Simulizi ya Jasusi hatari zaidi wa Misri nchini Israeli

Miaka ya 1980 na mapema ya 1990, mamilioni ya Wamisri walikuwa wakikusanyika mbele ya runinga zao kila mara kuangalia tamthilia ya "Raafat Al-Hagan" iliporushwa hewani.

Walimtazama jasusi huyo wa Misri, Raafat, ambaye nchini Israeli alijulikana kama "David Charles Simhon," akizunguka Israeli akikusanya habari na kuzituma nyumbani kwake, Misri.

Jina Raafat Al-Hagan, ambaye jina lake halisi lilikuwa Rifaat Ali Suleiman Al-Gammal, linahusishwa na mojawapo ya hadithi za kusisimua na za kutatanisha katika historia ya ujasusi wa Misri.

Hadithi hii imeandikwa kwa njia ya kubuniwa katika kitabu cha "I Was a Spy in Israel" cha Saleh Morsi. Kitabu hiki, chanzo muhimu cha kuelewa hadithi ya Gamal, kinasimulia maisha ya mtu aliyeishi kwa utambulisho wa uwongo nchini Israeli kwa miaka 17, akikusanya taarifa muhimu za ujasusi na kupeleka Misri.

Saleh Morsi alianza kuchapisha hadithi hiyo kama mfululizo katika jarida la Misri la Al-Musawwar. Tangu kipindi cha kwanza kilipotoka Januari 3, 1986, kiliwavutia wengi walioifuata kwa shauku kubwa.

Baadaye, Morsi alichapisha vipindi vilivyokusanywa katika riwaya ya "I Was a Spy in Israel" mnamo 1988. Katika mwaka huo huo, riwaya hiyo ilibadilishwa kuwa tamthilia ya runinga sehemu tatu iitwayo "Raafat Al-Hagan."

Mwanzo na kuajiriwa

Ingawa tamthilia na riwaya vinamwelezea Gamal kama shujaa wa kitaifa wa Misri, kuna ripoti za Israeli zilizojitokeza zikimhoji uaminifu wa Raafat Gamal kwa Misri, zikidai kuwa alikuwa jasusi wa pande mbili.

Kwa mujibu wa simulizi ya Saleh Morsi, Rifaat El Gammal alizaliwa Julai 1, 1927, huko Damietta, Misri, na kukulia katika mazingira ya kawaida. Baada ya kifo cha baba yake, mfanyabiashara wa makaa ya mawe, mnamo 1936, kaka yake mkubwa wa kambo, mwalimu Sami, aliamua kuhamisha familia kutoka Damietta kwenda Cairo, ambapo Rifaat alijiunga na Shule ya Biashara ya Kati.

Baada ya kuhitimu, Rafat aliomba kazi kama mhasibu katika kampuni ya mafuta huko Bahari Nyekundu. Baadaye alifukuzwa kazi baada ya kutuhumiwa kwa ubadhirifu wa fedha za kampuni. Hii ilimlazimu kuhamahama kutoka kazi moja kwenda nyingine, hatimaye akapata nafasi kama msaidizi mhasibu kwenye meli iliyompeleka bandari kadhaa za Ulaya.

Katika ujana wake, Jamal alikuwa na malengo makubwa, akili nyingi, kipaji cha kuigiza, na uwezo wa kuzoea hali tofauti. Alifahamu vizuri lugha ya Kiingereza na Kifaransa akiwa na umri mdogo, jambo lililomsaidia baadaye katika dhamira yake. Safari ya Jamal na ujasusi wa Misri ilianza baada ya mapinduzi ya Julai 1952, wakati Huduma ya Ujasusi Misri ilipokuwa ikianzishwa chini ya uongozi wa Zakaria Mohieddin.

Al-Gammal alikuwa amejihusisha na udanganyifu na kughushi alipokuwa akisafiri Ulaya, jambo lililosababisha kukamatwa kwake Misri mnamo 1952. Hapa, huduma za ujasusi zilionyesha fursa ya kumwajiri kama jasusi kutokana na uwezo wake wa kipekee wa kujificha na kuchukua vitambulisho vingi.

Ujasusi wa Misri ulimpa Raafat al-Gammal machaguo mawili: kifungo jela au kufanya kazi kama wakala wao. Alichagua la pili, na akaanza kipindi cha mafunzo makali yaliyojumuisha kujifunza mbinu za ujasusi kama vile kutumia wino wa siri, kufumbua nambari, kuendesha redio, na kupiga picha kwa kutumia kamera za usahihi.

Pia alipokea mafunzo juu ya desturi na utamaduni wa Kiyahudi, ikiwa ni pamoja na tofauti kati ya Wayahudi wa Ashkenazi na Sephardic, ili kumwezesha kuzoea jamii ya Israeli. Alipewa kitambulisho kipya kama "Jack Beton," Myahudi wa Misri aliyehamia Israeli mnamo 1955.

Safari yake ilianza kama jasusi katikati ya jamii ya Israeli, na alipewa namba "Agent 313" katika ujasusi wa Misri. Katika tamthilia, Saleh Morsi alibadilisha jina "Jack Beton" kuwa "David Charles Simhon.

Katika moyo wa Israeli

Kwa mujibu wa simulizi ya Saleh Morsi, El-Gammal alifanikiwa kujenga mtandao mpana wa mawasiliano nchini Israeli, akianzisha kampuni yenye mafanikio ya utalii kama sehemu ya kuficha shughuli zake halisi anazofanya.

Kampuni hii, iitwayo "Sea Tours," ilimwezesha kuungana na watu mashuhuri katika jamii ya Israeli, ikiwemo wanasiasa na wanajeshi. Gamal alikuwa na mvuto na uwezo wa kujenga uaminifu, jambo lililomwezesha kupenya sana katika duru za Israeli.

Katika kipindi chake huko, alitoa habari muhimu kwa ujasusi wa Misri, hasa kuhusu maandalizi ya kijeshi ya Israeli.

Miongoni mwa mafanikio yake mashuhuri, kwa mujibu wa simulizi ya Misri, ilikuwa jukumu lake katika Vita vya Oktoba 1973, ambapo aliipa Misri habari sahihi kuhusu Bar Lev, ambayo ilichangia mafanikio ya uvukaji wa Misri mwanzoni mwa vita hivyo. Kitabu kinamwelezea Gamal kama mtu mzalendo, akisukumwa na upendo wa nchi yake, licha ya mazingira tofauti katika maisha yake.

Aliishi maisha mawili, akionekana kama mfanyabiashara Myahudi aliyefanikiwa nchini Israeli huku akifikisha habari za siri kwa Misri. Kitabu kinaangazia sadaka alizotoa, ikiwemo kuishi mbali na nchi yake na familia yake, na msongo wa kisaikolojia wa kudumisha usiri wake.

Riwaya ya Saleh Morsi pia inazungumzia maelezo ya maisha binafsi ya Gamal, ikiwemo ndoa yake na Waltraud Bitton, mwanamke Mjerumani aliyemuoa alipokuwa akitembelea Ujerumani mnamo 1963, ambaye alikuwa naye mtoto mmoja, Daniel.

Uhusiano wao uliendelea hadi kifo chake. Bitton hakujifunza utambulisho wake halisi hadi baada ya kifo chake. Waltraud Bitton anasema kwamba Raafat El Gammal alimjitambulisha kwake kama Myahudi wa Israeli mwenye asili ya Ufaransa na Misri aliyeitwa Jacques Bitton. Alizaliwa Mansoura, Misri, Agosti 23, 1929. Baba yake alikuwa mfanyabiashara Mfaransa aliyefanya kazi Misri na kuoa mwanamke wa Misri aliyemzaa watoto wawili wa kiume. Jacques alikuwa mkubwa, huku Robert, kaka mdogo, akijiua.

Waltraud Bitton, aliyesoma kumbukumbu za mumewe baada ya kifo chake, pia alisimulia jinsi Jamal alivyoweza kumuanika jasusi wa Israeli Eli Cohen, aliyekuwa akifanya kazi nchini Syria chini ya jina "Kamel Amin Thabet." Anasema kwamba Gamal alikutana na Cohen huko Cairo mnamo 1954, walipokamatwa wote kwa tuhuma za kupeleleza Israeli.

Alipoona picha za Cohen na maafisa wa Syria katika gazeti la Kiarabu, aliarifu ujasusi wa Misri juu ya utambulisho wa Cohen, ambao nao ulipeleka habari hiyo Syria, na kusababisha kukamatwa na kunyongwa kwa Cohen. Inafaa kuzingatia kuwa kuna simulizi nyingine ya kuanguka kwa Cohen, ambayo inapendekeza alikamatwa Syria kutokana na operesheni ya ufuatiliaji wa mawasiliano iliyofanywa na huduma za usalama za Syria.

Simulizi ya Israeli na Mkanganyiko

Tofauti na simulizi ya Misri, simulizi ya Israeli inatoa mtazamo tofauti kabisa juu ya hadithi ya Rafat El Gamal. Kwa mujibu wa ripoti zilizochapishwa na magazeti ya Israeli kama vile Haaretz na Yedioth Ahronoth, Rifaat al-Jammal alikuwa jasusi wa pande mbili baada ya kugundulika na kukamatwa nchini Israeli mnamo 1955.

Kwa mujibu wa simulizi hii, baada ya kufika Israeli chini ya jina Jack Beton, huduma ya ujasusi ya ndani ya Israeli (Shabak) iligundua shughuli zake za ujasusi kupitia mshirika wake wa biashara, Imre Fried, aliyefanya kazi kwa shirika hilo. Nyumba yake huko Tel Aviv ilivamiwa, na wakati wa uchunguzi, afisa wa ujasusi Mordechai Sharon alimshawishi kufanya kazi kwa Israeli kwa kubadilishana na kuachiliwa kwake.

Waisraeli wanadai kwamba Gamal alikubali na kuanza kutoa habari za kupotosha kwa ujasusi wa Misri, jambo lililochangia mafanikio ya Israeli katika vita vya 1967. Aliwaarifu Wamisri kwamba Israeli haitaishambulia Jeshi la Anga la Misri, wakati Israeli ilikuwa ikipanga kushambulia viwanja vya ndege vya Misri, jambo lililosababisha uharibifu wa ndege nyingi za Misri ardhini.

Mafanikio haya, kwa mujibu wa simulizi ya Israeli, yalimfanya operesheni ya kumwajiri Jamal kuwa mojawapo ya mafanikio makubwa zaidi ya Mossad. Vyanzo vingine vya Israeli pia vinaonyesha kuwa Mossad baadaye ilimsaidia Jamal kuanzisha uwekezaji Ulaya, jambo linaloelezea kuhamia kwake Ujerumani baada ya kuondoka Israeli mnamo 1973.

Hata hivyo, kuna mkanganyiko katika simulizi za Israeli. Wakati baadhi ya magazeti yalipodai kuwa Jamal alikuwa jasusi wa pande mbili, aliyekuwa naibu mkuu wa Shin Bet, Gideon Ezra, alikanusha kujua jasusi yeyote aliyeitwa Jack Bitton. Aliyekuwa mkuu wa Mossad, Isser Harel, pia alibainisha kuwa mamlaka ya Israeli yalihisi ukiukwaji mkubwa wa usalama, lakini hawakumshuku Bitton.

Mikanganyiko hii imeibua mashaka juu ya ukweli wa baadhi ya ripoti za waandishi wa habari wa Israeli. Baadhi wanaamini kuwa ilikuwa ni majibu ya mafanikio makubwa ya tamthilia ya televisheni ya 1988 "Raafat Al-Hagan" katika ulimwengu wa Kiarabu.

Kwa upande mwingine, ujasusi wa Misri unaunga mkono hadithi yake kwa jukumu la Gamal katika Vita vya Oktoba 1973. Wamisri wanabisha kwamba kama Gamal angekuwa jasusi wa pande mbili, Israeli ingejua kuhusu maandalizi ya Misri kwa shambulio la 1973, ambayo ingezuia mshangao Misri iliyoupata mwanzoni mwa vita hivyo.

Kumbukumbu za Gamal, zilizofichuliwa na mkewe baada ya kifo chake, zinathibitisha kuwa alikuwa mwaminifu kwa Misri na kwamba aliishi maisha yaliyojaa sadaka kwa nchi yake. Kumbukumbu hizi, zilizoonjeshwa kwa mkewe baada ya kifo chake mnamo 1982, zilifichua maelezo ya kazi yake ya siri, ikiwemo jukumu lake katika kumuanika Eli Cohen.