અયોધ્યા વિવાદ : મધ્યસ્થતા નિષ્ફળ, હવે 6 ઑગસ્ટથી સુનાવણી, શું છે સમગ્ર મામલો?

સુપ્રીમ કોર્ટ

ઇમેજ સ્રોત, Getty Images

અયોધ્યા મામલા પર સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું છે કે હવે 6 ઑગ્સ્ટથી ખુલી અદાલતમાં સુનાવણી થશે.

આ સાથે જ કોર્ટે કહ્યું છે કે મધ્યસ્થતા કરનારી સમિતિ સફળ થઈ નથી. રામજન્મભૂમિ મામલા પર બનાવવામાં આવેલી સમિતિમાં સહમતી બની શકી નથી.

સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા આ સમિતિ 8 માર્ચના રોજ રચવામાં આવી હતી. જેમાં સુપ્રીમ કોર્ટના પૂર્વ જજ જસ્ટિસ ખલીફુલ્લા, વરિષ્ઠ વકીલ શ્રીરામ પંચુ અને આધ્યાત્મિક ગુરુ શ્રી શ્રી રવિશંકર સામેલ હતા.

હિંદુ અને મુસ્લિમ પક્ષકારો વચ્ચે સહમતિ બનાવવા માટે અયોધ્યા મધ્યસ્થતા સમિતિને 31 જુલાઈ સુધીનો સમય આપવામાં આવ્યો હતો.

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે આપેલા 2010માં આ મામલે આપેલા ચુકાદા પર હવે દરરોજ સુનાવણી થશે.

આ સમિતિએ બંધ પરબીડિયામાં પોતાનો રિપોર્ટ સુપ્રીમ કોર્ટને સોંપ્યો હતો.

line

શું હતો 2010નો ચુકાદો?

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટ

ઇમેજ સ્રોત, Getty Images

ઇમેજ કૅપ્શન, અલાહાબાદ હાઈકોર્ટ

વર્ષ 2010માં અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે ચુકાદો આપ્યો હતો અને એ ચુકાદાને પડકારાતા સુપ્રીમ કોર્ટમાં અરજી કરાઈ હતી.

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે તેમના ચુકાદામાં વિવાદિત જમીન અંગે ચુકાદો આપ્યો હતો.

જેમાં 2.77 એકર જમીન સુન્ની વક્ફ બોર્ડ, નિર્મોહી અખાડા અને રામ લલા વચ્ચે સરખે હિસ્સે વહેંચવાનો નિર્ણય હતો.

line

અયોધ્યામાં રામજન્મભૂમિ વિવાદ શું છે?

અયોધ્યા જમીન વિવાદ

ઇમેજ સ્રોત, Getty Images

અયોધ્યા વિવાદ ભારતમાં એક રાજનૈતિક મુદ્દો બની ગયો છે. કેટલાંક હિંદુ સંગઠનોના કાર્યકર્તાઓએ 6 ડિસેમ્બર 1992માં અયોધ્યામાં બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડી હતી.

ભારતીય જનતા પક્ષ અને વિશ્વ હિંદુ પરિષદ સહિત ઘણાં હિંદુ સંગઠનોનો દાવો છે કે હિંદુ દેવ રામનો જન્મ બરાબર એ જ જગ્યા એ થયો હતો, જ્યાં બાબરી મસ્જિદ હતી.

તેઓ એવો પણ દાવો કરે છે કે બાબરી મસ્જિદ એક મંદિરને તોડીને બનાવાઈ હતી.

બાબરી મસ્જિદ તોડી પડાયા બાદ દેશમાં રમખાણો ફાટી નીકળ્યાં અને કોર્ટમાં આ વિવાદિત જમીનના હસ્તાંતરણની માગ ઉઠાવવામાં આવી.

વિવાદિત જમીનની માલિકીના હકનો મામલો સુપ્રીમ કોર્ટમાં 1949થી ચાલી રહ્યો છે.

line

ક્યારથી શરૂ થયો વિવાદ?

રામજન્મભૂમિ

ઇમેજ સ્રોત, AFP

  • 1528: અયોધ્યામાં એક એવી જગ્યાએ મસ્જિદનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું, જેને કેટલાક હિંદુઓ ભગવાન રામનું જન્મ સ્થાન માને છે.
  • 1853: પહેલી વખત આ સ્થળ પાસે સાંપ્રદાયિક રમખાણો થયાં. માનવામાં આવે છે કે મુગલ સમ્રાટ બાબરે આ મસ્જિદ બનાવી હતી, જે કારણથી એને બાબરી મસ્જિદના નામથી ઓળખવામાં આવે છે. કેટલાંક હિંદુ સંગઠનો આ જગ્યાએ રામ મંદિર બનાવવા માગે છે.
  • 1859: ભગવાન રામની મૂર્તિ મસ્જિદમાં મળી. કથિત રીતે આ મૂર્તિઓ કેટલાક હિંદુઓએ ત્યાં મુકાવી હતી. મુસ્લિમોએ આ અંગે વિરોધ કર્યો અને બન્ને પક્ષોએ કોર્ટમાં કેસ દાખલ કર્યો. સરકારે આ જગ્યાને વિવાદિત જાહેર કરીને, ત્યાં તાળાં મારી દીધાં.
  • 1984: કેટલાક હિંદુઓએ વિશ્વ હિંદુ પરિષદના નેતૃત્વમાં રામજન્મભૂમિને 'મુક્ત' કરવા અને ત્યાં રામ મંદિરનું નિર્માણ કરવા માટે એક સમિતિનું ગઠન કર્યું. ત્યારબાદ આ અભિયાનનું નેતૃત્વ ભારતીય જનતા પક્ષના પ્રમુખ નેતા લાલકૃષ્ણ અડવાણીએ સંભાળ્યું.
  • 1986: જિલ્લે મૅજિસ્ટ્રેટે હિંદુઓને પ્રાર્થના કરવા માટે વિવાદિત મસ્જિદના દરવાજા પરથી તાળાં ખોલવાનો આદેશ કર્યો. મુસ્લિમોએ એના વિરોધમાં બાબરી મસ્જિદ સંઘર્ષ સમિતિનું ગઠન કર્યું.
  • 1989: વિશ્વ હિંદુ પરિષદે રામ મંદિર નિર્માણ માટે અભિયાન તીવ્ર કર્યું અને વિવાદિત સ્થળ નજીક રામ મંદિરનો પાયો નાંખ્યો.
  • 1990: વિશ્વ હિંદુ પરિષદના કાર્યકર્તાઓએ બાબરી મસ્જિદને નુકસાન પહોંચાડ્યું. તત્કાલીન વડા પ્રધાન ચંદ્રશેખરે વાટાઘાટો થકી વિવાદ ઉકેલવાનો પ્રયાસ કર્યો પણ સફળતા ન મળી.
  • 1992:વિશ્વ હિંદુ પરિષદ, શિવસેના અને ભારતીય જનતા પાર્ટીના કાર્યકર્તાઓએ 6 ડિસેમ્બરના રોજ બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડી. ત્યારબાદ દેશભરમાં હિંદુ અને મુસ્લિમો વચ્ચે સાંપ્રાદિયક રમખાણો ભડકી ઊઠ્યાં. આ રમખાણોમાં 2 હજારથી વધારે લોકો માર્યા ગયા.
  • 1998: વડા પ્રધાન અટલ બિહારી વાજપેયીના નેતૃત્વમાં ભાજપના ગઠબંધનવાળી સરકાર બનાવી.
  • 2001: બાબરી મસ્જિદ ધ્વંસના દિવસે તણાવ વધી ગયો અને વિશ્વ હિંદુ પરિષદે વિવાદિત સ્થળે રામમંદિરનું નિર્માણ કરવાના સંકલ્પનનું પુનરાવર્તન કર્યું.
  • 2002: અયોધ્યા વિવાદ ઉકેલવા માટે વડા પ્રધાન વાજપેયીએ અયોધ્યા સમિતિનું ગઠન કર્યું. ઉત્તર પ્રદેશ વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં રામમંદિર નિર્માણનો મુદ્દાને ભાજપે ઢંઢેરામાં સામેલ કરવાનો ઇનકાર કર્યો.
  • 2003: રેડિયો તરંગોની મદદથી જાણવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો કે વિવાદિત રામજન્મભૂમિ-બાબરી મસ્જિદ પરિસદની નીચે કોઈ પ્રાચીન ઇમારત કે અવશેષ છે કે નહીં, જેનું કોઈ ચોક્કસ તારણ ન આવ્યું.
  • 2005: પાંચ હથિયારધારી ઉગ્રવાદીઓએ વિવાદિત પરિસર પર હુમલો કર્યો, જેમાં પાંચ ઉગ્રવાદીઓ સહિત 6નાં મૃત્યુ થયાં.
  • 2006: કૉંગ્રેસની યૂપીએસ સરકારે લિબ્રહાન આયોગને આપેલા નિવેદનમાં આરોપ લગાવ્યો કે બાબરી મસ્જિદને તોડી પાડવાનું પૂર્વઆયોજિત ષડયંત્ર હતું, જેમાં ભાજપ, રાષ્ટ્રીય સ્વયંસવેક સંઘ, બજરંગ દળ અને શિવ સેના સામેલ હતાં.
  • 2009: બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડવા મામલે તપાસ માટે ગઠિત લિબ્રહાન આયોગે 17 વર્ષ બાદ તેમનો રિપોર્ટ વડા પ્રધાન મનમોહન સિંઘને સોંપ્યો.
  • 2010: એક ચુકાદામાં અલાહાબાદ હાઈકોર્ટની લખનઉ બૅન્ચે અયોધ્યાના વિવાદિત સ્થળને રામજન્મભૂમિ જાહેર કરી અને ત્રણ ભાગમાં વહેંચી દીધી.
  • 2011:સુપ્રીમ કોર્ટે અલાહાબાદ હાઈકોર્ટના ચુકાદા પર રોક લગાવતા કહ્યું કે સુનાવણી દરમિયાન હાઈકોર્ટના ચુકાદાને લાગુ કરવા પર રોક લાગેલી રહેશે.
  • 2017: સુપ્રીમ કોર્ટે વાતચીતના આધારે મામલો ઉકેલવા માટે મધ્યસ્થી કરવા કહ્યું. 2010ના અલાહાબાદ હાઈકોર્ટના ચુકાદાને પડકારતી અરજીઓ ફિલ્મ નિર્માતા અપર્ણા સેન, શ્યામ બેનેગલ અને માનવ અધિકાર કાર્યકર્તા તિસ્તા સેતલવાડ તથા સુબ્રમણ્યમ સ્વામીએ કરી.
  • 2018: 20 જુલાઈએ સુપ્રીમ કોર્ટે ચુકાદો સુરક્ષિત રાખ્યો. 27 સપ્ટેમ્બર સુપ્રીમ કોર્ટે રામજન્મભૂમિ-બાબરી મસ્જિદ સાથે જોડાયેલા 1994ના ચુકાદા પર પુનર્વિચાર કરવાનો ઇનકાર કર્યો. ચુકાદામાં સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું હતું કે 'મસ્જિદમાં નમાજ પઢવી ઇસ્લામનું અભિન્ન અંગ નથી.'
  • 2019 : 6 માર્ચે સુપ્રીમ કોર્ટે તમામ પક્ષોની દલીલ સાંભળ્યા બાદ મધ્યસ્થી માટેનો ચુકાદો સુરક્ષિત રાખ્યો.
બદલો YouTube કન્ટેન્ટ
Google YouTube કન્ટેન્ટને મંજૂરી આપીએ?

આ લેખમાં Google YouTube દ્વારા પૂરું પાડવામાં આવેલું કન્ટેન્ટ છે. કંઈ પણ લોડ થાય તે પહેલાં અમે તમારી મંજૂરી માટે પૂછીએ છીએ કારણ કે તેઓ કૂકીઝ અને અન્ય તકનીકોનો ઉપયોગ કરી શકે છે. તમે સ્વીકારતા પહેલાં Google YouTube કૂકીઝ નીતિ અને ગોપનીયતાની નીતિ વાંચી શકો છો. આ સામગ્રી જોવા માટે 'સ્વીકારો અને ચાલુ રાખો'ના વિકલ્પને પસંદ કરો.

થર્ડ પાર્ટી કન્ટેટમાં જાહેરખબર હોય શકે છે

YouTube કન્ટેન્ટ પૂર્ણ

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો