ترامپ می‌گوید پس از ایران، نوبت کوباست

مردی از پشت سر جلوی در خانه‌ای ایستاده، دیوارنگار کنار در تصویر محو چه‌گه‌وارا است

منبع تصویر، Getty Images

    • نویسنده, ویل گرانت
    • شغل, خبرنگار بی‌بی‌سی در مکزیک، آمریکای مرکزی و کوبا
  • زمان مطالعه: ۴ دقیقه

یک روز پس از آن ‌که کوبا با یک خاموشی سراسری دیگر به مدت ۲۴ ساعت فلج شد، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا گفت این کشور هدف بعدی دولت اوست و اعلام کرد که به باور او، دیر یا زود در این جزیره تغییرات رخ خواهد داد.

آقای ترامپ در حالی که لیونل مسی، لوئیس سوارز و دیگر ستاره‌های تیم فوتبال اینتر میامی کنار او ایستاده بودند و حالتی ناراحت و معذب داشتند، به خورخه ماس، سرمایه‌دار کوبایی‌تبار و مالک تیم گفت که آن‌ها به‌زودی «در حال جشن گرفتن اتفاقاتی که در کوبا می‌افتد» خواهند بود. او افزود که مقام‌های کوبا «می‌خواهند معامله کنند؛ آن‌قدر که شما حتی تصورش را هم نمی‌کنید.»

آقای ماس پاسخ داد: «روز شگفت‌انگیزی خواهد بود.»

آقای ترامپ در گفت‌وگویی با شبکه سی‌ان‌ان گفت: «کوبا خیلی زود سقوط خواهد کرد.»

او افزود که رهبری این جزیره در حال مذاکره برای یک توافق است و او «مارکو [روبیو] را آن ‌جا خواهد فرستاد و خواهیم دید چه پیش می‌آید».

او گفت تمرکز فعلی بر ایران است و افزود: «اما ما زمان زیادی داریم. کوبا آماده است، بعد از ۵۰ سال.»

در حالی که جدول زمانی دقیق روشن نیست، آنچه از تازه‌ترین اظهارات آقای ترامپ برمی‌آید این است که او و دولتش قصد دارند فشار بر کوبا را به ‌عنوان بخش مهمی از برنامه‌های منطقه‌ای خود ادامه دهند.

اشاره به فرستادن وزیر خارجه آمریکا «به آن ‌جا» می‌تواند نشانه‌ای از احتمال سفر برای مذاکرات رو در رو باشد.

در نگاه نخست این احتمال چندان محتمل به نظر نمی‌رسد، اما این سال در قاره آمریکا سالی پر از رخدادهای غیرمنتظره بوده است؛ از جمله برکناری اجباری نیکلاس مادورو از قدرت در ونزوئلا در روز سوم ژانویه.

یک موتور برق در کوچه‌ای که در آن کافه هست دیده می‌شود و مردم بیرون کافه هستند

منبع تصویر، Getty Images

در پی اقدام نظامی آمریکا در ونزوئلا، کوبا که نزدیک‌ترین متحد منطقه‌ای آن کشور بود، اصلی‌ترین منبع نفت خام خود را از دست داد.

تحت فشار دولت آقای ترامپ، هیچ ‌یک از دیگر شرکای انرژی کوبا، به ‌ویژه مکزیک، نتوانسته‌اند کمبود عرضه نفت ناشی از غیبت ونزوئلا را جبران کنند.

نشانه‌های بحران سوخت اکنون در سراسر این جزیره بیش از پیش آشکار است.

با فعال بودن تنها بخش کوچکی از کامیون‌های جمع‌آوری زباله دولتی، زباله‌ها در خیابان‌ها انباشته شده‌اند. در میان نگرانی‌ها درباره یک بحران گسترده بهداشت عمومی، برخی از ساکنان شب‌ها به سوزاندن توده‌های زباله روی آورده‌اند که دود تند و خفه‌کننده‌ای در خیابان‌ها ایجاد می‌کند.

حتی در مناطق نسبتا مرفه هاوانا، پایتخت کوبا، مردم در زمان خاموشی‌ها با هیزم غذا می‌پزند.

کمبود سوخت تنها به این معنا نیست که استفاده از خودروها دشوار شده، بلکه ژنراتورها نیز با مشکل روبه‌رو هستند.

تعداد کمی از کوبایی‌ها، پنل خورشیدی یا گزینه‌ای دیگر فراتر از شبکه برق فرسوده دوران شوروی در اختیار دارند. نیروگاه‌های حرارتی جزیره بدون نفت خام بیشتر، به ‌سادگی قادر نیستند برق کافی برای مصرف داخلی تولید کنند.

در چنین شرایطی، دونالد ترامپ و مارکو روبیو بارها اشاره کرده‌اند که اکنون زمان کاهش فشار برای تحت فشار گذاشتن هرچه بیشتر این جزیره نیست.

چنین فشاری ممکن است راهبردی برای قرار دادن کوبا در موقعیتی ضعیف‌تر بر سر میز مذاکره باشد.

چند ساختمان در هاوانا در شب که در خاموشی هستند و ماه بدر در آسمان دیده می‌شود

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، کمبود سوخت تنها به این معنا نیست که استفاده از خودروها دشوار شده، بلکه ژنراتورها نیز با مشکل روبه‌رو هستند.

منتقدان می‌گویند بیشترین تاثیر این سیاست بر مردم عادی کوباست، نه بر رهبری کشور. و می‌پرسند آیا این راهبرد برای تحریک نوعی قیام داخلی در جزیره طراحی شده است یا نه.

دولت کوبا نیز از سوی دیگر، مذاکراتی را که گفته می‌شود میان دولت ترامپ و رهبران این جزیره در جریان است، تائید نکرده است.

گزارش شده است که نقطه تماس در هاوانا رائول گیلرمو رودریگز کاسترو، نوه رائول کاسترو برادر جوان‌تر فیدل کاسترو بوده است.

با توجه به فشارهایی که مردم کوبا متحمل می‌شوند، دولت این کشور برخی قوانین جدید اما محدود را برای اجازه دادن به بخش خصوصی کشور برای واردات سوخت مورد نیاز کسب‌وکارهایشان تصویب کرده است.

اما کوبایی‌ها تردید دارند که این اقدام بتواند تغییر قابل توجهی در بحران ایجاد کند، زیرا در سطح ملی این واردات تنها بخش کوچکی از نیاز واقعی جزیره برای ادامه فعالیت است.

در همین حال، صنعت گردشگری، که موتور اصلی اقتصاد جزیره محسوب می‌شود نیز آسیب دیده است، زیرا هواپیماها در هاوانا قادر به سوخت‌گیری نیستند. شرکت هواپیمایی ایر فرانس تازه‌ترین شرکت بین‌المللی است که در پی این مشکلات پروازهای خود به کوبا را تعلیق کرده است.

در حالی که هوا در کوبا هنوز خنک است، مردم دست‌کم می‌توانند بدون برق بخوابند.

اما بسیاری نگران‌اند که مردم چگونه به زندگی در گرمای شدید تابستانی این جزیره بدون تهویه مطبوع یا پنکه واکنش نشان خواهند داد.