Жаҳон Банки: Роғун тўғонини қуриш мумкин

1 сентябр куни Жаҳон Банки Тожикистондаги Роғун ГЭСи лойиҳаси бўйича экспертлар хулосаларини эълон қилган.

Жаҳон банки мўлжалланаётган лойиҳа хавфсиз деган тўхтамга келган.

Жаҳон банки якуний <link type="page"><caption> 12 та ҳисоботни ўз веб-сайтида</caption><url href="http://www.worldbank.org/ru/country/tajikistan/brief/final-reports-related-to-the-proposed-rogun-hpp" platform="highweb"/></link> эълон қилган.

Бу ҳисоботларда ўз хулосаларини Франциядаги Coyne et Bellier, Италиянинг Electroconsult, Буюк Британиядаги IPA, Швейцариядаги Poyry Energy Ltd. ширкатлари берганлари хабар қилинган.

Жаҳон банки экспертларнинг хулосалари билан ўз розилигини билдирган.

Унда айтилишича, Роғун тўғонининг баландлигини 300-335 метрга кўтариш техник жиҳатдан мумкин, экспертлар тавсия қилган таҳдидларни камайтириш чоралари кўрилса, бундай сув омбори қурилишининг экологик ва ижтимоий оқибатлари юмшатилади.

Оригинал лойиҳага ушбу экспертлар тавсия қилган ўзгартиришлар киритилса, Роғун ГЭСи халқаро хавфсизлик талабларига жавоб беради, дейилади якуний хулосада.

Экспертларга кўра, таклиф қилинаётган тўғоннинг учта муқобил варианти ҳам энг юқори шкаладаги зилзилага чидаш бериши мумкин.

Жаҳон Банки ушбу экспертизаларнинг якуний муҳокамасида Ўзбекистон томони иштирок этганини қайд этган.

Банкка кўра, Ўзбекистон ҳукумати якуний ҳисоботлар хулосаларининг матнларини расман сўраб олган ва шу йил июл ойидаги Роғун ГЭСи лойиҳаси қурилиши муҳокамаларида Ўзбек расмийлари қатнашганлар.

Жаҳон Банкига кўра, июл ойидаги Ўзбекистон томони кўтарган масалалар ҳисоботларни янада мукаммаллаштиришга ёрдам берган.

Шу йил 18 июлда Қозоғистоннинг Олма-Ота шаҳрида минтақа мамлакатлари расмийлари иштирокида учрашуви бўлиб ўтган.

Ушбу учрашув ортидан Ўзбекистон Бош вазири ўринбосари Рустам Азимов Ўзбекистон ҳеч қачон Тожикистонда Роғун ГЭСини қуриш режасини қўллаб-қувватламаслигини айтган.

2012 йил ёзида Жаҳон Банки талаби асосида Роғун ГЭСини қуриш ишлари халқаро текширувлар ниҳоя топгунга қадар бутунлай тўхтатилган ва у ерда меҳнат қилаётган беш минг ишчи таътилга чиқарилган эди.

3,6 гигаваттлик Роғун лойиҳасига доир ишлар 1976 йил бошланган, лекин Совет Иттифоқи тугагач, амалга ошмаган эди.

Кузатувчилар халқаро экспертлар Роғуннинг қурилишига тўсқинлик қилувчи ҳеч қандай муаммо йўқлигини эътироф этган тақдирда ҳам Ўзбекистон унинг қурилишига тиш-тирноғи билан қарши бўлишда давом этавериши мумкинлигини тахмин қилишади.

Бундай бўлишига мамлакат президенти Ислом Каримов ўз чиқишларида бир неча маротаба ишора қилган.

Би-би-си Ўзбек хизмати билан Whatsapp орқали боғланишни истасангиз, телефонимиз: +44 78-58-86-00-02