Трамп ва Путин телефонда сўзлашди

Америка ва Россия раҳбарларининг Украинага доир сўзлашуви ниҳоя топган.

Россия президенти сўзчисига кўра, Трамп ва Путин мулоқоти бир ярим соатдан кўпроқ давом этган.

Аввалроқ, Дэн Скавино Россия ва АҚШ президентлари ўртасидаги телефон мулоқоти 14:00 GMT да бошланганини айтганди.

Телефон мулоқоти ортидан Оқ уй матбуот котиби Кэролайн Ливиттнинг ҳам изоҳ бериб, кўриниш бериши кутилаётир.

Трамп бундан аввал Путин билан Украина урушини тугатишга қаратилган сулҳ шартларини гаплашиб олишга ваъда берган.

Телефон мулоқоти арафасида Оқ уй "тинчликка ҳеч қачон ҳозиргидек яқин бўлмаганликлари"ни ҳам баён қилган.

АҚШ президенти эса, россиялик ҳамкасби билан нималарни муҳокама қилиб олишига ойдинлик киритгандек бўлган, улар сирасида "ер", "қувват станциялари" ва муайян "ҳиссаларни бўлиш" масалаларини тилга олганди.

Би-би-си мухбири Сара Рейнсфорднинг айтишича, америкалик мулозимлар сулҳ битимига эришилиши борасида ижобий фикр билдиришга уринишмоқда, аммо Москванинг оҳанги ўта баланд янграётир.

Британия Ташқи ишлар вазирига кўра, агар Путин тинчлик масаласида жиддий бўлса, у буни "исботлаши" шарт, аммо Россия президентининг оташкесим таклифларига кўниши "нишоналари" кўринмаяпти.

Европа Иттифоқининг Ташқи сиёсат бўйича раҳбари ҳам Украина бўйича аъзо давлатлар билан бўлиб ўтган музокаралардан сўнг Россияга "аслида ишониб бўлмаслиги"ни баён қилганди.

Бу амалдаги АҚШ президентининг Путин билан илк телефон мулоқоти эмас, томонлар расман ва ошкора тасдиқлаган иккинчиси.

Трамп ўзининг иккинчи президентлик ваколатини бошлашидан бор-йўғи беш кун ўтиб, дунёнинг қатор давлатлари лидерлари баробарида Россия ва Украина президентлари билан ҳам гаплашиб олган.

Икки давлат лидерлари Украинада урушни тугатишга қаратилган музокараларни бошлашга келишиб олишлари ортидан Кремль бу мулоқотга "ижобий ва амалий", дея баҳо берганди.

Аммо январ ойидагисидан фарқли ўлароқ бугунги телефон мулоқоти кўпчилик учун кутилмаган бўлмаган, яъни тинчлик мулоқотига бош қўшган томонлар телефон қўнғироғи олдидан Трамп билан гаплашиб олиш имкониятига эга бўлишган.

Путин бугун Россия саноатчилар ва тадбиркорлар иттифоқи қурултойида ҳам нутқ сўзлаган.

У ўзининг чиқишида Ғарбнинг устунлиги сусайиб бораётганлигини айтган.

Россия президенти матбуот воизи Дмитрий Песковнинг сўзларига кўра, Путин у ерга Трамп билан телефон суҳбати кутилаётган вақтдан ярим соат олдин етиб келган.

Натижада суҳбат режалаштирилганидан тахминан бир соат кечроқ бошланган.

Бу кечикишга АҚШ президентининг муносабати ҳозирча маълум эмас.

14 март тафсилотлари

Трамп Путин билан "жуда яхши" музокаралар ҳақида хабар берди

"Кеча бизда Россия президенти Владимир Путин билан жуда яхши ва сермаҳсул музокаралар бўлди ва ниҳоят ушбу даҳшатли, қонли урушни тугатишнинг яхши имконияти пайдо бўлди. ЛЕКИН АЙНИ ДАҚИҚАЛАРДА МИНГЛАБ УКРАИНА ҲАРБИЙЛАРИ РОССИЯ ҲАРБИЙЛАРИ ТОМОНИДАН ҚУРШАБ ОЛИНГАН ВА ЖУДА ОҒИР АҲВОЛДА ҚОЛМОҚДАЛАР. Мен президент Путиндан улар ҳаётини сақлаб қолишни қаттиқ сўрадим. Бу Иккинчи Жаҳон урушидан буён рўй бермаган даҳшатли қирғин бўлди. Ҳаммани Яратган асрасин", деб ёзди Трамп ўзининг ижтимоий тармоғи TruthSocialда.

Бунда Президент Трамп Путин билан тўғридан-тўғри ўзи суҳбатлашдими ёки Путиннинг АҚШ махсус элчиси Стив Уиткофф билан музокарасини назарда тутдими, номаълум қолди.

Кремл Путин билан Трамп ўртасида қандайдир мулоқот бўлиб ўтгани ҳақида хабар бергани йўқ.

Орадан кўп вақт ўтмай Оқ Уй матбуот котибаси Кэролайн Левитт журналистларга қисқа брифинг берди.

Кэролайн Левитт сўзларига кўра, кечаги кун "сермаҳсул" бўлган.

Президент Доналд Трамп бугун Владимир Путин билан суҳбатлашишни режалаштиргани йўқ, лекин "Путин ва россияликларга тўғри иш қилишлари учун босим қилаяпти", деди Кэролайн Левитт.

"Кеча кун жуда сермаҳсул бўлди. Биз тинчликка бунча яқин бўлмаганмиз", деди Оқ Уй сўзчиси.

У Трамп махсус элчиси Стив Уиткофф Москвада Путин билан сўзлашганини тасдиқлади.

Орадан бироз вақт ўтиб Оқ Уй сермаҳсул музокара деганда Трамп ўзини эмас, махсус элчиси Уиткоффни назарда тутганига аниқлик киритди.

Россия хавфсизлик кенгашининг мажлисида Президент Путин Доналд Трампнинг Украина ҳарбийларининг ҳаётини асраб қолиш ҳақидаги илтимосини кўрганини тасдиқлади.

"Уларга ҳаёти ва яхши муомала кафолати берилади, лекин биринчи бўлиб Киев уларга таслим бўлишга буйруқ бериши керак", деди Путин.

Аммо Украина ҳарбий раҳбарияти ўзларининг Курск вилоятидаги аскарлари қуршов остида эмаслиги ҳақида баёнот билан чиқди.

Президент Путин айтишича, Трамп маъмурияти Россия билан АҚШ ўртасидаги муносабатларни қайта тиклашга ҳаракат қилаяпти.

"Қани кўрайлик-чи", деди Россия президенти.

13 март кеч тунида Кремлда Россия Президенти Владимир Путин АҚШ Президенти Доналд Трампнинг махсус элчиси Стив Уиткофф билан учрашган.

Уиткофф Москвага бориши ҳақида анча олдин хабар қилинди, аммо унинг ўзи ёки Америка расмийлари Россия пойтахтига қачон боргани ва қачон кетгани ҳақида маълумот бермадилар.

Россия президенти матбуот котиби Дмитрий Песковнинг журналистларга билдиришича, Кремлда кеч тунда Путин ва Уиткофф учрашуви бўлиб ўтган.

"Россия томонига қўшимча ахборот тақдим қилинди. Уиткофф орқали Путин Трампга ахборот ва қўшимча сигналларни бериб юборди", деди Кремл сўзчиси.

Канадада йирик еттилик ташқи ишлар вазирлари учрашуви бўлиб ўтди.

У олдин G8 лик деб аталар ва унга Россия ҳам кирган, Қримни босиб олганидан кейин чиқариб юборилган эди.

G7 га ҳозир АҚШ, Буюк Британия, Германия, Франция, Италия, Канада ва Япония киради.

G7 ҳам ўзининг якуний баёнотида Россияни АҚШнинг ўт очишни тўхтатиш келишувига кўнишга чақирди.

Украина Президенти Зеленский Путин урушни тўхтатмоқчи эмас деб танқидий муносабат билдирди.

"Мана ҳаммамиз фронтда сукунат ўрнатиш ғоясига Россиядан аввалдан башорат қилиб бўладиган, жуда манипуляция қилса бўладиган Путин сўзларини эшитдик - у аслида ҳозир рад жавобини тайёрлаяпти", деди Президент Зеленский.

"Путин, албатта, президент Трампга тўғридан-тўғри урушни давом эттирмоқчи экани, украинларни ўлдирмоқчи эканини айтишга қўрқади. Шунинг учун улар, Москвадагилар сукунат ғоясининг олдига мана шунақа шартлар билан тўсиқ қўйиб чиқишаяптики, токи охир-оқибатда бундан ҳеч нарса чиқмасин ёки узоқ вақтдан чиқсин".

"Биз мураккаблаштирадиган шартлар қўймаймиз. Россия қўйяпти. Биз олдин айтганимиздек, ҳамма нарсани чўзадиган, энг ноконструктив бўладиган - бу Россия. Уларга уруш керак.

Ҳозир Путинга босим қилиш керак. Иш берадиган санкциялар киритиш керак. Америкалик шерикларимиз билан, европалик шерикларимиз билан, дунёда тинчликни истайдиган ҳамма билан бирга Россияни урушни якунлашга мажбурлаш бўйича бирга ишлаймиз", деди Украина Президенти Володимир Зеленский.

"Украина ҳарбийлари Курск вилоятида қуршовда эмаслар"

Украина Қуролли кучлари Бош штаби ўзларининг Россияга бостириб кирган бўлинмалари қуршовда қолганлари ҳақидаги хабар ҳақиқатга тўғри келмаслиги тўғрисида баёнот тарқатди.

Бош штабнинг Телеграмдаги каналида хабар беришича, Курск вилоятида жанглар давом этаяпти, охирги кеча-кундузда катта ўзгариш юз бергани йўқ.

"Украина Мудофаа кучлари бўлинмалари қайта гуруҳландилар, мудофаанинг янада фойдалироқ жойига ўтиб олдилар ва Курск вилоятида ўзларига юкланган вазифани бажараяптилар. Бизнинг жангчиларимиз душманнинг ҳужумларини қайтараяптилар ва унга ҳамма турдаги қуроллардан самарали жанговар шикаст етказаяпти", дейилади Украина ҳарбийлари баёнотида.

Курск вилоятида охирги кеча-кундузда 13 та жанг бўлиб ўтган, у ердаги бўлинманинг қуршовда қолиш таҳдиди йўқ, дейилади УҚК баёнотида.

Ушбу баёнот АҚШ президенти Трампнинг минглаб Украин аскарлари қуршовда қолганлари, Президент Путиндан уларнинг ҳаётларини асраб қолишни сўрагани ҳақидаги хабари ортидан тарқатилди.

Бир кун олдин АҚШ ва Украина томонидан илгари сурилган ўт очишни тўхтатиш таклифига кўнмаслигининг бир сабаби сифатида Россия Президенти Путин Курскдаги "тўла қуршовда қолган Украин аскарлари" вазиятини тилга олган эди.

Алишер Усмонов синглисидан Европа Иттифоқи санкцияси олиб ташланди

Reuters ва "Франс Пресс" ахборот агентликлари хабар тарқатишича, Европа Иттифоқи Украинага бостириб киргани учун Россияга қарши тузиш бошланган санкциялар рўйхатидан бир неча шахсни олиб ташлаган.

Улар орасида Россия Спорт вазири Михаил Дегтярёв, бизнесменлар Владимир Рашевский, Вячеслав Кантор ва Алишер Усмоновнинг синглиси Гулбаҳор Исмоилова бор.

Ҳозир Европа Иттифоқининг аксилроссия санкция рўйхатига 2000 дан ортиқ одам киритилган.

Ҳар ярим йилда санкциялар янгилаб турилади, охиргисининг муддати 15 мартда тугаши керак эди.

Венгрия санкция муддатини узайтиришга вето қўйган, эвазига бир неча шахсдан санкцияни олиб ташлашни талаб қилган.

Шу тахлит Венгрия талаби қондирилди.

Янги рўйхат 15 сентябргача узайтирилди.

13 март. Путин Украина билан оташкесим таклифига илк бор муносабат билдирди

Владимир Путин, илк бор вақтинчалик сулҳ таклифини изоҳлаб, "умуман олганда" Россия уни қўллаб-қувватлашини маълум қилди. Бироқ, принципиал аҳамиятга эга бўлган «нюанслар» – яъни, Украина қуролли кучлари бу фурсатдан қайта қуролланиш учун фойдаланмаслигига кафолат кераклигини таъкидлади. Унга кўра, Россия армияси фронтда, энг аввало Курск вилоятида устунликка эришган бу аҳамиятли.

"Биз ҳарбий ҳаракатларни тўхтатиш таклифларига розимиз, лекин улар узоқ муддатли тинчликка олиб келиши ва инқирознинг бошланғич сабабларини бартараф этиши керак", – деди Путин Беларус президенти Александр Лукашенко билан музокаралар якуни бўйича ўтказилган матбуот анжуманида.

Путиннинг сўзларига кўра, бу можарони тинч йўл билан якунлаш ғояси Россия томонидан қўллаб-қувватланади. Бироқ, Россия Украина армияси бу вақтдан сафарбарликни давом эттириш, ҳарбий хизматчиларни тайёрлаш, қурол-яроғ олиш ва ҳоказолар учун фойдаланмаслигига кафолатлар талаб қилишини қайд этди.

Унинг фикрича, Украина, "жойлардаги воқеликдан" келиб чиқиб, "америкаликлардан ёрдам сўраши керак эди". Путин "Курск вилояти тўлиқ бизнинг назоратимизда" деган ва бу вазиятга таъсир қилганини айтган. У бир кун олдин Курск вилоятига ташриф буюриб, Россия Бош штаби раҳбарининг ҳисоботларини шахсан эшитганини эслатиб ўтди. Путиннинг таъкидлашича, "тўлиқ қамалда" (Украина қуролли кучларида) "фақат икки йўл қолади: таслим бўлиш ёки ҳалок бўлиш".

Шундай шароитда, Путиннинг фикрича, Украина учун "30 кунлик сулҳга эришиш жуда фойдали бўлар эди. Биз розимиз, лекин нюанслар бор".

"Курск вилоятига ўтиб қолганлар билан нима қилиш керак? У ердаги [украин ҳарбийларига] украин қўмондонлиги таслим бўлиш буйруғини берадими?» – деди Путин.

Бундан ташқари, Москва учун ҳарбий ҳаракатларни тўхтатиш режимига риоя этилиши устидан назорат қилиш масаласи жуда муҳим эканини Путин алоҳида таъкидлади. Унинг айтишича, тўқнашув чизиғининг узунлиги қарийб 2000 км ни ташкил қилади.

«Ўзи ғоя тўғри, биз уни қўллаб-қувватлаймиз, лекин муҳокама қилишимиз керак бўлган масалалар бор, — деди Путин. — Америкалик ҳамкорлар билан гаплашиш керак, эҳтимол, президент Трамп билан телефон орқали мулоқот қилиб, муҳокама қилиш мумкин. Лекин ғоянинг ўзи биз томондан қўллаб-қувватланади".

Россия президенти ёрдамчиси Юрий Ушаковнинг маълум қилишича, пайшанба куни Путин ва Трамп ўртасида суҳбат режалаштирилмаган.

Трамп вакили оташкесим учун Москвада, Россия эса муҳим шаҳарни қайтариб олди

АҚШ расмийлари Россия ва Украина ўртасида эҳтимолий отешкесимни муҳокама қилиш учун Москвага келди. Путин ёрдамчиси таклиф ҳақида қарама қарши фикрларни айтди.

Президент Трампнинг махсус вакили Стив Уиткофф пайшанба куни эрталаб Россияни 30 кунлик отешкесимга кўндириш учун келди. Бу таклифни Украина АҚШ билан бўлган музокараларда қабул қилганди.

Путин ёрдамчиси Юрий Ушаков аввалига бу таклифни рад этди ва уни фақат Украина армияси учун вақтинчалик дам олиш ва қайта гуруҳланиш имконияти деб баҳолади.

Кейинчалик у муносабатини юмшатди ва таклифни ўзгартириш мумкинлигини айтди.

АҚШ делегациясининг ташрифи Россия армияси Сужани қайтариб олганини даъво қилган пайтга тўғри келди. Бу шаҳар Курск вилоятида бўлиб, ўтган йили Украина кутилмаганда ҳужум қилиб, уни эгаллаган эди.

Чоршанба куни президент Владимир Путин Курскка ташриф буюриб, ҳарбий қўмондонлар билан учрашди. Уларнинг маълумотига кўра, Россия қўшинлари ҳудуднинг 86 фоизини қайта назоратга олган ва украин кучларини буткул чиқаришнинг сўнгги босқичида.

Пайшанба куни президент маслаҳатчиси Ушаков вақтинчалик отешкесим таклифларини "Украина армияси учун вақтинчалик дам олишдан бошқа нарса эмас" деб таърифлади.

"Биз учун муҳим бўлган нарса – узоқ муддатли тинчликка эришиш, бу эса бизнинг қонуний манфаатларимиз ва хавотирларимизни ҳисобга олиши керак. Фақатгина тинчлик ҳаракатларини тақлид қиладиган чораларга ҳеч ким муҳтож эмас", – деди у Россия давлат телевидениесида.

Ушаков, шунингдек, Россия ва АҚШ ўртасидаги "оддий фикр алмашинуви" тинч муҳитда кечаётганини таъкидлади.

Кейинги чиқишида у олдин берган баёнотларини анча юмшатиб, ҳужжат устида ишлаш мумкинлигини баён қилди.

"Ҳужжат шошилиб ёзилганга ўхшайди. Уни қайта ишлаш керак бўлади, фикрлашиб, бизнинг ҳам позициямизни ҳисобга олиш керак. У ерда фақат Украина талқини кўрсатилган", деган Ушаков.

Сешанба куни Жиддада АҚШ ва Украина расмийлари ўртасида музокаралар ўтказилганидан сўнг, Украина президенти Володимир Зеленский бугунги кунда Россияни "ижобий" таклифни қабул қилишга кўндириш АҚШга боғлиқ эканлигини айтди.

Чоршанба куни АҚШ давлат котиби Марко Рубио "тўп уларнинг (Россиянинг) майдонида" эканлигини ва АҚШ урушни тугатишнинг ягона йўли тинч музокаралар орқали эканлигига ишонаётганини таъкидлади.

Чоршанба куни Трамп отешкесим бўйича "ижобий хабарлар" олганини айтди.

"Бироқ ижобий хабарнинг ўзи етарли эмас", – деди у. "Бу жуда жиддий вазият".

Овал кабинетда Трамп отешкесим Россия учун аҳамият касб этиши мумкинлигини айтди, бироқ тафсилотларга тўхталмасдан, "Россия учун жуда кўп салбий томонлар ҳам бор", деб қўшимча қилди.

"Биз мураккаб вазиятнинг бир томонини ҳал қилдик. Деярли ҳал қилинди. Шунингдек, ер ва у билан боғлиқ бошқа масалалар муҳокама қилинди", – деди Трамп. "Биз муҳокама қилаётган ҳудудлар бор, орқага чекиниш керакми-йўқми, шу ҳақда гаплашдик".

Россияга босим ўтказиш мақсадида Трамп "молиявий чоралар" кўриш мумкинлигини айтди.

"Бу Россия учун жуда ёмон бўлар эди", – деди у. "Мен буни қилишни истамайман, чунки тинчликка эришишни хоҳлайман".

Жиддадаги учрашув АҚШ ва Украина расмийлари ўртасидаги биринчи учрашув бўлди. Унгача 28 февралда Зеленский, Трамп ва вице-президент Ванс ўртасидаги музокаралар тортишувга айланиб кетган ва натижада АҚШнинг Украинага ҳарбий ёрдам ҳамда разведка маълумотларини бериш жараёни тўхтатилган эди.

Жиддадаги учрашувдан сўнг тўхтатилган жараён қайта тикланди. Трамп эса "қийин" Украина томони ва Зеленский ҳозирда тинчликка интилишини таъкидлади.

13 март: "Тўп Россияда" – Украина 30 кунлик оташкесимга рози бўлди

Украина АҚШ таклиф қилган Россия билан 30 кунлик ўт очишни тўхтатишга рози эканлигини маълум қилди. Бу қарор Саудия Арабистонида бўлиб ўтган АҚШ-Украина музокаралари ортидан қабул қилинди.

АҚШ давлат котиби Марко Рубио таклифни Россияга тақдим этишини ва "тўп уларнинг майдонида" эканлигини айтди. Москва ҳали бу масала бўйича расман изоҳ бергани йўқ.

Украина президенти Володимир Зеленский бу "ижобий" таклифни қабул қилишга Россияни кўндириш АҚШ зиммасига тушишини таъкидлади.

Сешанба куни Жидда шаҳрида ўтказилган музокаралар 28 февраль куни Овал кабинетда Зеленский ва АҚШ президенти Доналд Трамп ўртасида содир бўлган ғайриоддий зиддиятдан сўнг икки давлат ўртасидаги биринчи расмий учрашув бўлди.

АҚШ ва Украина ўртасидаги келишув нимани англатади?

Би-би-си мухбири Энтони Зуркер шарҳи:

Буни туб бурилиш деб аташ керак эмас, чунки барқарор тинчликка эришиш учун ҳали узоқ йўл бор.

Бироқ, сешанба куни АҚШ ва Украина ўртасида Россия билан урушда вақтинчалик ўт очишни тўхтатиш бўйича келишувга эришилгани йўналишнинг кескин ўзгарганидан дарак беради.

Атиги бир ҳафта олдин, Володимир Зеленский ва Дональд Трамп ўртасидаги кескин учрашувдан сўнг, АҚШ Украинага ҳарбий ёрдам ва разведка маълумотларини беришни тўхтатганди.

Америка ва Украина дипломатларининг муносабатларни яхшилаб, олдинга ҳаракат қилиш йўлини белгилай олгани Трампнинг ўзига хос музокара олиб бориш услубини яна бир бор тасдиқлайди. У турли таҳдидлар ва ҳақоратларга муросасиз бўлса ҳам, ҳар доим янги музокаралар учун йўл қолдиради.

Аслида, унинг музокара стратегияси дағдаға ва босим ўтказишни ўз ичига олади.

Бироқ, очиқ таҳдидлар ва ён беришдан иборат бу тактика муайян хавфларни ҳам келтириб чиқаради. Бу айниқса охирги ҳафталарда АҚШ фонд бозорида инвестицияси бор 60%дан ортиқ америкаликлар учун яққол намоён бўлди.

Сешанба куни АҚШнинг асосий фонд индекси яна пасайишда давом этди. Бу Трампнинг Америка қўшниси ва энг йирик савдо ҳамкори – Канада билан божхона тарифларига оид курашини янада кучайтирганидан сўнг юз берди.

Трамп Truth Social'даги шиддатли постида Канададан АҚШнинг шимолий штатларига экспорт қилинадиган электр энергиясига қўйилидиган устама режасига жавобан темир ва алюминийга жорий этилган тарифларни икки баравар оширишини маълум қилди.

У яна бир бор Канада АҚШ штатига айланиши "мантиқан ягона тўғри йўл" эканлигини таъкидлади.

Трампнинг агрессив услуби бир неча соат ичида натижа берди – Онтарио бош вазири Даг Форд ҳозирча энергия устамасидан воз кечди. Шундан сўнг, Трамп келаси чоршанбада кучга кирадиган 25%лик тарифни икки баробар ошириш режасидан қайтди.

Бироқ, давом этаётган савдо баҳси АҚШ фонд бозорида триллионлаб долларларни йўқотишга олиб келди. Шунингдек, келаси ой Канада ва бошқа АҚШ савдо ҳамкорларига нисбатан янги тарифлар жорий қилиниши эҳтимоли ҳамон сақланиб қолмоқда.

Айни пайтда, Украина вақтинчалик оташкесимга рози бўлганига қарамай, АҚШга келажакда фойда келтириши мумкин бўлган ер ости бойликлари бўйича келишув борасида тўхтамга келингани ҳақида бирор аломат кўринмаяпти.

Трамп бу масалага қанчалик аҳамият бераётганини аниқ билдирган ва бу келгусида жиддий тўсиққа айланиши мумкин.

Шунингдек, Россия 30 кунлик ўт очишни тўхтатиш таклифини қабул қиладими ёки йўқ – бу ҳам ҳали аниқ эмас. Трамп жамоаси Владимир Путинни рози қилиш учун нималарга тайёр экани ҳам номаълум.

Худди шу музокара тактикасидан фойдаланиш мумкинми? Ёки Трамп янги усул топишига тўғри келадими?

Шунга қарамасдан, ўтган йилги президентлик сайловолди кампанияси давомида Трампнинг кўп марта такрорлаган уч йиллик урушни тугатиш ваъдаси сари аниқ илгарилаш кўзга ташланмоқда.

У хавфли мувозанат йўлини танлади – муваффақият тинчлик ва фаровонлик олиб келиши мумкин, аммо мағлубиятнинг нархи йўқотилган инсонлар ҳаёти билан ўлчанади.

11 март: Россия: Москвага ялпи ҳужум, қурбонлар сони ошди, парвозлар эса қайта тикланмоқда, Украина нимага кўнади, Россия-чи?

Россия томони иддаосича, Украина ўзларига юзлаб дрон билан зарба берган. Бу Украина уруши манзарасида Москва учраган энг йирик ҳужум бўлиши мумкин. Россия дунёнинг энг катта сондаги ўзбекистонликлар меҳнат муҳожирлигида банд давлати бўлади.

Саудия Арабистонида эса, АҚШ ва Украина вакиллари ўртасида музокаралар бошланганига уч соатдан ошди.

АҚШ Давлат котиби Марко Рубионинг айтишича, расмий Вашингтон тинчлик учун Украина ва Россия қандай ён беришларга боришга тайёр эканлигини билмоқчи.

Украинанинг қисман оташкесим ғояси аллақачон гап бўлмоқда.

Алоқадор мавзулар:

Ялпи дрон ҳужуми

Россиялик масъулларга кўра, дрон ҳужумлари биргина Москва ва Москва вилоятининг ўзи билан чекланмаган.

Уларнинг маълум қилишларича, яна Курск, Брянск, Белгород, Рязань, Калуга, Липецк, Орёл, Воронеж ва Нижний Новгород ҳам Украинанинг ўтган тунги ялпи дрон ҳужумига учраган.

Хабарларга кўра, ялпи дрон ҳужумларидан энг кўп Москва вилояти зиён чеккан, уч кишининг барчаси айнан ўша ерда қурбон бўлганлар.

Яъни, шу соатларда қурбонлар сони яна битта ортиб, учтага етгани маълум бўлган.

Ҳалок бўлган учовлон ҳам Домодедоводаги "Мираторг" қишлоқ хўжалиги холдингининг тарқатиш марказидаги автотураргоҳда бўлишган, ана шу холдингда ишлашган.

38 ёшли компания қўриқчиси воқеа жойида, яна икки нафар 50 ва 43 ёшли эркакнинг кейинчалик шифохонада вафот этганликлари айтилмоқда.

Россия томони жами 330 дан ортиқ дронни уриб туширганликларини иддао қилаётир.

Москва мэрининг айтишича, шаҳар томон келаётган 74 та дрон уриб туширилган; Москванинг тўртта аэропорти парвозларни вақтинча тўхтатган.

91 та дрон эса, Москва вилояти ҳисобига тўғри келган.

Шу соатларда олинаётган расмий хабарларга кўра, ҳужум оқибатида камида 18 киши яраланган, улардан бирининг аҳволи оғир.

Яраланганлар орасида болаларнинг ҳам борликлари айтилаётир.

Россия Телеграм-каналлари Украина дронларидан бири Москва яқинида жойлашган Видноедаги турар-жой биноси, иккинчиси эса, Раменскоедаги кўп қаватли уйга бориб урилгани ҳақида хабар бермоқда.

Масъулларга кўра, "вайроналар тушган жойда Фавқулодда хизматлар мутахассислари ишлашмоқда.

Росавиация шу соатларда Москвадаги учта аэропорт – Домодедово, Внуково, Жуковский, яна шунингдек, Нижний Новгород ва Ярославлдагиларига киритилган чекловларни бекор қилган.

Расмий хабарда айтилишича, Украинанинг ялпи дрон ҳужумлари чоғида 46 та рейс бошқа томонга йўналтирилган.

Бундан ташқари, темир йўл рельслари шикастлангани сабабли Домодедово станцияси орқали ўтадиган айрим поездлар қатнови бекор қилинган.

Шу соатларда Россия Темир йўллари янги огоҳлантириш билан чиққан, поездлар катта танаффус билан ўз фаолиятини қайта бошлашини билдирган.

Ўзбекистон Ҳаво йўллари ширкати ҳам Москванинг қатор аэропортларида жорий этилган чекловларни ҳисобга олган ҳолда, бир қанча авиақатновларини муқобил аэропортларга йўналтиришга мажбур бўлгани ҳақида расман маълум қилган.

Ширкат ўзининг Телеграм каналида чекловлар олиб ташланганидан сўнг, барча авиақатновлар дастлабки йўналишлар бўйича ҳаракатланишда давом этишини таъкидлаган.

Шу билан бирга, авиакомпаниянинг кейинги авиақатновлари жадвалига ўзгаришлар киритилиши кутилаётганини ҳам қўшимча қилган.

Йўловчиларни янгиликларини кузатиб боришга даъват этиб, тушунганлари учун раҳмат ҳам айтиб қолган.

Россия, Ўзбекистон ва ўзбекистонликлар

Россия дунёнинг энг катта сондаги ўзбекистонликлар меҳнат муҳожирлигида банд давлати бўлади.

Улардан кўпчилиги айнан Москва ва Москва вилояти ҳиссасига тўғри келади.

Россиялик масъуллар ҳозирча ялпи дрон ҳужумидан жабр чекканларнинг шахсларини очиқлашмаган.

Украинанинг сўнгги ялпи дрон ҳужумларига Россия бўлган ўзбекистонлик мигрантларнинг ҳам муносабати ҳозирча кўзга ташланмайди.

Аммо уларнинг ҳуқуқлари ҳимояси билан шуғулланувчи айрим Марказий осиёлик фаоллар ҳужум манзарасида ўзларининг ижтимоий тармоқлардаги акаунтларида "эҳтиёт чораларини кўриб қўйиб, ваҳимасиз одатий ҳаётни давом эттириш"га чақиришган.

Улар, "шунчаки хавфсизлик қоидаларини билиб, риоя қилиб юриш зарар келтирмаслиги"ни айтишган.

Россия дунёнинг Ўзбекистон билан энг кўп парвозлар амалда бўлган саноқли давлатларидан бири бўлади.

Россия томонининг сўнгги иддаоларига расмий Киевнинг муносабати ҳозирча маълум эмас.

Президент Владимир Путиннинг ҳам ҳалича ўтган тунги ҳужумларга бирор бир муносабат билан чиққани кўрилмайди.

Сешанбага ўтар кечаси Россия учувчисиз учоқларининг навбатдаги ҳужуми туфайли Украинанинг аксарият ҳудудларида ҳам ҳаво ҳужумидан огоҳлик эълон қилинган.

Украина Ҳарбий-ҳаво кучларининг таъкидлашича, Россия бир кечада Украинага ҳужум қилиш учун бир дона "Искандар" баллистик ракетаси ва 126 та дрондан фойдаланган.

Ракета ва 79 та дрон уриб туширилган, яна 35 та дронда ҳарбий қурилма бўлмаган ва улар ҳеч қандай зарар етказмагани айтилмоқда.

Воқеаларнинг сўнгги ривожи Украина ва АҚШ вакиллари ўртасида Саудия Арабистони пойтахтида бошланиши кутилаётган музокаралар арафасида кузатилган.

Россия Тергов қўмитаси Москва ва Москва вилоятига дрон ҳужуми бўйича жиноий иш қўзғатган.

Қўмита расмий вакили Светлана Петренконинг сўзларига кўра, "террорчилик ҳаракати" моддаси бўйича жиноий иш очилган.

Терговчилар ҳодиса сабабларини, дрон ва портловчи қурилмаларнинг турларини, шунингдек, етказилган зарар миқдорини аниқлашни режалаштирмоқда.

Киев нимага кўнади, Россия-чи?

Саудия Арабистонининг Жидда шаҳрида Украина ва АҚШ вакиллари ўртасида музокаралар бошланганига уч соатдан ошди.

Томонлар фақат қисқа танаффусга чиқишган, музокаралар ҳақида сўз кетганида, журналистлар ва жамоатчиликка бирлари "иш давом этаётгани", бошқалари эса, "кетаяпти", деб жавоб беришган.

АҚШ Давлат котиби Марко Рубио аввалроқ бу музокаралар орқали расмий Вашингтон тинчлик учун Украина ва Россия қандай ён беришларга боришга тайёр эканлигини билмоқчи эканини айтганди.

Расмий хабарларга кўра, ар-Риёддаги музокараларда Америка томонини АҚШ Давлат котиби ва миллий хавфсизлик масалалари бўйича маслаҳатчи Майк Уолтц намоён этмоқда.

Украина тарафидан эса, Ташқи ишлар вазири Андрей Сибига, Мудофаа вазири Рустем Умеров ва президент идораси раҳбари Андрей Ермаклар қатнашаётир.

Манбаларга кўра, Саудия Арабистонидаги музокаралар чоғида расмий Киев осмонда ва денгизда ўт очишни тўхтатишни таклиф қилади.

Украинанинг қисман оташкесим ғояси аллақачон гап бўлмоқда.

Самолёт бортида журналистлар билан суҳбатда АҚШ Давлат департаменти раҳбари урушни тугатиш учун Россияни қандай шартлар қониқтириши борасида ҳам Вашингтоннинг ишончи комил эмаслигини айтган.

Шу билан бирга, Рубио ҳар икки томон ҳам, ҳудудий бўлса-да, ён беришга мажбур бўлишлари эҳтимоли ҳақида сўз юритган.

"Руслар бутун Украинани забт эта олмайди ва, албатта, Украина учун бу яқин келажакда уларни 2014 йилги ҳолатга қайтишга мажбурлаш жуда қийин бўлади", - дея иқтибос келтирган "Нью-Йорк Таймс" нашри АҚШ Давлат котибининг сўзларидан.

"Биз Украинанинг мавқеини тушунишимиз ва улар қандай ён беришни хоҳлашлари ҳақида умумий тасаввурга эга бўлишимиз керак. Ҳар икки томон ён бермаса, ўт очишни тўхтатиб бўлмайди ва бу уруш тугамайди", - деб айтганди Рубио журналистларга (Reuters ахборот агентлиги иқтибоси).

Президент Дональд Трамп АҚШ ва Украина ўртасидаги музокаралар чоғида "катта олдинга силжиш" бўлишини баён қилган.

Уиткофф Путин билан учрашади

Ғарбдаги нуфузли Bloomberg нашри ёзишича, АҚШ президентининг вакили Путин билан учрашиш учун Москвага боради.

Стив Уиткофф Дональд Трампнинг Яқин Шарқ бўйича махсус вакили бўлади.

Нашр ўзининг мавзудан хабардор аноним манбаларига таяниб, ташрифнинг шу ҳафта амалга ошиши ҳақида билдирган.

Bloomberg маълумотларига кўра, Уиткоффнинг сафари расмий Вашингтоннинг Украинада сулҳ ўрнатиш саъй-ҳаракатлари доирасида амалга ошади.

Ўтган ой ўрталарида Россия томонидан қўйиб юборилган АҚШ элчихонасининг собиқ ходими ва муаллим Марк Фогелни олиб қайтиш учун ҳам Москвага айнан Уиткофф учиб борган.