خانواده‌های شمال غزه: با وجود فراخوان ارتش اسرائیل برای تخلیه، راه امنی برای خروج نداریم

کودکانی که از شمال غزه فرار می‌کنند
توضیح تصویر، مردم شمال غزه می‌گویند جایی برای رفتن ندارند
    • نویسنده, عدنان البرش
    • شغل, بی‌بی‌سی عربی
    • در, دوحه

هنگامی که خبرهایی از اردوگاه پناهندگان جبالیا در شمال غزه می‌شنوم، خاطرات آنچه دیده‌ام، صداها و بوهایی از زندگی‌ام در این شهر ذهنم را پر می‌کند.

من چند ماه پیش غزه را در جستجوی امنیت برای خودم و خانواده‌ام ترک کردم. شهری را پشت سر گذاشتم که روزگاری پر از جنب‌وجوش زندگی بود، خیابان‌ها همیشه مملو از مردمی بود که میان مغازه‌ها و رستوران‌های متعدد حرکت می‌کردند.

هنگامی که در همان خیابان‌ها قدم می‌زدم، بوی نان تازه از یک نانوایی محلی مشهور و شیرینی‌های شکلاتی پخته‌شده به مشامم می‌رسید.

اما چند روز پیش فهمیدم که نانوایی در اثر حمله هوایی اسرائیل بمباران شد، آتش‌سوزی رخ داد و شعله‌ها آن را نابود کرده‌اند. نیروهای دفاع مدنی غزه نتوانستند به دلیل عملیات نظامی مداوم اسرائیل در شمال غزه به آنجا برسند.

بوی نان تازه به ترکیبی از آتش و باروت تبدیل شده است.

«وحشت‌های روز قیامت»

در ۳ اکتبر، ارتش اسرائیل عملیاتی نظامی را در شمال غزه که شامل بیت‌لاهیا، بیت‌حنون و جبالیا می‌شود، آغاز کرد. این سومین عملیات از این نوع از زمان آغاز جنگ در ۷ اکتبر سال گذشته بوده است.

در شهر جدیدم دوحه، تلفنم مملو از تماس‌های اضطراری از شهری است که آن را ترک کرده‌ام. ساکنان جبالیا به طور ناامیدانه درخواست کمک می‌کردند.

در یکی از پیام‌هایی که از دوستم محمد النجار دریافت کردم او برایم نوشت که چطور تلاشش برای آرام کردن فرزندان وحشت‌زده‌اش شکست خورده است. آنها از شنیدن صدای انفجارهای مهیب در اطراف وحشت‌زده شده بودند. او خودش نیز وحشت‌زده بود. با ترس و دلهره به من گفت که پس از اینکه برخی از خمپاره‌ها به نزدیکی خانه او افتادند، بدلیل ترس زیاد نتوانسته است به خانه‌اش برود تا ببیند چه میزان آسیب دیده است.

داستان محمد تفاوتی با سایر ساکنان شمال غزه ندارد. مردم محلی درخواست‌های خود برای کمک را از طریق شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌های محلی در غزه به اشتراک می‌گذارند.

آن‌ها حملات هوایی و توپخانه‌ای شدید، همراه با حملات قایق‌های توپدار را به عنوان «وحشت‌های روز قیامت» توصیف می‌کنند.

«وحشت‌های روز قیامت» در اعتقادات اسلامی به وقایعی اشاره دارد که در روز رستاخیز رخ خواهد داد. مسلمانان بر این باورند که آسمان‌ها از هم خواهد گسست، کوه‌ها جابه‌جا خواهند شد و زلزله‌های شدیدی رخ خواهد داد.

آنطور که ساکنان شمال غزه توصیف می‌کنند، گلوله‌باران تانک‌ها هنگام پیشروی ارتش در محله‌های منطقه باعث ایجاد حالت وحشت و ترس شدید در میان باقی‌مانده ساکنان آنجا شده است.

نقشه تخلیه مناطق در غزه که ارتش اسرائیل دستور آن را صادر کرده

ساکنان شمال غزه از جهان می‌خواهند که برای تأمین مسیرهای امن خروج از جبالیا تلاش کند. بسیاری به بی‌بی‌سی گفتند که ارتش اسرائیل خواستار تخلیه فوری آن‌هاست، اما به هر کسی که بخواهد از این منطقه خارج شود، شلیک می‌کنند.

طبق گفته ساکنان، حدود دوازده نفر از آوارگان در تلاش برای ترک اردوگاه جبالیا بر اثر حمله پهپادی کشته شدند.

جدولی که نشان می‌دهد ۹۰ درصد از جمعیت غزه از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ آواره شده‌اند

سخنگوی ارتش اسرائیل، آویخای ادرعی، در ۹ اکتبر به ساکنان جبالیا دستور داده بود که فوراً خانه‌ها و پناهگاه‌های خود را ترک کنند. او در پستی در حساب ایکس خود نوشت: «عملیات نظامی به طور موقت متوقف شده است، اما آتش‌باران به زودی دوباره آغاز خواهد شد.»

ادرعی به ساکنان گفت که فقط از طریق خیابان ترنس به خیابان صلاح‌الدین به سمت جنوب حرکت کنند.

او گفت: «حرکت به سمت جنوب از مسیر دیگری ممکن است شما را در معرض خطر قرار دهد. این تنها شانس شماست.»

ارتش اسرائیل می‌گوید محاصره جبالیا پس از ارزیابی اینکه‌ حماس در آنجا در حال بازسازی خود است، صورت گرفت. آن‌ها اعلام کرده‌اند که نیروی هوایی‌شان در حال بمباران ده‌ها «هدف نظامی» در این شهر است تا به نیروهای زمینی کمک کند.

ارتش اسرائیل همچنین گفت اطلاعاتی در دست داشت که نشان می‌داد «تروریست‌ها و ساختار تروریستی» در این منطقه حضور دارند و حماس برای بازسازی این ساختارها تلاش می‌کند.

«ده‌ها جسد در خیابان»

اداره دفاع مدنی غزه ارتش اسرائیل را به تحمیل «محاصره کامل» بر شمال متهم کرده که آن را از شهر غزه جدا کرده است.

اداره دفاع مدنی غزه در بیانیه‌ای اعلام کرده است که ارتش اسرائیل برای روزها از ورود تجهیزات ضروری به مناطق شمالی جلوگیری کرده است، که جان فلسطینی‌های ساکن آنجا را به خطر انداخته است.

علاوه بر این، ده‌ها جسد همچنان در خیابان‌های شمال نوار غزه بدون شناسایی باقی مانده‌اند. طبق این بیانیه دلیل آن بمباران‌های مداوم و شدید اسرائیل عنوان شده است.

اداره دفاع مدنی غزه همچنین ارتش اسرائیل را به تخریب زیرساخت‌های جبالیا متهم کرده که حرکت را تقریباً غیرممکن کرده است.

به گفته وزارت بهداشت تحت کنترل حماس در غزه ه نیروهای اسرائیلی سه بیمارستان اصلی در فرمانداری شمال نوار غزه را تحت محاصره قرار داده و خواستار تخلیه فوری بیمارستان‌های کمال عدوان، اندونزی و الاوده شده بودند.

حسام ابوصفیه، مدیر بیمارستان کمال عدوان به بی‌بی‌سی گفت که از سوی یکی از افسران ارتش اسرائیل «تماس مستقیم و تهدید آمیز» دریافت کر که خواست او و همه کسانی را که در این مرکز پزشکی هستند، آنجا را ترک کنند «در غیر این صورت جان‌شان به خطر خواهد افتاد.»

سازمان دفاع مدنی غزه هشدار داده است که این امر باعث فروپاشی کامل سیستم بهداشتی خواهد شد که رنج فلسطینیان در این منطقه را تشدید خواهد کرد.

«هیچ راه امنی برای خروج وجود ندارد»

آوارگان فلسطینی در میانه درگیری اسرائیل و حماس بدنبال دستور تخلیه اسرائیل مناطق شمال نوار غزه را ترک می‌کنند. جبالیا ۶ اکتبر ۲۰۲۴

منبع تصویر، Reuters

توضیح تصویر، آوارگان فلسطینی در ماه اکتبر از مناطق شمال نوار غزه فرار می‌کنند

به گفته شاهدان عینی در روزهای ابتدایی عملیات نظامی کنونی اسرائیل در شمال نوار غزه، هزاران نفر از ساکنان مناطق دیگر نوار غزه آواره شدند.

با وجود دستور تخلیه ارتش اسرائیل، هزاران نفر همچنان در محله‌های خود، میان ویرانه‌های خانه‌هایشان گرفتار مانده‌اند.

شاهدان عینی به بی‌بی‌سی گفتند که باور ندارند هیچ مکان امنی در نوار غزه وجود داشته باشد. آن‌ها همچنین به اعتبار آنچه ارتش اسرائیل به عنوان «راهروهای امن» برای خروج ایمن، اعلام کرده است، شک دارند.

نقشه‌ای که نشان می‌دهد خسارت در سراسر غزه در طول یک سال افزایش یافته است، به طوری که ۵۸٫۷ درصد از ساختمان‌های غزه از زمان شروع جنگ احتمالاً آسیب دیده‌اند

شاهدان عینی به بی‌بی‌سی گفتند که تانک‌ها و وسایل نقلیه نظامی اسرائیل بیشتر تقاطع‌های اصلی جاده‌ها را در کنترل دارند.

ساکنان باقی‌مانده در شمال نوار غزه در گفتگو با بی‌بی‌سی و در شبکه‌های اجتماعی گفتند که هواپیماهای شناسایی معروف به «کوادکوپتر» به هر کسی که در آن مناطق حرکت کند، شلیک می‌کنند، در حالی که بمباران از هوا و زمین ادامه داشته است.

فیلیپ لازارینی، رئیس آژانس امدادرسانی و کاریابی برای آوارگان فلسطینی سازمان ملل ( آنروا) در پستی در شبکه ایکس نوشت: «حداقل ۴۰۰ هزار نفر در شمال نوار غزه در محاصره‌اند، با این حساب که دستورهای تخلیه اسرائیل مردم را مجبور می‌کند بویژه از اردوگاه جیالیا دوباره و دوباره فرار کنند.»

لازارینی در پست خود افزود: «تعداد زیادی از فلسطینی‌ها خانه‌هایشان را تخلیه نمی‌کنند زیرا به خوبی می‌دانند که هیچ مکان امنی در نوار غزه وجود ندارد.»

او همچنین گفت که ادامه بمباران‌های اسرائیل اجرای مرحله دوم کمپین واکسیناسیون فلج اطفال در نوار غزه را تهدید می‌کند. مرحله اول این واکسیناسیون در اوایل سپتامبر در نوار مرکزی غزه اجرا شد.

نقشه‌ای که نشان می‌دهد واکسیناسیون فلج اطفال در سراسر غزه عرضه شده

«طرح ژنرال‌ها»

عملیات نظامی کنونی اسرائیل در شمال نوار غزه سوالاتی را درباره این‌که آیا این آغاز چیزی است که به نام «طرح ژنرال‌ها» معروف است، مطرح کرده است.

این طرح بر حذف هرگونه حضور حماس در شمال نوار غزه تاکید دارد، راه آن هم مجبور کردن ساکنان به ترک این منطقه عنوان شده است.

طبق گزارش‌های محلی، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر و یوآو گالانت، وزیر دفاع اسرائیل مطالعه‌ای را درباره عملیات‌های احتمالی در شمال غزه تایید کرده‌اند.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل و یوآو گالانت، وزیر دفاع در یک کنفرانس مطبوعاتی در پایگاه نظامی کریا در تل‌آویو، اسرائیل، ۲۸ اکتبر ۲۰۲۳

منبع تصویر، Reuters

توضیح تصویر، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل و یوآو گالانت، وزیر دفاع در یک کنفرانس مطبوعاتی در پایگاه نظامی کریا در تل‌آویو، اسرائیل، ۲۸ اکتبر ۲۰۲۳

طبق گفته رادیو ارتش اسرائیل، طرح در ۲۷ سپتامبر توسط ژنرال‌های بازنشسته ارتش به رهبری ژنرال بازنشسته گیورا ایلند به بنیامین نتانیاهو ارائه شد.

این طرح، طبق گزارش روزنامه معاریو اسرائیل، به تبدیل شمال نوار غزه به «منطقه نظامی بسته» و جلوگیری از ورود کمک‌های بشردوستانه به آن، پس از تخلیه ساکنان آن اشاره دارد.

پیش‌تر، همین ایستگاه رادیویی گزارش داده بود که بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر و وزیر دفاع یوآو گالانت مطالعه‌ای را درباره عملیات‌هایی که بر اساس این طرح می‌تواند در شمال غزه اجرا شود، تایید کرده‌اند.

ماه گذشته، نخست‌وزیر در یک جلسه غیرعلنی در کنست (پارلمان اسرائیل) اعلام کرده بود که او در حال بررسی این طرح است و آن را «منطقی» توصیف کرده بود.

به گفته مقامات اردوگاه جبالیا، هزاران نفر کشته یا زخمی شده‌اند و بیش از ۸۰ درصد از زیرساخت‌های شمال نوار غزه از زمان شروع عملیات نظامی اسرائیل تخریب شده است.