Иттиҳодияи Урупо таҳримҳои ҷадидеро алайҳи Русия вазъ кард

  • 29 Июл, 2014
Image copyrightReuters
Image caption Амалкарди шибҳинизомиёни тарафдори Русия дар ҷараёни суқути ҳавопаймои молезиёӣ боъиси хашми урупоиён шудааст

Иттиҳодияи Урупо таҳримҳои иқтисодии ҷадидеро алайҳи Русия ба тасвиб расондааст.

Таҳримҳои ҷадид мутаваҷҷеҳи бахшҳои энержӣ, дифоъӣ ва молӣ аст.

Ин дар ҳоле аст ки Омрико давлати Русияро ба тахаттӣ аз як паймони маҳдудияти таслиҳотӣ муттаҳам кардааст.

Имрӯз сешанбе, 7 мурдод (29 июл), мақомоти кишварҳои узви Иттиҳодияи Урупо он чиро, ки идомаи мудохилаи давлати Русия дар умури дохилии Укройн мехонанд, мавриди баррасӣ қарор доданд. Онҳо Русияро ба далели идомаи ин равия ҳадафи таҳримҳои шадиде қарор доданд.

Рӯзи гузашта раҳбарони Омрико, Олмон, Итолиё, Бритониё ва Фаронса дар як конфаронси телефунӣ бар сари "лузуми танбеҳи Русия ба хотири дахолати ҳар чӣ бештар дар Укройн" ба тавофуқ расиданд.

Аз замони оғози даргирӣ байни ҷудоиталабони тарафдори Русия ва давлати Укройн кишварҳои ғарбӣ як ришта таҳримҳои иқтисодӣ ва сиёсиро алайҳи Русия ва бархе мақомот ва шаҳрвандони мутанаффизи он кишвар ба иҷро гузоштаанд, ҳарчанд дар мавриди ташдиди таҳрим байни кишварҳои урупоӣ ихтилофи назар вуҷуд дошт.

Дар ҳоле ки Бритониё ва Фаронса ва теъдоде аз кишварҳои Урупои шарқии узви Иттиҳодияи Урупо хостори ташдиди таҳрими тиҷорӣ алайҳи Русия буданд, Олмон ба далели равобити густардаи тиҷорӣ рӯйкарди мулоимтареро тавсия мекард. Сарнагунии ҳавопаймои мусофирбарии молезиёӣ дар шарқи Укройн, ки ба шиллики мушаки зиддиҳавоии русӣ тавассути ҷудоиталабон нисбат дода шуда, боъиси иттихози мавзеъи шадиди Урупо алайҳи Русия шудааст.

Image copyrightAP
Image caption Ҷудоиталабони укройнӣ иттиҳоми дахолат дар сарнагунии ҳавопайморо рад кардаанд

Аксари ҳудуди сесад қурбонии ин воқеъа аз шаҳрвандони Ҳулланд буданд ва мавзеъгирии шибҳинизомиёни ҷудоиталаб дар баробари хости кишварҳои дигар барои дастрасии сареъ ба маҳали суқути ҳавопаймо ин шубҳаро эҷод кард, ки онон шояд бо ҳамкорӣ ва ба тавсияи Русия дар садади ҷилавгирӣ аз кашфи воқеъияти ин моҷаро бошанд. Ин иттиҳом афкори умумӣ дар кишварҳои Урупоро ба шиддат алайҳи Русия таҳрик кардааст.

Рӯзи душанбе мақомоти давлати Укройн гуфтанд, ки баррасии ҷаъбаи сиёҳи парвоз нишон медиҳад, ки суқути ҳавопаймо дар асари исобати таркиши мушаки зиддиҳаво будааст. Дар ҳамон ҳол раиси пулиси Ҳулланд ба порлумони ин кишвар гуфтааст, ки адами дастрасии комил ва бамавқеъ ба маҳали сонеҳа ба маънии он аст, ки "эҳтимолан ҳаргиз ҳамаи моҷаро" кашф нахоҳад шуд.

Рӯзи гузашта тирандозӣ дар наздикии маҳали суқути ҳавопаймо боъис шуд то коршиносони Созмони амният ва ҳамкории Урупо, ки барои баррасии бақоёи ҳавопаймо ба маҳал азимат карда буданд, қодир ба баррасии маҳали суқут набошанд. Ҳамзамон раҳбари шибҳинизомиёни ҷудоиталаб дар нахустин нишасти хабарии худ аз замони сарнагунии ин ҳавопаймо гуфтааст, ки нафароти ӯ масъули ин воқеа нестанд.

Нақзи паймони маҳдудияти таслиҳотӣ

Ҳамзамон мақомоти Омрико гуфтаанд, ки Русия як паймони марбут ба ҷилавгирӣ аз мусобиқаи таслиҳотии байни ду тарафро нақз кардааст.

Вазорати дифоъи Мёлоти Муттаҳида дар гузорише, ки ба кунгреи ин кишвар таслим карда, гуфтааст, ки давлати Русия "паймони тавонмандии ҳастаии миёнбурд" марбут ба манъи таҳқиқот, сохт ва озмоиши мушакҳои бо бурди байни панҷсад ва 5 ҳазор килуметрро нодида гирифта ва ба озмоиши як мушаки миёнбурд мубодират кардааст.

Image copyrightAP
Image caption Паймони маҳдудияти тавонмандии миёнбурд дар замони зимомдории Рейган ва Горбачёв мунъақид шуд

Ба гуфтаи мақомоти омрикоӣ Борок Убомо, раиси ҷумҳурии Омрико бо ирсоли номае барои Владимир Путин, раиси ҷумҳурии Русия ин иқдомро "мавзуъе бисёр ҷиддӣ" тавсиф карда ва гуфтааст, ки аз муддатҳо пеш ин масъала матраҳ будааст.

Як мақоми давлати Омрико гуфтааст, ки ин кишвар омодагӣ дорад то дар ҷаласаи фаврӣ дар сатҳи боло дар мавриди "азми худ" барои тазмини иҷрои дақиқи ин паймон бо тарафи русӣ гуфтугӯ кунад. Вай афзудааст, ки "Иёлоти Муттаҳида ба иҷрои паймони тавонмандии ҳастаии миёнбурд мутаъаҳҳид аст ва аз Русия интизор дорад, ки ба иҷрои он идома диҳад ва ҳар гуна таҷҳизоти мамнуъ бар асоси ин паймонро ба наҳве қобили таъйид аз миён бубарад."

Паймони тавонмандии ҳастаии миёнбурд дар соли 1987 байни Рунолд Рейган ва Михаил Горбачёв, раисони ҷумҳурии вақти Омрико ва Шуравӣ, имзо шуд то сохти тамомии мушакҳои миёнбурди замин ба замини муҷаҳҳаз ба кулоҳаки мутаъориф ё ҳастаиро мутаваққиф кунад.

Image copyrightAFP
Image caption Убомо дар мавриди гузориши нақзи паймон тавассути Русия ба Путин нома навиштааст

Мақомоти Омрико гуфтаанд ин паймон на танҳо амнияти Русия, балки амнияти ёздаҳ ҷумҳурии собиқи Шуравиро низ тазмин мекунад ва тахаттӣ аз он мавзуъе бисёр ҷиддӣ барои ҳама тарафҳо аст. Ба гуфтаи онон ин паймон дар айни ҳол мутазаммини амнияти "муттаҳидони Омрико" дар Урупо аст.

Бархе манобеъи Омрико гуфтаанд, ки озмоиши мушакҳои миёнбурд тавассути Русия иқдоме ҷадид нест, балки аз чанд сол пеш гузоришҳои пароканда дар ин маврид мунташир шудааст.

Гузоришҳои ахир дар ҳоле интишор ёфта, ки тайи сеи соли гузашта равобити Русия ва Ғарб ба далели ихтилофи шадид бар сари масоиле монанди буҳрони Сурия ва ҳаракати ҷудоиталабона дар Укройн ба тирагӣ гароидааст.

Матолиби муртабит