ميرعالم ستانکزی

په هغوسيموکې چې ځنګلونه وهل شوي، خلک يې له ډول ډول ستونزو سره مخامخ دي، د بېلګې په توګه د کنړ ولايت يو اوسېدونکی، شير زمان داسې وايي:

”ځنګلونو په وهلوسره نه يوازي داچې موږ د خپلې سيمې سمسورتيا له لاسه ورکړې ده،

بلکې له دې امله مو خلک هم په دښمنيو اوښتې دي، يو سړی وايي چې دا ځنګل زما اوبل وايي چې نه دا زماځنګل دی.

بل داچې هرکال مو سېلابونه په زرګونو هکتاره کرنيزه ځمکه وړي چې، دايو ډېرغټ زيان دی. بل داچې هوا هم ککړه شوې ده او ناروغۍ ډېرې شوي دي“.

ځنګلونو په وهلوسره نه يوازي داچې موږ د خپلې سيمې سمسورتيا له لاسه ورکړې ده، بلکې له دې امله مو خلک هم په دښمنيو اوښتې دي. شير زمان

ځنګلونه، نه يوازي داچې، په چاپيريال ساتنه اوسمسورتيا کې ستر رول لري، بلکې دځمکو اوغرونودښويېدو مخنيوی هم کوي.

په دې اړه دکرنې وزارت دځنګلونو او څړځايونودرياست مرستيال تيمور احمد احمديار وايي:

” دځنګلونوونې غټې وي، کله چې بارانونه او واورې ورباندې وشي نو داوبو شدت کموي چې، په دې ډول دځمکې دښويېدو مخه نيسي.

نوداچې ديوې سيمې ځنګلونه وهل کېږي ښکاره خبره ده چې دهماغې سيمې د اوسېدونکو راتلونکی ژوند له بد مرغيوسره مخامخ کېږي .

ځکه چې ونې له منځه ځې، لرګي او مېوې ورک کېږي، ځمکې دسيلابونو په وړاندې مقاومت نشي کولای، کرنه او مالداري کمزورې کېږي چې په نتيجه کې يې دخلکو ژوند له ډول ډول ستونزو سره مخامخ کېږي“.

دهمدې ټکيوپه پام کې نيولوسره د بدخشان ولايت دتګاب کشم ولسوالۍ خلکوپرېکړه کړې چې نور به خپل ځنګلونه، نه وهي. ددې سيمې يواوسېدونکی خان اغا داسي وايي:

” زموږ په سيمه کې يوغر دی چې پخواډېرې ونې پکې ولاړې وې، خوبياخلکو ووهلې.

د ځنګل وهلو زيانونه!  ” دځنګلونوونې غټې وي، کله چې بارانونه او واورې ورباندې وشي نو داوبو شدت کموي چې، په دې ډول دځمکې دښويېدو مخه نيسي. تيمور احمد احمديار

کله چې سېل راغی نوخړه يې زموږ پر کورونو راوړل او کورونه يې راويجاړ کړل، په سلګونو څاروي مو مړه او يا سېل يووړل.

ددې ترڅنګ موډېرې ځمکې هم سېل ويجاړي کړې، نوله همدې امله موږ سره راټول شولو او په قومي سطحه مو داپرېکړه وکړه چې نور به ځنګلونه، نه وهو، ټولوخلکو دغه پرېکړه ومنله اوتراوسه يې هم مني.

کله چې دسونګ موادوته اړتياپيداکېږي، نودځنګله له وچو لرګيو او د څارويو له خوشايو څخه کار اخلو“. ددغې سيمې يو بل قومي مشر حاجي اورنګ داسي وايي:

” موږ په دې پرېکړې سره ډېري ګټې کړي دي. مثلاً يوخو په دې شپږوکلونوکې چې څومره واورې شوي اويا سېلونه راغلي دي، نو موږ ته يې هيڅ زيان نه دی رسولی.

بل داچې هغه وهل شوي ونې اوس بيرته راشنې شوي دي، سيمه مو سمسوره ښکاري، هوا پاکه شوېده، ناروغۍ ورکې شوي دي او په ځنګله کې وحشي حيوانات بيرته پيداشوي دي“.