ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਚੀਨ ਵੱਲੋਂ ਜੰਗੀ ਮਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਤਿਆਰੀ, ਜਾਣੋ ਕੀ ਹੈ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦਾ ਵਿਵਾਦ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Reuters
ਅਮਰੀਕੀ ਸਦਨ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਰਿਪਰੀਜ਼ੈਂਟੇਟਿਵਸ ਦੀ ਸਪੀਕਰ ਨੈਨਸੀ ਪੇਲੋਸੀ ਦੇ ਤਾਇਵਾਨ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਵੀਰਵਾਰ ਤੋਂ ਆਸਪਾਸ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫ਼ੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤਾਇਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦੇ 27 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਚੀਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਭਿਆਸ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕੁਝ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਅਸਤ ਜਲ ਮਾਰਗਾਂ 'ਤੇ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੌਰਾਨ 'ਲੰਮੀ ਦੂਰੀ ਦਾ ਗੋਲਾ ਬਾਰੂਦ' ਦਾਗਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਤਾਇਵਾਨ ਨੇ ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲਵੇਂ ਰਸਤੇ ਲੱਭਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਨਾਲ ਵੀ ਬਦਲਵੇਂ ਹਵਾਈ ਮਾਰਗਾਂ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਦੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਨੈਨਸੀ ਪੇਲੋਸੀ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਤਾਈਵਾਨ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਹ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਾਈ ਇੰਗ-ਵੇਨ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਏ।
ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜੀ-7 ਸਮੂਹ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਸਾਂਝਾ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਾਲ ਖੇਤਰ 'ਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੀ-7 ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ, ਫਰਾਂਸ, ਜਰਮਨੀ, ਇਟਲੀ, ਜਾਪਾਨ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਤਾਇਵਾਨ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੇਰੀ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਹਮਲਾਵਰ ਫੌਜੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਕਰਨਾ ਜਾਇਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਾਂਸਦ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ।"
ਨੈਨਸੀ ਪੇਲੋਸੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਉੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਤਾਇਵਾਨ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਚੀਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਯਾਤਰਾ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਚੀਨ ਤਾਇਵਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਖੇਤਰ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਵਾਂਗ ਯੀ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ 'ਤੇ ਅਖੌਤੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਆੜ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਅੱਗ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਅੰਤ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।"
ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਚੀਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ੀ ਜ਼ਿਨ ਪਿੰਗ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੋ ਬਾਇਡਨ ਵੀ ਦੁਵੱਲੇ ਮਸਲਿਆਂ ਉੱਪਰ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਨੈਨਸੀ ਪੇਲੋਸੀ ਚੀਨ ਦੀ ਘੋਰ ਆਲੋਚਕ
- ਸਾਲ 1940 ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਪੇਲੋਸੀ ਨੇ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਜਲਸੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।
- ਉਹ ਸਾਲ 1987 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਚੋਣ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਹ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਦੇ ਜ਼ਿਲਿਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਆਏ ਹਨ।
- ਉਹ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਰਿਪਰਿਜ਼ੈਂਟੇਟਿਵਜ਼ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮਹਿਲਾ ਸਪੀਕਰ ਹਨ ਤੇ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਪੀਕਰ ਵਜੋਂ ਤੀਜਾ ਕਾਰਜਾਕਾਲ ਹੈ।
- ਪੇਲੋਸੀ ਨੇ ਜਾਰਜ ਬੁਸ਼ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਸਾਲ 2003 ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਰਾਕ ਯੁੱਧ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।
- 1980 ਦੇ ਦਾਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਐਲਜੀਬੀਟੀਕਿਊ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ।
- ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵੱਲੋਂ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਹੱਕ ਰੱਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।
- ਪੇਲੋਸੀ ਨੂੰ ਚੀਨ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਵਜੋਂ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੀ ਜਿਨਪਿੰਗ ਨੇ ਚੇਤਾਇਆ, 'ਜੋ ਅੱਗ ਨਾਲ ਖੇਡਣਗੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਸੜਨਗੇ'
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Reuters
ਅਮਰੀਕੀ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀਆਂ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਉੱਪਰ ਦੋ ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੰਮੀ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਉੱਪਰ ਚੇਤਾਵਨੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੋਅ ਬਾਇਡਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚੀਨੀ ਹਮਰੁਤਬਾ ਸ਼ੀ ਜਿਨਪਿੰਗ ਨੂੰ ਚੇਤਾਇਆ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਤਾਇਵਾਨ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇੱਕਤਰਫ਼ਾ ਕਾਰਵਾਈ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤਾਇਵਾਨ ਬਾਰੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ।
ਬੀਜਿੰਗ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ੀ ਨੇ ਬਾਇਡਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ-ਚੀਨ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਪਾਬੰਦ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ''ਜੋ ਅੱਗ ਨਾਲ਼ ਖੇਡਦੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ (ਹੱਥ) ਸੜਨਗੇ।''
ਦੋਵਾਂ ਦੇਸਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਰਿਪਰਿਜ਼ੈਂਟੇਟਿਵਸ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਨੈਨਸੀ ਪੇਲੋਸੀ ਦੇ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਦੌਰੇ ਦੀ ਕਥਿਤ ਅਫ਼ਵਾਹ ਉੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ।
- ਤਾਇਵਾਨ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਚੀਨ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਕ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਦੇਸ ਹੈ।
- ਚੀਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਤਾਇਵਾਨ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੱਖ ਤੋਂ ਉਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
- ਤਾਇਵਾਨ ਹੁਣ ਇੱਕ ਲੋਕਤੰਤਰਿਕ ਦੇਸ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਹੈ ਅਤੇ 13 ਦੇਸ ਉਸ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਮੁਲਕ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
- ਜੇ ਚੀਨ ਤਾਇਵਾਨ ਉੱਪਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਪੈਸਿਫਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਦਬਦਬੇ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਲੜਾਈ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦਾ ਪੱਲੜਾ ਭਾਰੀ ਰਹੇਗਾ।
- ਤਾਇਵਾਨ ਕੰਪਿਊਟਰ ਚਿਪਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਮੋਹਰੀ ਦੇਸ ਹੈ। ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ 67% ਸੈਮੀ ਕੰਡਕਟਰ ਇੱਥੇ ਹੀ ਬਣਦੇ ਹਨ।
- ਹਾਲਾਂਕਿ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਚੀਨੀ ਕਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਤਾਇਵਾਨੀ ਕਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਵਧੀ ਹੈ।
ਕੀ ਹੈ ਚੀਨ ਤਾਇਵਾਨ ਵਿਵਾਦ ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨੀਤੀ
ਤਾਇਵਾਨ ਚੀਨ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਤੋਂ ਪਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਦੇਸ ਹੈ।
ਚੀਨ ਤਾਇਵਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਏ ਇੱਕ ਸੂਬੇ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨਾ ਹੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤਵ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਤਾਕਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਤੋਂ ਵੀ ਕਦੇ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਇੱਕ-ਚੀਨ ਨੀਤੀ ਤਹਿਤ ਅਮਰੀਕਾ ਤਾਇਵਾਨ ਨੂੰ ਕੂਟਨਿਤਿਕ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਾਇਵਾਨ ਦੀ ਲੋਕਤੰਤਰਿਕ ਸਰਕਾਰ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਸਕੇ, ਅਮਰੀਕਾ ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਵੀ ਵੇਚਦਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਤਾਇਵਾਨ ਕਿੱਥੇ ਹੈ?
ਤਾਇਵਾਨ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਚੀਨ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਸੌ ਮੀਲ ਦੂਰ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਚੀਨ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਹੈ।
ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਕੂਟਨੀਤੀ ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਦੇ ਪੱਖ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ''ਫਰਸਟ ਇਜ਼ਲੈਂਡ ਚੇਨ'' ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਕੁਝ ਮਾਹਰਾਂ ਦੀ ਰਾਇ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਚੀਨ ਤਾਇਵਾਨ ਉੱਪਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਪੈਸਿਫਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਅ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਦਬਦਬੇ ਨੂੰ ਵੀ ਚੁਣੌਤੀ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਚੀਨ ਮੁੱਢ ਤੋਂ ਹੀ ਕਹਿੰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਬਕ ਹਨ।
ਕੀ ਤਾਇਵਾਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਅਜ਼ਾਦ ਦੇਸ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੋਮਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਤਾਇਵਾਨ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੇ ਕਿੰਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਨੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਉੱਪਰ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਪਹਿਲੇ ਚੀਨ-ਜਪਾਨ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਟਾਪੂ ਜਪਾਨ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਾਲ 1949 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:
ਚੀਨ ਇਸੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤਾਇਵਾਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਉਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਤਾਇਵਾਨ ਜੋ ਕਿ ਹੁਣ ਇੱਕ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਦੇਸ ਹੈ, ਇਸੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇਕੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਆਧੁਨਿਕ ਚੀਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ।
ਆਧੁਨਿਕ ਚੀਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਾਓ ਦੇ ਅਧੀਨ 1949 ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1911 ਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਏ ਚੀਨੀ ਰਾਜ ਤੋਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਫਿਲਹਾਲ ਵੈਟੀਕਨ ਸਮੇਤ 13 ਦੇਸ ਤਾਇਵਾਨ ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦ ਮੁਲਕ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਚੀਨ ਦੂਜੇ ਮੁਲਕਾਂ ਉੱਪਰ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਦਬਾਅ ਬਣਾਅ ਕੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤਾਇਵਾਨ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਨਾ ਦੇਣ।
ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇ ਪਿਛਲੇ 40 ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਕੀ ਤਾਇਵਾਨ ਆਪਣੀ ਰਾਖੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਚੀਨ ਤਾਇਵਾਨ ਨੂੰ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਉਣ ਲਈ ਤਾਕਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਉਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੀ ਫੌਜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤਾਇਵਾਨ ਉੱਪਰ ਭਾਰੂ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਚੀਨ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਮੁਲਕ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਰੱਖਿਆ ਉੱਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਰਚ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਹ ਤਾਇਵਾਨ ਨਾਲ ਫ਼ੌਜੀ ਤਣਾਅ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਵਰਤਣ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨੀ ਫ਼ੌਜ, ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਤਕਨੀਕ, ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਅਤੇ ਜਲ ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ ਬਹੁਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਹੈ।
ਨਫ਼ਰੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਵੀ ਚੀਨ ਅਤੇ ਤਾਇਵਾਨ ਦਰਮਿਆਨ ਵੱਡਾ ਫਰਕ ਹੈ।
ਕੀ ਹਾਲਾਤ ਵਿਗੜ ਰਹੇ ਹਨ?
ਸਾਲ 2021 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਨੇ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਏਅਰ ਡਿਫ਼ੈਂਸ ਜ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਦਾਖਲ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਦਬਾਅ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਤਾਇਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਘੁਸਪੈਠ ਬਾਰੇ ਸਾਲ 2020 ਵਿੱਚ ਅੰਕੜੇ ਜਨਤਕ ਕੀਤੇ ਸਨ।
ਸਾਲ 2021 ਦੇ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 56 ਵਾਰ ਚੀਨੀ ਜਹਾਜ਼ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ।
ਤਾਇਵਾਨ ਬਾਕੀ ਦੁਨੀਆਂ ਲਈ ਕਿਉਂ ਅਹਿਮ ਹੈ?
ਤਾਇਵਾਨ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੁਨੀਆਂ ਲਈ ਅਹਿਮ ਹੈ।
ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰਾਂ, ਲੈਪਟੌਪਸ, ਘੜੀਆਂ ਅਤੇ ਗੇਮਿੰਗ ਕਨਸੋਲਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਚਿਪਸ ਤਾਇਵਾਨ ਵਿੱਚ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਾਇਵਾਨ ਦੀ ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕੰਪਨੀ ਕੋਲ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਬਜ਼ਾਰ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਹੈ।
ਕੀ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਲੋਕ ਡਰੇ ਹੋਏ ਹਨ?
ਹਾਲਾਂਕਿ ਚੀਨ ਅਤੇ ਤਾਇਵਾਨ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪਰ ਖੋਜ ਮੁਤਾਬਕ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸ ਤਣਾਅ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਸ਼ੇਮਾਨ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਤਾਇਵਾਨ ਪਬਲਿਕ ਓਪੀਨੀਅਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਉਹ ਚੀਨ ਨਾਲ ਸੰਭਾਵੀ ਬਾਰੇ ਕੀ ਸੋਚਦੇ ਹਨ।
ਲਗਭਗ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ ਕਿ ਲੜਾਈ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ Google YouTube ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Google YouTube ਕੁਕੀ ਪਾਲਿਸੀ ਤੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੋਗੇ। ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੋ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
End of YouTube post
