Kwanini tatizo la uoni hafifu linaongezeka kwa watoto duniani?

Mwishoni mwa miaka ya 1980 na 1990, wazazi nchini Singapore walianza kuona mabadiliko ya kutisha kwa watoto wao.

Kwa ujumla, maisha ya watu katika taifa hilo dogo la kitropiki yalikuwa yakiboreka sana wakati huo. Upatikanaji wa elimu, hasa, ulikuwa ukibadilisha kizazi na kufungua milango ya mafanikio.

Lakini kulikuwa na mwelekeo mzuri kidogo, pia: watoto zaidi na zaidi walikuwa wanakuwa na uoni hafifu.

Hakuna mtu aliyeweza kuzuia shida hii ya kitaifa ya macho . Viwango vya kutoona mbali - pia hujulikana kama kutoona karibu au myopia - viliendelea kupanda na kupanda.

Leo, Singapore ina kiwango cha myopia cha karibu 80% kwa vijana, na imeitwa "mji mkuu wa myopia wa dunia". "Tumekuwa tukishughulikia suala hili kwa miaka 20, kwa hivyo tunakaribia kufa ganzi," anasema Audrey Chia, profesa mshiriki na mshauri mkuu katika Kituo cha Kitaifa cha Macho cha Singapore (SNEC).

"Karibu kila mtu nchini Singapore ni myopic sasa." Kilichotokea Singapore sasa kinaonekana kutokea kote ulimwenguni. Nchi zinazoonekana kuwa tofauti kabisa za maisha zimeunganishwa na jambo la kushangaza: viwango vya vikubwa vya kutoona mbali. Nchini Marekani, karibu 40% ya watu wazima wana changamoto ya kutoona kutoka 25% mwaka wa 1971.

Viwango vimepanda vile vile nchini Uingereza. Lakini hali yao ni ndogo ukilinganisha na ile ya vijana wachanga katika Korea Kusini, Taiwan na China bara, ambao viwango vyao ni kati ya 84% na 97%.

Ikiwa mwelekeo wa sasa utaendelea, nusu ya idadi ya watu duniani watakuwa na uoni mfupi ifikapo 2050.

Na tatizo linaonekana kuenea kwa kasi zaidi kuliko hapo awali. Myopia imeongezeka kwa kasi miongoni mwa watoto nchini China na kufikia 76% -90% kati ya watoto wakubwa wa shule. "Limekuwa ongezeko kubwa sana," anasema Chia.

Kwa mtazamo wa kwanza, wazo la ulimwengu wenye uoni hafifu linaweza kuonekana kuwa tatizo kubwa.

Lakini watafiti wanaonya kwamba myopia ni mojawapo ya sababu kuu za uharibifu wa kuona na upofu, kwa mfano.

Na kwa watoto, ambapo inaweza kuchukua muda kuona tatizo na kulirekebisha, inaweza kuumiza uwezo wao wa kujifunza shuleni na kufurahia maisha ya kila siku - na kuwaweka katika matatizo ya afya ya macho siku za usoni.

Kadiri mtoto anavyopata myopia mapema, ndivyo kuna uwezekano mkubwa wa kuwa na myopia kali katika utu uzima ambayo inaweza hatimaye kutishia macho yake, kwa kusababisha matatizo yanayohusiana na sehemu mbalimbali za jicho kama vile glakoma, retina, cataracts na myopic maculopathy.

Kwanini kumekuwa na tatizo la kutoona mbali?

Jenetiki ina sehemu ndogo tu. Ingawa historia ya familia ya myopia inaongeza hatari ya mtoto kupatwa na ugonjwa huo, kisa cha kijeni cha myopia ni nadra sana, anasema Neema Ghorbani-Mojarrad, mhadhiri katika Chuo Kikuu cha Bradford nchini Uingereza na daktari wa macho.

Badala yake, mambo ya mtindo wa maisha yanafikiriwa kuwa muhimu zaidi, haswa, ukosefu wa wakati wa kutoka nje, na kuzingatia vitu vya karibu kwa muda mrefu kupitia shughuli kama kusoma.

Lakini jinsi watoto wanavyopata elimu katika ulimwengu wa kisasa, kwa kutilia mkazo muda mrefu wa kukaa darasani, inaonekana kuumiza afya ya macho yao mara kwa mara. "Elimu imeonekana kusababisha kutoona mbali," anasema Ghorbani-Mojarrad, akimaanisha elimu kama inavyopimwa kwa miaka ya shule.

"Hatujui ni nini kuhusu elimu - tunashuku kuwa wanasoma na kutumia muda mwingi ndani ya nyumba. Kila mwaka wa elimu unaokamilika huongeza kiwango cha kutoona mbali."

Ghorbani-Mojarrad na wenzake walisoma athari za elimu, kama inavyopimwa na miaka ya shule, kwenye myopia, kwa kuchunguza athari za Uingereza kuinua umri wa kumaliza shule kutoka 15 hadi 16, katika miaka ya 1970.

"Kuna mkanganyiko katika chati kwa mwaka wa ziada wa shule. Sasa kwa vile umri wa kumaliza shule ni 18 nchini Uingereza, ninashangaa kama tutapata kitu kama hicho tena," anasema.

Ili kuelewa mahusiano haya cha kushangaza, inasaidia kuchanganua jinsi myopia inakua.

Watoto wengi wachanga huanza maisha wakiwa na uwezo wa kuona mbali.

Ndani ya mwaka wa kwanza wa maisha, macho hukua kwa kawaida na uwezo wa kuona kwa muda mrefu hupungua hadi kufikia kiwango cha maono yao kuwa karibu kamili.

Hata hivyo, katika baadhi ya matukio macho huacha kukua na maono mafupi yanaendelea. mboni ya jicho ni ndefu sana kuweza kutengeneza vitu vilivyo mbali bila usaidizi wa kipimo cha kurekebisha kama vile miwani.

"Kila mtu ana kiasi kidogo cha retina, na kama jicho litaendelea kukua, ni kama kujaribu kukwangua kiasi sawa cha siagi kwenye kipande kikubwa cha mkate," anasema Ghorbani-Mojarrad. "Retina inakuwa nyembamba sana na ina uwezekano wa kuraruka."

Inaonekana kwamba kuwa ndani kunaweza kuzidisha tatizo hili, labda kwa sababu ya jinsi mwanga wa ndani unavyotofautiana na mwanga wa asili.

Lakini kutafuta ubora wa elimu bila kujumuisha vipengele vingine vya maisha, kama vile kutumia muda nje, kunaweza kuwa na madhara kwa afya ya macho, anasema Nathan Congdon, profesa wa afya ya macho duniani katika Kituo cha Afya ya Umma katika Chuo Kikuu cha Malkia Belfast.

Anasema kuwa nchi kama Japan, Korea, Vietnam, China, Hong Kong na Singapore ambazo zina viwango vya juu vya myopia: "Pia zimepata mafanikio makubwa kielimu. Ni jambo gumu la kitamaduni." Nchini China, majaribio yamefanywa katika madarasa ambayo yanaiga kujifunza nje.

Watoto na walimu katika utafiti wa 2017 wa Kituo cha Macho cha Zhongshan, walipendelea madarasa angavu ambayo yanafanana na jumba la glasi, ikilinganishwa na darasa la kawaida.

Hata hivyo katika majira ya joto na siku za jua, mwangaza ulikuwa kwenye"kikomo cha juu cha matumizi ya kawaida". Darasa angavu pia ni ghali mara mbili ya kujenga kama darasa la kawaida, kwa sababu mifumo ya kupoza inahitajika.

Athari ya kusoma na kuandika

Katika nchi zenye kipato cha chini na cha kati, viwango vya myopia bado vinaelekea kuwa chini - Bangladesh na India kwa mfano viwango vya ripoti vya takriban 20-30% kwa watu wazima - lakini hii inabadilika.

Katika Afrika, kwa mfano, kutoona mbali ilikuwa kawaida kwa kulinganisha, lakini katika miaka kumi iliyopita kuenea kwa myopia ya utoto imekuwa ikiongezeka kwa kasi.

Zaidi ya hayo, nchi za kipato cha chini zinaweza kukosa rasilimali za kutambua na kusahihisha maono mafupi kwa watoto, na kuathiri sana maisha na elimu yao.

Baadhi ya jamii barani Afrika zimeripoti kutokuwa na miwani hata kidogo, na upatikanaji mdogo sana wa huduma ya macho.

Kutoweza kuona vizuri kunamaanisha kwamba watoto hawawezi kufuata kile mwalimu wao anachoandika ubaoni, na wanaweza pia kupata ugumu wa kushiriki katika shughuli nyingine za kawaida za shule.

Kadiri viwango vya watu wanaojua kusoma na kuandika vinavyoboreka katika nchi hizo - jambo ambalo linafurahiwa vinginevyo - tatizo hilo linaweza kukua, isipokuwa kuwe na juhudi kubwa pia kutoa vipimo vya macho na miwani, wataalamu wanaonya.