Украина урушига 'бир кун'да чек қўйолмади, Ғазода нима бўлди, Ўзбекистон ва Қозоғистонга эътиборини кучайтирди – Трамп бир йилда нималар қилди?

Бугун, 20 январ куни Доналд Трамп АҚШ президентлигига қайтганига роппа-роса бир йил бўлди. Трамп шу вақт ичида нималарга улгурди - президентлигининг илк йили рақамларда...

Қарор ва фармонлари

Президентнинг Конгресс иштирокисиз бирданига кучга кирган қарорлари:

Доналд Трамп 2025 йилнинг ўзида 225 та фармонни имзолаган.

Байденники эса, худди шу вақт оралиғида бор-йўғи 77 тани ташкил этган.

Иккинчи президентлик ваколатининг биринчи кунининг ўзидаёқ Трамп 26 та фармонни имзолашга улгурган.

Бу президент бир кунда имзолаган энг кўп ҳужжатдир.

Трамп яна ўтган бир йил ичида авфлар ҳам қўллади.

2021 йилнинг 6 январ куни Вашингтон ғалаёнларга саҳна бўлди.

Трамп Оқ уйга қайтиши биланоқ уларда айбланган деярли барча – 1500 дан одамни авф этди.

Полицияга ҳужум қилганлик ва Конгресс фаолиятига халақит берганлик айблари билан қамоқ жазосини ўтаётганлар ҳам президент авфига тушди.

Ўтган бир йил давомида Трамп яна муайян шахсларни авф этиш бўйича 75 та фармонни имзолади.

2020 йилги президент сайлови натижаларини савол остига олишга уринган одамларни ҳам оммавий авф этди.

Агар, қиёсан оладиган бўлсак, Демократчи президент Жо Байден ўз ваколатининг биринчи йилида бирор бир кишига амнистия қўлламаган.

Тўрт йиллик президентлик муҳлати давомида эса, Байден бор-йўғи 80 та авф тўғрисидаги фармонни имзолаган.

Шундоқ президентликдан кетиши чоғида ўғли Ҳантер ва олдиндан яна бир қанча оила аъзоларини авф этган.

Ўшанда ўзининг бу каби қарори билан минтақада ҳам "гап" бўлган.

Трампнинг хорижий сафарлари

Доналд Трамп ўтган бир йил ичида дунёнинг 13 давлатига сафар қилган.

Ватиканга бориб, Рим Папаси Францискнинг дафн маросимида иштирок этган.

Буюк Британияга келиб, янги савдо шартномасини келишиб кетган.

Яна Исроилга бориб, парламентига ҳам мурожаат қилган.

Мисрга сафари давомида эса, Трамп Ғазода оташкесим бўйича келишувни эълон қилган.

Трамп яна мамлакат ичкарисида ҳам кўп сафар қилган.

17 штатда бўлган, энг кўп – 34 марта Виржинияга борган.

У ерда Трампнинг кўчмас мулки, яна голф клуби ҳам бор.

Кейин энг кўп Флорида штатига борган, у ерга 19 мартача сафар қилган.

Трампнинг Мар-а-Лагода ҳам уйи бор.

Украина урушига чек қўйиш масаласини эса, Трамп Путин билан Аляскада муҳокама қилган.

Аммо ўзининг тинчлик режаси билан чиқиб, иккинчи президентлигига йил тўлса-да, бу урушга барҳам беришнинг уддасидан ҳалича чиқмаган.

Ўзбекистон президенти ўтган йил Россиянинг Украинага қарши урушини айнан Трамп тўхтата олишига умид билдирди.

Трамп ҳалича бирор бир Марказий Осиё давлатига келмаган.

Матбуот билан муносабати

Трамп деярли ҳар куни медиага гапиради, интервюларини канда қилмайди.

Иккинчи президентлик ваколатининг илк 100 кунида Трамп 26 та интервю берган.

Бу Жо Байден президентлигининг биринчи йилида берган суҳбатларидан 4 тага кўпдир.

Доналд Трамп яна ижтимоий тармоқлар – Truth Social да ҳам фаол.

Трамп Truth Social да ўзининг шахсий акаунтига эга ва ундан жуда фаол фойдаланади.

У бу ерда расмий баёнотлардан тортиб, турли мэмларгача чоп этиб келади.

Биргина декабрнинг ўзида Трампнинг Truth Social даги постларининг сони 615 тага етган.

Унинг беш соатнинг ўзида 161 та пост қўйгани ҳам кўрилган.

Трамп ва Миллий Гвардия

Трамп тартиб-қонунни таъминлаш изоҳи билан ўтган бир йил ичида Америка Қўшма Штатларининг жами олтита шаҳрига Миллий Гвардияни сафарбар қилган.

Аммо унинг бу қарори маҳаллий аҳоли томонидан бир хилда қарши олинмаган.

Миллий Гвардия қўшинлари Лос-Анжелес, Вашингтон, Мемфис ва Янги Орлеан кўчаларини эгаллаган.

Чикаго ва Портландда эса, суд бу ишни тақиқлаган.

Трамп тарафдорлари ва танқидчилари яхши бохабар бўлган яна бир факт эса:

У президент ваколати муҳлатига мувофиқ, Америка Қўшма Штатларини яна 3 йил бошқаради.

Трамп ва Ўзбекистон

Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев ўтган бир йил ичида БМТ Бош Ассамблеясининг 80-сессияси теграсида Трамп билан учрашди, юзма-юз мулоқот қилди.

Яна "Марказий Осиё+" форматининг навбатдаги саммитида иштирок этиш учун Вашингтонга борди, саммит шахсан Трампнинг раислиги остида ўтказилди.

Ўзбекистон томони Трамп бошқаруви остидаги Америка Қўшма Штатлари билан умумий қиймати 100 миллиард АҚШ долларидан ортувчи савдо-иқтисодий келишувларга борди.

Тошкент расмий Вашингтон билан алоқаларини сифат жиҳатдан янги босқичга олиб чиққанини айтди.

Саида Мирзиёева ҳамраислигида АҚШ-Ўзбекистон Инвестиция Кенгаши таъсис этилди.

Комил Алламжонов президент администрациясининг АҚШдаги вакили лавозимига тайинланди.

Ўзбекистон АҚШ фуқароларига виза эркинликлари берди.

Трамп Ўзбекистон президентини ҳам йирик йигирмалик давлатларининг шу йил Майамида бўлиши кутилаётган саммитига таклиф қилиш ниятида эканини билдирди.

У Мирзиёевга ҳам Ғазо бўйича "Тинчлик кенгаши"га таъсисчи давлат сифатида қўшилишни таклиф қилди.

Ўзбекистон ўзининг ташқи меҳнат бозорларини янада турфалаштириш, уларнинг қаторига энди Америка Қўшма Штатларини ҳам қўшиш режасида экани маълум бўлди.

Ўзбекистон президенти шу кунларда Ню-Йорк ва Вашингтонда ўзбекистонликлар учун "маҳалла гузари" ташкил этишни топширди.

У ерда Ўзбекистон байроғи ўрнатилиб, миллий чойхоналар очиш режалаштирилгани айтилди.

Ўзбекистоннинг АҚШдаги элчиси президент Мирзиёевга ватандошларнинг Халқаро Ўзбеклар кунини таъсир этиш ва бутун дунё бўйлаб байрам қилиш таклифини ҳам етказди.

Шавкат Мирзиёев "тўғри таклиф" эканини таъкидлаб, "буни ҳам қилишлари керак"лигини айтди.

Мирзиёев Доналд Трампни бир неча бор Ўзбекистонга ҳам таклиф қилган.

Ўзбекистон айнан Мирзиёев ва Трампнинг илк бошқаруви даврида АҚШ билан стратегик шерикликнинг янги даврини бошлаган.

Ўтган бир йил ичида эса, Вашингтон билан ана шу стратегик шерикликни янада кенгайтириш масаласини муҳокама этгани ҳам хабар берилган.

Бунақаси эса икки давлат алоқаларида кузатилмаган.

Бошқа томондан, Трамп маъмуриятининг божлар сиёсати, иммиграцион визалар беришни тўхтатиш қарори Ўзбекистонни ҳам четлаб ўтмади.

Трамп орада яна ўзбекистонликлар энг кўп ўйновчи Грин-карта лотерея дастурини ҳам тўхтатиб қўйди.

Ўзбекистон эса, шу кунларда виза олишни енгиллаштириш, АҚШда яна учта консуллик очиш ва янги авиарейсларни йўлга қўйиш режасида эканини айтди.

Америка Қўшма Штатлари дунёнинг ўзбекистонликлар энг кўп саноқли давлатлари сирасига киради.

Ҳар йили юз минглаб ўзбекистонлик бориш илинжида бўлган мамлакат.

Штатларда ўн минглаб ўзбекистонлик, юз минглаб ўзбек яшаши айтилса, улардан аксариятини ҳам айнан Грин-карта ёрдамида Америкада яшаш ҳуқуқини қўлга киритганлари ташкил этишади.