رسانههای چین درباره جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران چه میگویند؟
منبع تصویر، Morteza Nikoubazl/NurPhoto via Getty Images
رسانههای دولتی چین و مفسران این کشور پس از حملات آمریکا و اسرائیل، مقایسه ایران با ونزوئلا را رد کردهاند و به پیچیدگی سیاسی و توان نظامی بیشتر جمهوری اسلامی اشاره کردهاند.
مقایسه ایران و ونزوئلا در یادداشتی در یک رسانه نیمهدولتی رد شده و گفته شده است دونالد ترامپ به طرح «ترور هدفمند جذب شده» بود، چون باور داشت میتوان مدل ونزوئلا را برای تحقق تغییر حکومت در ایران تکرار کرد، امری که «ذهنیت معمول امپریالیستی» توصیف شده است.
در یادداشت دیگری گفته شده است هر دو وضعیت نتیجه انگیزههای راهبردی آمریکا مرتبط با انرژی و نفوذ منطقهای است.
برخی رسانهها و مفسران چینی گفتهاند پاسخ نظامی تهران به حملات اخیر آمریکا و اسرائیل نشان میدهد ایران شبیه ونزوئلا نیست.
دونالد ترامپ در مصاحبهای با روزنامه نیویورک تایمز در اول مارس گفت آنچه آمریکا در ونزوئلا انجام داد «نمونهای کاملاً بینقص است»، و بهطور مستقیم عملیات ونزوئلا را با وضعیت ایران مقایسه کرد.
د پیپر، وبسایت خبری وابسته به دولت چین در همین زمینه با راس هریسون، پژوهشگر ارشد موسسه خاورمیانه در واشنگتن، گفتوگو کرد. او گفت این قیاس نادرست است و با وجود شباهتهای ظاهری، هدف فعلی آمریکا ظاهرا رسیدن به راه حل مصالحهآمیز یا همزیستی مسالمتآمیز با رهبری جدید ایران پس از کنار گذاشتن رهبر جمهوری اسلامی نیست.
او افزود آمریکا «کنترل بسیار بیشتری بر دستور کار در ونزوئلا دارد تا در ایران»، کشوری که «بزرگتر است، ساختار ملی پیچیدهتری دارد و نفوذ منطقهای عمیقتری دارد.»
راس هریسون گفت: «این دو کشور محیط ژئوپولیتیک و تواناییهای ملی کاملا متفاوتی دارند. در چارچوب ساده سازیشده دونالد ترامپ شاید نوعی قیاس وجود داشته باشد، اما در عمل، جدا از موضوع هدف قرار دادن رهبری، تفاوتها بسیار زیاد است.»
تلویزیون مرکزی چین، شبکه تلویزیونی دولتی این کشور در بخش بینالمللی خود، در یک گزارش ویدئویی انگلیسیزبان، با جیمز دورسی، پژوهشگر ارشد مدرسه مطالعات بینالمللی اس. راجاراتنام، گفتوگو کرده است که به یاد میآورد در زمان انقلاب ۱۹۷۹ در تهران حضور داشته است.
او گفت صرفنظر از اینکه کسی ایران را دوست داشته باشد یا نه، آنچه اکنون دیده میشود این است که پس از ونزوئلا، پاناما و گرینلند، این نخستین بار است که کشوری میایستد و میگوید: «من عقبنشینی نخواهم کرد. «من تسلیم نخواهم شد. اگر معنایش جنگ است، بگذار باشد.»
در یک تحلیل مفصل در روزنامه ملیگرای دولتی گلوبال تایمز به نقل از برخی تحلیلگران گفته شده است دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، و پیت هگست، وزیر دفاع، که پیشتر بلافاصله پس از عملیاتهای نظامی در ونزوئلا و کشورهای دیگر در کنفرانسهای خبری از «دستاوردهای» خود سخن گفته بودند، این بار کاملا متفاوت رفتار میکنند.
در مقابل، این گزارش افزود که اظهارات ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، «بدبینانهتر» به نظر میرسد.
سون دهگانگ، کارشناس خاورمیانه در دانشگاه فودان، نیز به رسانه منطقهای شانگهای آبزرور گفته بود تکرار «مدل ونزوئلا» در ایران آسان نخواهد بود.
سون دهگانگ گفت: «نظام سیاسی ایران انعطافپذیر است و ضد حملات آن بسیار قدرتمند خواهد بود.» او افزود سناریویی که آمریکا و اسرائیل امیدوار بودند رخ دهد،«حملات خارجی که آشوب ایجاد کند تا زمینه مخالفت داخلی فراهم شود»، تحقق نخواهد یافت.
در یادداشتی در ۴ مارس در رسانه نیمهدولتی گوانچا گفته شده است روشن است که آمریکا «به طرح ترور هدفمند پیشنهادی اسرائیل جذب شده بود» و باور داشت میتوان مدل ونزوئلا را تکرار کرد تا با حذف رهبری اصلی تهران یا وادار کردن آن به عقبنشینی در مذاکرات، تغییر حکومت را محقق کرد.
در این یادداشت آمده است این امر نشاندهنده «ذهنیت معمول امپریالیستی» است و افزوده شده است «تلافی شدید» ایران آمریکا را مجبور کرده است دامنه، زمانبندی و اهداف عملیات نظامی خود را بازتنظیم کند.
نفت در پشت انگیزههای آمریکا در ونزوئلا و ایران
در یادداشت دیگری در گوانچا در ۴ مارس گفته شده است آمریکا هم در ونزوئلا و هم در ایران با انگیزههای راهبردی عمل میکند.
در این یادداشت آمده است اقدامات دونالد ترامپ علیه ونزوئلا با هدف منحرف کردن صادرات نفت آن کشور به سمت آمریکا انجام شده و در مورد ایران نیز او میخواهد کنترل تنگه هرمز را در دست بگیرد.
در ادامه گفته شده است اگر آمریکا این مسیر حیاتی انتقال نفت را ببندد، این موضوع نه تنها بر قیمت انرژی در چین تاثیر خواهد گذاشت بلکه بر صنایع وابسته به نفت از جمله تولید خودرو، دارو و آسفالت نیز اثر خواهد گذاشت. امری که میتواند بر تورم و معیشت مردم چین تاثیر بگذارد.
در این یادداشت آمده است این موضوع برای دونالد ترامپ یک اولویت راهبردی بزرگتر از «آشوب داخلی» در ایران یا مسئله سلاح هستهای است.
