و خانوادههایشان بالا گرفت.
دنیز توپچی که برای حمایت از تیم در بازی آخر سفر کرده بود، درباره تصمیم برای نخواندن سرود در بازی اول گفت: «راستش را بخواهید انتظارش را نداشتیم، چون میدانیم انجام این کار چقدر بزرگ و جدی است. ما به آنها افتخار میکنیم.»
توپچی یکی از صدها ایرانی استرالیا بود که یکشنبه در سکوها حضور داشت. آنها در طول پخش سرود جمهوری اسلامی، هو کردند و سوت کشیدند.
در اواسط نیمه اول، بسیاری تماشاگران ایرانی پرچم شیر و خورشید را به نمایش گذاشتند در حالیکه روی تابلوهای بیرون ورزشگاه نوشته شده بود فقط پرچم رسمی جمهوری اسلامی ایران در داخل ورزشگاه قابل نمایش است.
با اینکه هواداران با اشتیاق از بازیکنان حمایت میکردند، تعامل بسیار کمی میان آنها و تیم در طول مسابقه شکل گرفت اما یک لحظه متفاوت هنگامی بود که بازیکنی که در کنار زمین مداوا میشد، برای سکوها بوسه فرستاد و با واکنش پرشور هواداران روبرو شد.
پس از پایان بازی در حالی که تیم فیلیپین در پایان مسابقه برای تشکر از هواداران خود صف کشید، ایرانیها بهسرعت زمین را ترک کردند.
ناز صفوی که در هر سه بازی تیم به ورزشگاه رفت، گفت: «آنها نمیتوانند آزادانه صحبت کنند چون تهدید شدهاند. ما اینجا هستیم تا به آنا نشان دهیم که کاملا ازشان حمایت میکنیم.»
منبع تصویر، Getty Images
با افزایش نگرانیها درباره نحوه برخورد با بازیکنان پس از بازگشت به ایران، تلاشهایی برای حمایت از این زنان در دریافت پناهندگی استرالیا، در صورت تمایل خودشان، در جریان است.
هنوز مشخص نیست که آیا هیچیک از بازیکنان چنین خواستهای دارند یا خیر؛ یا در صورت چنین درخواستی، چه پیامدهایی ممکن است برای خانوادههایشان در پی داشته باشد.
فاستر که نقش کلیدی در کمک به فرار تیم ملی زنان افغانستان از دست طالبان در سال ۲۰۲۱ داشت، گفت: «مدیران تیم ایران، آنها را در هتل گروگان گرفتهاند و فرصت گفتوگو با اعضای جامعه، دوستان، خانواده یا هر شبکه حمایتی، اعم از وکیل یا دیگران، سلب شده است.»
در کنفرانس خبری پس از بازی یکشنبه، مرضیه جعفری، سرمربی ایران، گفت: «مشتاقانه منتظر بازگشت هستیم. من شخصا دوست دارم هرچه زودتر به کشورم برگردم و در کنار هموطنان و خانوادهام باشم.»
دولت استرالیا تاکنون وارد این بحث شده است.
پنی وانگ، وزیر خارجه استرالیا، پیش از بازی یکشنبه به ایبیسی گفت: «ما در کنار مردان و زنان ایران، و بهویژه زنان و دختران ایرانی ایستادهایم. این رژیمی است که آشکارا به شکلی بیرحمانه مردمش را سرکوب کرده است.»
یکشنبهشب هنگام خروج اتوبوس بازیکنان از ورزشگاه، بنرهایی با مضمون «در استرالیا در امان بمانید. با پلیس صحبت کنید» و «اگر خانه شما امن نیست، خانه من هست» دیده میشد. برخی از هواداران از این هم فراتر رفتند و با عبور از موانع پلیس تلاش کردند که مسیر حرکت اتوبوس تیم را در جادههای باریک اطراف ورزشگاه مسدود کنند.
بازیکنان در داخل خودرو نشسته بودند و صحنههای پرالتهاب بیرون در زیر باران را تماشا میکردند. برخی در حال فیلمبرداری با گوشیهایشان از پشت پنجره دیده شدند. لبخندها و دستتکاندادنهایی وجود داشت اما چهرهها جدی هم بودند. دستکم یکی از سرنشینان در حال کشیدن پردههای پنجره اتوبوس دیده شد.
منبع تصویر، Supplied
در نهایت، اتوبوس راه خود را به جاده اصلی و به سمت هتل تیم که در فاصله ۱۵ دقیقهای بود باز کرد و چندین هوادار را با چشمان گریان جا گذاشت.
روز دوشنبه، تدابیر امنیتی شدیدی در این اقامتگاه پنجستاره برقرار بود؛ پلیس فدرال بیرون از پذیرش مستقر شده بود و اثری از تیم نبود، هرچند برخی از اعضای هیئت اعزامی ایران در فضاهای عمومی هتل نشسته بودند.
هنوز مشخص نیست که باقیمانده بازیکنان چه زمانی هتل را ترک میکنند و به کجا میروند: به اقامتگاهی دیگر، بازگشت به ایران یا به کشوری ثالث.
ملیکا جهانیان از هواداران ایرانی حاضر در ورزشگاه گفت: «ما آنها را تشویق میکنیم و امیدواریم اینجا بمانند اما در عین حال میدانیم که جان خانوادههایشان در خطر است. هر تصمیمی که بگیرند، تصمیم سختی خواهد بود، بنابراین دولت استرالیا باید از آنها حمایت کند.»
