Мақоми укройнӣ тарҳи ҳамапурсии коҳиши ихтиёроти давлати марказиро матраҳ кард
Image copyrightAPЯк мақоми укройнӣ аз эҳтимоли назархоҳӣ дар мавариди коҳиши ихтиёроти давлати марказӣ сухан гуфта, вазири хориҷаи Олмон ба Киев сафар карда ва ширкати русии содиркунандаи гоз давлати Укройнро таҳти фишор қарор додааст.
Рӯзи сешанбе 23 урдубиҳишт (13 май) Серҳий Торуто, ки аз суи давлати маркизии Укройн симати устондории Дунетск дар шарқи ин кишварро дорад, гуфт, ки тарҳе барои баргузории ҳамапурсии саросарӣ дар мавриди эътои ихтиёроти бештар ба ташкилоти маҳаллӣ дар манотиқи мухталифи ин кишвар дар дасти баррасӣ аст.
Ин мақоми давлатӣ, ки дар як нишасти хабарӣ дар Дунетск, маркази ин устон сухан мегуфт, афзуд ки мумкин аст ин ҳамапурсӣ дар моҳи июн яъне ҳудуди як моҳ пас аз баргузории интихоботи раёсати ҷумҳурӣ сурат гирад ва мумкин аст намояндагони порлумон ба зудӣ ин барномаро мавриди музокира қарор диҳанд. Бар хилофи ҷудоиталабони тарафдори Русия ин ҳамапурсӣ сирфан дар манотиқи руснишин баргузор намешавад ва мавзуъи он сирфан вогузории ихтиёроти бештар ба сокинони тамомии манотиқ аз ҷумла дар мавриди интихоботи мақомоти маҳаллӣ хоҳад буд.
Чанде пеш давлати Русия аз Укройн хост то бидуни баргузории ҳамапурсии саросарӣ низоми сиёсии он кишварро ба як низоми федерол бо ихтиёроти густарда барои манотиқи дорои аксарияти русзабон тағйир диҳад, аммо ин пешниҳод мавриди қабули давлати Укройн қарор нагирифт.
Оқои Торуто дар айни ҳол таъкид кард, ки ташкилоти мавсум ба "Ҷумҳурии халқи Дунетск", ки ҷудоиталабони шарқи Укройн эҷод кардаанд, "на аз лиҳози қонунӣ ва на сиёсӣ" мавҷудият надорад ва афзуд, ки дар сурати истиқлоли минтақаи Дунетск ин ноҳия аз лиҳози иқтисодӣ қодир ба идомаи ҳаёт нахоҳад буд.
Пештар яке аз раҳбарони ҷудоиталабони шарқи Укройн аз Русия хоста буд то Дунетскро "ҷазб" кунад. Дар ҳоли ҳозир шибҳнизомиёни тарафдори Русия бисёре аз сохтмонҳои давлатиро дар манотиқи шарқии Укройн ҳамчунон дар ишғол доранд ва бо истинод ба натиҷаи ҳамапурсӣ, ки дар бархе аз ин манотиқ анҷом додаанд, хостори илҳоқ ба Русия ҳастанд.
Ин ҳамапурсӣ рӯзи якшанбе баргузор шуд ва Иёлоти Муттаҳида ва Иттиҳодияи Урупо онро ғайриқонунӣ ва бемаънӣ тавсиф карданд. Бархе манобеъи укройнӣ ҳам гуфтаанд, ки ҳамапурсии ҷудоӣ аз Укройн таҳти фишор ва зери таҳдиди афроди мусаллаҳ баргузор шуд ва аксари сокинони шарқи Укройн, валу ин ки хосоори ихтиёроти бештар барои ниҳодҳои маҳаллӣ бошанд, ҷудоӣ аз Укройнро ба нафъи худ намедонанд.
Рӯзи сашенбе Фронк Волтер Штейнмойр, вазири хориҷаи Олмон ба манзури ҳимоят аз давлати интиқолии Укройн дар Киев бо Олексаондр Турчинов, раиси ҷумҳурӣ ва Орсен Ятсенюк, нахуствазир мулоқот кард.
Вазири хориҷаи Олмон гуфт, ки интихоботи раёсати ҷумҳурии Укройн, ки қарор аст рӯзи 25 моҳи май багузор шавад, "маншаъи таҳаввулоти мусбати баъдӣ" хоҳад буд ва афзуд, ки роҳи ҳалли буҳрони кунунии Укройн ҳамфикрии тамомии гурӯҳҳо ва ташаккулҳои сиёсӣ аст. Вай дар айни ҳол ҳушдор дод, ки давлати Олмон ҳамапурсии таҷзияи Укройнро қобили қабул намедонад ва дар сурати иқдоми Русия дар ҳимояти амалӣ аз ин ҳамапурсӣ, вазъи таҳримҳои бештарро мавриди баррасӣ қарор хоҳад дод.
Олмон дорои равобити васеъи тиҷорӣ бо Русия аст ва тарҷеҳ медиҳад буҳрони Укройн бидуни маҳдудияти бештари иқтисодӣ алайҳи Русия ҳаллу фасл шавад.
Дар мулоқот бо вазири хориҷаи Олмон оқои Ётсенюк гуфт, ки ҳозир аст барои ҳалли буҳрони кунунӣ бо тамомии гурӯҳҳо, ҳатто ҷудоиталабони шарқи Укройн музокира кунад, аммо дар мавриди ҳамапурсии пайвастан ба Русия ва низ замони тамоси эҳтимолӣ бо гурӯҳҳои мухталифи сиёсӣ сухан нагуфт.
Рӯзи гузашта кишварҳои узви Иттиҳодияи Урупо дар эътироз ба он чӣ дахолати ошкори Русия дар умури дохилии Укройн мехонанд ду ширкати укройнӣ дар шибҳҷазираи Кримеро, ки пас аз ҷудоии ин бахш аз хоки Укройн тавассути Русия миллӣ эълом шуда буд, машмули таҳрим қарор доданд. Иттиҳодияи Урупо ҳамчунин эълом кард, ки сездаҳ тани дигар аз шаҳрвандони русӣ, аз ҷумла яке аз мушовирони аршади раиси ҷумҳурии Русия ва фармондеҳи воҳиди чатрбози артиши он кишвар ҳаққи вуруд ба кишварҳои узви итттиҳодияро надоранд ва амволи онон дар ин кишварҳо масдуд мешавад.
Як мақоми русӣ гуфт, ки кишварҳои ғарбӣ ба ҷои таҳрими Русия бояд ба натиҷаи ҳамапурсии баргузоршуда тавассути ҷудоиталабони укройнӣ таваҷҷуҳ кунанд.
Дар хабаре дигар дар мавриди буҳрони Укройн ширкати русии Гозпрум аз давлати Укройн хостааст то рӯзи дувуми моҳи июн маблағи як миллиёрду шашсад миллиюн дулор баҳои гози масрафии моҳи июнро пардохт кунад, дар ғайри ин сурат ирсоли гоз аз рӯзи савуми июн мутаваққиф хоҳад шуд. Гозпрум гуфтааст, ки давлати Укройн маблағи се миллиёду понсад миллиюн дулор бобати хариди қаблии гоз ба ин ширкат бидеҳкор аст.
Рӯзи гузашта нахуствазири Русия гуфта буд, ки Укройн ҳамон миқдор гозеро аз Русия дарёфт хоҳад кард, ки пули онро пардохт кунад ва аз дарёфти гози арзон ва маҷҷонӣ хабаре нахоҳад буд. Бахши умдае аз гози содиротии Русия ба Урупо аз тариқи хатти лулаи убурӣ аз хоки Укройн ба бозорҳои урупоӣ мерасад ва Укройн ба унвони масрафкунандаи гози содиротии Русия дар гузашта аз тахфифҳое дар баҳои гоз бархурдор мешудааст.
Бо вуҷуди таҳдиди ширкати Гозпрум нозирон муътақиданд, ки баъид аст Русия гози содиротӣ ба Укройнро ба хотири адами пардохти бидеҳии ин кишвар ба таври комил ва доим қатъ кунад, зеро чунин иқдоме метавонад гози содиротии Русия ба Урупоро ба мухотира биандозад ва Русияро аз манбаъи даромади муҳиме маҳрум кунад, он ҳам дар замоне ки таҳрими хориҷӣ иқтисоди ин кишварро таҳти фишор қарор додааст.
