اسرائیل تصمیم گرفت اکنون وارد عمل شود، چه ترامپ خوشش بیاید چه نه

بنیامین نتانیاهو و دونالد ترامپ در کاخ سفید

منبع تصویر، EPA

    • نویسنده, تام بیتمن
    • شغل, خبرنگار وزارت امور خارجه بی‌بی‌سی
    • در, واشنگتن

مدت‌هاست که تنش میان بنیامین نتانیاهو و دونالد ترامپ بر سر احتمال حمله اسرائیل به ایران رو به افزایش است.

ترامپ بارها به نخست‌وزیر اسرائیل گفته در حالی که دولت ایالات متحده مذاکرات هسته‌ای با ایران را ادامه می‌دهد، اکنون زمان مناسبی برای چنین اقدامی نیست و باید صبر کند.

اما اسرائیلی‌ها به‌وضوح احساس کردند که اکنون فرصت مناسبی برای اقدام دارند.

آن‌ها معتقدند که ایران به ضعیف‌ترین وضعیت ممکن خود در منطقه رسیده، به‌ویژه پس از تضعیف حزب‌الله در لبنان در سال گذشته؛ اتفاقی که یکی از عوامل بازدارنده مهم برای اسرائیل را از میان برداشت.

نتانیاهو احساس کرد که اکنون زمان اقدام فرا رسیده، حتی اگر آمریکایی‌ها از آن خوششان نیاید.

مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، بلافاصله پس از انتشار خبر حملات نظامی، بیانیه‌ای کوتاه صادر کرد تا فاصله‌گیری آمریکا از آنچه «اقدامی یک‌جانبه» از سوی متحد نزدیکشان خواند، نشان دهد.

او گفت: «ما در حملات علیه ایران مشارکتی نداریم و اولویت اصلی ما، حفاظت از نیروهای آمریکایی در منطقه است.»

روبیو اضافه کرد که اسرائیل به ایالات متحده اطلاع داده که باور دارد این حمله علیه ایران «برای دفاع از خود ضروری» بوده است.

در حال حاضر، کاخ سفید – لااقل در موضع‌گیری‌های رسمی – خود را از این اقدام نظامی جدا کرده و تلاش دارد نشان دهد که فعلاً قصد ورود به این درگیری را ندارد.

ما سال گذشته نیز شاهد رویکرد مشابهی بودیم؛ زمانی که اسرائیل درگیری‌ها در منطقه را گسترش داد، در حالی که آمریکا تلاش می‌کرد پیامدهای آن را مهار کند، به دفاع از اسرائیل کمک کند، اما در عین حال خود را درگیر نکند.

در ساعات پیش از حملات، مقامات آمریکایی در جلسات غیررسمی تأکید می‌کردند که در صورت اقدام اسرائیل، ایالات متحده هیچ‌گونه حمایتی ارائه نخواهد کرد؛ حتی تا جایی پیش رفتند که گفتند در سوخت‌گیری هوایی نیز کمکی نخواهند کرد. این پیام عمدتاً برای مقامات تهران بود.

هنوز مشخص نیست که بیانیه روبیو، تا چه اندازه با هدف ارسال پیام تاکتیکی برای جلوگیری از تلافی علیه پایگاه‌های آمریکا در منطقه بیان شده، و تا چه حد نشانه‌ای از شکاف‌های واقعی میان ترامپ و نتانیاهو در هفته‌های اخیر است.

در بیانیه روبیو هیچ اشاره‌ای به حمایت آمریکا از اسرائیل در صورت حملات تلافی‌جویانه ایران نشده است؛ حمایتی که به احتمال زیاد در عمل صورت خواهد گرفت، اما عدم اشاره رسمی به آن، امری غیرمعمول محسوب می‌شود.

اسرائیلی‌ها اعلام کردند که پیش از انجام این حملات، «هماهنگی کامل و جامع» با آمریکایی‌ها داشته‌اند. با این حال، این موضع هنوز در واشنگتن تأیید یا تکرار نشده است.

با این وجود، روبیو در سخنانش هشدار مستقیمی نیز به حکومت ایران داد: «اجازه دهید شفاف بگویم: ایران نباید منافع یا نیروهای ایالات متحده را هدف قرار دهد.»

این موضع‌گیری ممکن است در حال حاضر بخشی از توان بازدارندگی اسرائیل محسوب شود؛ چراکه اگر ایران دست به حمله تلافی‌جویانه علیه اسرائیل بزند – و در پی این حمله، آژیرهای هشدار برای بیدار کردن مردم در اسرائیل به صدا درآمده‌اند – بسیار محتمل است که شاهد واکنش متقابل ایران باشیم.

در نتیجه، اکنون پرسش اصلی این است که ایالات متحده چه نقشی در دفاع از اسرائیل ایفا خواهد کرد.

یادمان باشد که در دو نوبت در سال گذشته، ایالات متحده مستقیماً درگیر این نوع بحران‌ها شد. خطر اینجاست که اوضاع به‌سرعت از کنترل خارج شود.

به نظر نمی‌رسد که در این مورد، همان سطح هماهنگی و مشورت با متحدان اسرائیل که در آستانه برخی رخدادهای سال گذشته دیده شد، وجود داشته باشد.

این بار، همه چیز بسیار سریع‌تر و به‌شکل بسیار کنترل‌نشده‌تری رخ داده است.

ساعات و روزهای پیش‌رو کاملاً حیاتی خواهند بود.