Roe v Wade:Mashirika ya Marekani yaahidi kulipa gharama za usafiri za wafanyakazi kwa ajili ya utoaji mimba

Makampuni makubwa ikiwa ni pamoja na Disney, JP Morgan na mmiliki wa Facebook Meta wamewaambia wafanyakazi watagharamia usafiri wa wafanyakazi kwa uavyaji mimba, huku mamilioni ya wanawake wa Marekani wakikabiliwa na vikwazo vya kufikia huduma hiyo.

Inafuatia uamuzi wa kihistoria wa Mahakama ya Juu ya Marekani uliobatilisha haki ya kikatiba ya kutoa mimba.

Hukumu hiyo inafungua njia kwa majimbo binafsi kupiga marufuku utaratibu huo.

Makampuni mengine, kama vile Amazon, tayari yalikuwa yametangaza hatua kama hizo.

Lakini tangu uamuzi huo, idadi kubwa ya makampuni yamethibitisha kwamba yatagharamia usafiri kupitia mipango yao ya bima ya afya kwa wafanyikazi wanaoondoka katika jimbo lao ili kutoa mimba.

Disney ilisema iliwaambia wafanyikazi kuwa inatambua athari za uamuzi wa Mahakama ya Juu na imesalia kujitolea kuwapa "upatikanaji kamili" wa huduma za afya za bei nafuu, ikiwa ni pamoja na kupanga uzazi na uzazi, "bila kujali wanaishi wapi".

Disney inaajiri takriban watu 80,000 katika hoteli yake ya mapumziko huko Florida, ambapo gavana tayari ametia saini kuwa sheria marufuku ya utoaji mimba baada ya wiki 15 za ujauzito, ambayo imepangwa kuanza tarehe 1 Julai.

Kampuni kubwa ya benki JP Morgan pia aliwaambia wafanyakazi wake wa Marekani itagharamia usafiri kwa huduma za matibabu, ikiwa ni pamoja na "utoaji mimba wa kisheria", kulingana na memo ya wafanyikazi, ya tarehe 1 Juni na kuonekana na shirika la habari la Reuters.

"Tunaangazia afya na ustawi wa wafanyikazi wetu, na tunataka kuhakikisha ufikiaji sawa wa faida zote," msemaji wa benki alisema Ijumaa. 

Benki nyingine inayoongoza ya uwekezaji ya Marekani , Goldman Sachs, pia ilisema itagharamia gharama za usafiri kwa wafanyikazi ambao walihitaji kwenda katika jimbo lingine kutoa mimba kutoka 1 Julai, kulingana na Reuters.

Kampuni ya mitandao ya kijamii ya Meta ilisema inakusudia kufidia gharama za usafiri pale inaporuhusiwa na sheria, "kwa wafanyakazi ambao watawahitaji kupata huduma za afya nje ya jimbo".

"Tuko katika harakati za kutathmini jinsi bora ya kufanya hivyo kutokana na utata wa kisheria unaohusika," msemaji aliongeza.

Kampuni zingine ambazo zimedokeza zitachukua hatua kama hizo ni pamoja na mchapishaji wa Vogue Conde Nast, chapa ya jeans ya Levi Strauss, na kampuni za utangazaji za Lyft na Uber.

Lyft pia ilisema itawalinda kisheria madereva katika kesi za uavyaji mimba, huku msemaji wake akiongeza kuwa "hakuna dereva anayepaswa kumuuliza mpanda farasi wapi wanaenda na kwa nini".

Makampuni mengine kadhaa, ikiwa ni pamoja na Amazon, tovuti ya ukaguzi ya Yelp, na kampuni kubwa ya benki Citigroup, walikuwa tayari wamesema kabla ya uamuzi wa Mahakama Kuu kwamba watawalipa wafanyakazi ambao watasafiri ili kukwepa vikwazo vya utoaji mimba wa ndani.

Afisa mkuu mtendaji wa Yelp Jeremy Stoppelman alisema kwenye Twitter kwamba uamuzi wa mahakama "unaweka afya ya wanawake hatarini", akiongeza kuwa "viongozi wa biashara lazima wazungumze".

Uavyaji mimba hautakuwa haramu kimara moja nchini Marekani - lakini majimbo binafsi sasa yataruhusiwa kuamua kama na jinsi ya kuruhusu utoaji mimba.

Jumla ya majimbo 13 tayari yamepitisha "sheria za vichochezi", ambazo zitaanza kutumika baada ya Roe v Wade kupinduliwa, kuharamisha uavyaji mimba.

Zaidi ya majimbo 20 yanachukua hatua kuzuia ufikiaji, kulingana na Taasisi ya Guttmacher.

Kampuni zinazotoa kulipia gharama ya kusafiri hadi jimbo lingine kwa utaratibu huo huenda zikakabiliwa na upinzani kutoka kwa wanachama wa Republican wanaopinga uavyaji mimba.

Wabunge wa jimbo la Texas tayari wametishia Citigroup na Lyft kwa athari za kisheria, huku mwenyekiti wa chama cha Republican Matt Rinaldi akiwataka Republican kutotumia huduma za Citi.

Uavyaji mimba ni suala lenye mgawanyiko mkubwa nchini Marekani. Utafiti wa hivi majuzi wa Pew uligundua kuwa 61% ya watu wazima wanasema utoaji mimba unapaswa kuwa halali wakati wote au mara nyingi, wakati 37% wanasema inapaswa kuwa kinyume cha sheria wakati wote au mara nyingi.