Yevgeny Prigozhin: Je ni nani huyu mshirika wa Putin na mwanzilishi wa kundi la Wagner ?

Kundi la mamluki wa Urusi Wagner Group kwa mara nyengine tena limegonga vichwa vya habari baada ya kamanda wa zamani kuomba hifadhi ya kisiasa nchini Norway, akisema kwamba alikimbia mstari wa mbele wavita nchini Ukraine baada ya kushuhudia uhalifu wa kivita.

Kiongozi wa kundi hilo, Yevgeny Prigozhin, ambaye yeye mwenyewe amekuwa akiangaziwa , alilazimika kutoa kauli ya kejeli kuhusu ushuhuda wa mwanamume huyo, lakini kuna uwezekano wa kujikuta akichunguzwa zaidi huku maelezo zaidi yakiibuka.

Haya ndiyo tunayojua kuhusu mshirika wa Putin ambaye anaongoza shirika linalodhaniwa kujumuisha takriban 10% ya vikosi vyote vya Urusi nchini Ukraine.

Yevgeny Prigozhin, 62, alijipatia umaarufu kwanza kwa kumiliki kampuni za upishi na mikahawa na kusambaza chakula na vinywaji kwa hafla rasmi huko Kremlin.

Mojawapo ya picha zake zinazojulikana sana ni pale anapompatia chakula ais wa Urusi. Baadaye alipewa jina la utani "mpishi wa Putin".

Yevgeny Prigozhin na Vladimir Putin wote wanatoka St Petersburg, jiji la pili kwa ukubwa nchini Urusi, na wamekuwa wakijuana tangua miaka ya 1990, wakati Putin alifanya kazi katika ofisi ya meya wa St Petersburg na kutembelea mgahawa wa Prigozhin, maarufu miongoni mwa maafisa wa eneo hilo.

Biashara ya upishi ya Prigozhin ilistawi, ikipanuka na kupewa kandarasi za serikali, kutoa chakula kwa shule, shule za chekechea na hatimaye jeshi, - kandarasi zenye thamani ya zaidi ya $3bn kulingana na uchunguzi wa Wakfu wa Kupambana na Rushwa, ulioanzishwa na mwanasiasa wa upinzani wa Urusi Alexei Navalny.

Habari potofu

Katika miaka ya 2010 uchunguzi kadhaa wa waandishi wa habari ulimshirkisha Yevgeny Prigozhin na kitengo cha habari cha disinformation cha St Petersburg, kinachojulikana kama "kiwanda cha troll". Kiwanda hicho kiliripotiwa kutoa maudhui ya kudharau upinzani wa kisiasa wa Urusi mtandaoni na kuonyesha Kremlin kwa mtazamo chanya.

Mnamo 2016, kulingana na uchunguzi uliofanywa baadaye na Wakili Maalum Robert Mueller, kiwanda cha troll kilikuwa sehemu ya jaribio la Urusi kuingilia uchaguzi wa rais wa Marekani. Wakati huo Prigozhin alikana kuhusika na kiwada hicho

Lakini mwezi Novemba mwaka jana wakati uchaguzi wa katikati ya muhula wa Marekani ukiendelea, alikiri majaribio ya kushawishi siasa za Marekani.

Katika maoni yaliyotumwa na huduma yake ya vyombo vya habari, Prigozhin alisema: "Tumeingilia (katika uchaguzi wa Marekani), tunaingilia, na tutaendelea kuingilia kati. Kwa uangalifu, kwa usahihi, kwa upasuaji na kwa njia yetu wenyewe, kama tunavyojua jinsi ya kufanya. ."

"Wakati wa operesheni zetu, tutaondoa figo na ini mara moja," Prigozhin aliongeza.

Operesheni za Wagner

Kwa miaka mingi Yevgeny Prigozhin alikataa uhusiano na Kikundi cha Wanajeshi cha Wagner na hata kuwashtaki waandishi wa habari ambao walidai kuwa ndiye aliyeianzisha kundi hilo.

Kundi la Wagner kwa mara ya kwanza liliibuka mashariki mwa Ukraine mwaka wa 2014 ambapo liliwasaidia watu wanaotaka kujitenga wanaoungwa mkono na Urusi kupata udhibiti wa eneo la Ukraine na kuanzisha jamhuri mbili zilizojitenga katika mikoa ya Donetsk na Luhansk.

Tangu 2014, kundi la Wagner limeshiriki katika migogoro kadhaa duniani kote, hasa nchini Syria na katika nchi nyingi za Afrika.

Inaarifiwa kuwa kundi hilo linajihusisha na harakati za kijeshi badala ya kupata maliasili. Kwa mfano, nchini Syria kundi hilo liliripotiwa kulinda maeneo ya mafuta yanayodhibitiwa na serikali ya Syria na kupokea sehemu ya mapato.

Nchini Libya Wagner lilipigana kumuunga mkono Jenerali Haftar, ambaye amejaribu kupindua serikali inayoungwa mkono na Umoja wa Mataifa, na mamluki hao walifadhiliwa na mapato yanayotokana na sekta ya mafuta ya nchi hiyo.

Katika Jamhuri ya Afrika ya Kati, kundi hilo la mamluki linashirikiana na serikali ya sasa kupinga waasi wa eneo hilo.

Mnamo Septemba mwaka jana, miezi sita baada ya uvamizi wa Urusi wa Ukraine, Yevgeny Prigozhin ghafla alikiri kwamba alikuwa ameanzisha kundi la Wagner kama lilloonekana kuwa moja ya vitengo vya ufanisi zaidi vya Kirusi katika vita.

"Nilisafisha silaha za zamani mwenyewe, nikajipangia mwenyewe fulana za kuzuia risasi, na nikapata wataalamu ambao wangeweza kunisaidia. Kuanzia wakati huo, tarehe 1 Mei 2014, kikundi cha wazalendo kilizaliwa, ambacho baadaye kilikuja kuitwa Kikosi cha Wagner. ," Prigozhin alisema kupitia huduma yake ya vyombo vya habari, ambayo ilithibitisha taarifa hiyo kwa Reuters.

Akiwa mwaminifu sana kwa Rais Putin, Yevgeny Prigozhin amekuwa mmoja wa watu wachache wenye sauti ya juu kueleza kutoridhishwa na usimamizi wa Jeshi la Urusi nchini Ukraine.

Aliungana na kiongozi wa Chechnya Ramzan Kadyrov alipomkosoa na kumdhihaki mmoja wa majenerali wakuu wa Urusi, Alexander Lapin, kwa kushindwa huko Ukraine.

Kadyrov alisema kwamba Lapin alihitaji kushushwa hadhi hadi cheo cha kibinafsi na kupelekwa mstari wa mbele. Prigozhin alisifu uwazi wa Kadyrov, akiandika "Ramzan, uko moto!"

Kwa sasa, Yevgeny Prigozhin hana jukumu katika uanzishwaji rasmi wa Urusi. Hata hivyo, kiwango cha ushawishi wake kinaonekana.

Wataalamu wa masuala ya kijeshi wameiambia BBC kwamba ustaarabu wa silaha waliokuwa wakitumia Wagner nchini Libya ulivuka uwezo wa kupatikana sokoni na ungeweza kupatikana tu kwa kushirikishwa na serikali kwa kiwango cha juu zaidi.

Mwezi Machi mwaka jana, mara tu baada ya uvamizi wa Urusi, maafisa wa Marekani walisema kwamba angalau wapiganaji mamluki 1,000 walitumwa mashariki mwa Ukraine. "Tunajua wapo," John F. Kirby, katibu wa waandishi wa habari wa Pentagon, alisema katika mkutano wake Machi. "Na tunajua kwamba wanataka kuongeza uwepo wao huko Ukraine."

Baadaye Bw Prigozhin alianza kuzuru magereza ya Urusi ili kuwaajiri wafungwa kupigana nchini Ukraine. Hili halingefanyika bila ruhusa kutoka afisi ya juu ya Urusi.

Aliwahimiza wafungwa kuungana kwa kusema kwamba jamii itawaheshimu - na kuwaonya kwa kawaida dhidi ya kufanya uhalifu mpya, kama ubakaji.

"Msinywe pombe, msitumie dawa za kulevya, msiwabaka [wanawake], muwe na tabia zenu," alisema.

Aliahidi kwamba waajiriwa watahitaji kukaa mstari wa mbele kwa muda wa miezi sita, na baada ya hapo watakuwa huru - kurejea nyumbani na kwa imani yao.

Hivi majuzi, mfungwa mmoja kama huyo wa zamani, ambaye alikuwa amehukumiwa kwa mauaji, alirudi kutoka vitani.

Jeshi la Ukraine, hata hivyo, linadai kwamba kundi la Wagner limekuwa likiwatumia watu wake kama lishe ya mizinga na idadi kubwa ya wapiganaji wake wameuawa, hivi majuzi katika vita vikali karibu na miji ya mashariki ya Ukrain ya Soledar na Bakhmut.