گورستان خاوران؛ جامعه جهانی بهائی از «تخریب بیش از ۳۰ قبر» خبر داد

جامعه جهانی بهائی می‌گوید «بیش از ۳۰ قبر» متعلق به درگذشتگان بهایی در گورستان خاوران در تهران، پایتخت ایران، در هفته جاری تخریب شده است.

در بیانیه جامعه بهائی آمده است: «مسئولین نشانه‌های روی قبرها را برداشته و با لودر و بولدوزر قبور را صاف کرده‌اند تا حالت قبر نداشته باشد. این کار همچنین به نحوی انجام شده که به نظر برسد هیچ قبری در آن محل وجود نداشته است.»

این بیانیه می‌گوید: «هتک حرمت قبور یک جنبۀ دائمی از کارزار ۴۵ سالۀ حکومت ایران برای سرکوب سیستماتیک بهائیان است که در پی سال‌ها آزار و اذیت در ارتباط با آرامستان‌ها صورت می‌گیرد. اما تخریب این قبور تازه، گواه حمله‌ای بی‌سابقه و غیرانسانی به جامعۀ بهائی در ایران است.»

پدیده ثابتی، سخنگوی جامعه جهانی بهایی در لندن به بی‌بی‌سی فارسی گفت که در هفته‌های گذشته چند نفر از درگذشتگان بهائی بدون اطلاع خانواده‌شان در خاوران دفن شدند و در هفته جاری، خانواده‌ها در مراجعه به این گورستان با تخریب قبرهای عزیزانشان مواجه شدند.

خانم ثابتی گفت: «خانواده‌ها سنگ و نشانه‌های کوچکی برای محل دفن گذاشته بودند، اما وقتی دوباره رفتند دیدند همه با خاک یکسان شده و آنهایی را هم که از قبل سنگ قبر داشتند برداشته‌اند و لابد اگر سنگ قبری با ارزش باشد فروخته‌اند.»

گورستان خاوران، در جنوب شرقی تهران، قطعاتی جداگانه برای درگذشتگان ارمنی و بهائی را در خود جای داده و همچنین شماری از زندانیان سیاسی اعدام‌شده در ۱۳۶۰ در آن دفن شده‌اند. شماری از اعدامیان کشتار زندانیان در تابستان ۱۳۶۷ هم در گورهای جمعی در خاوران دفن شده‌اند. ابراهیم رئیسی، رئیس جمهور کنونی ایران در آن کشتار نقش مستقیم داشت.

حدود دو سال است که مقام‌های ایرانی خانواده‌های بهائی را وادار می‌کنند تا درگذشتگانشان را در بخش گورهای جمعی ۱۳۶۷ در خاوران به خاک بسپارند.

پدیده ثابتی به بی‌بی‌سی فارسی گفت این بخش از گورستان «را جوری با خاک یکسان کرده‌اند که انگار کسی آنجا دفن نشده بوده است.»

دفن درگذشتگان بهائی در محل گورهای جمعی زندانیان سیاسی و تخریب بقایای گورهای جمعی در سال‌های اخیر انتقاد خانواده‌های خاوران و فعالان حقوق بشری را به دنبال داشته است.

پدیده ثابتی در پاسخ به سوال به بی‌بی‌سی فارسی درباره اینکه چه کسانی مسئول این تخریب‌ها بوده‌اند گفت «قاعدتا با برنامه‌ریزی بوده است. چون اجازه ورود نمی‌دادند و حتی به خانواده‌هایی که کسانی را در آنجا داشتند می‌گفتند تنها با مجوز حق ورود دارند.»

خانم ثابتی به یک بیانیه پیشین جامعه جهانی بهائی اشاره کرد که در آن یکی از مدیران بهشت زهرا به عنوان فردی مرتبط با وزارت اطلاعات و مسئول فشارها به خانواده‌های بهائی در ارتباط با دفن عزیزانشان در خاوران معرفی شده است.

او گفت: «اگر به عملیات اینها یکی یکی نگاه بکنید مشخص است که قصد تخریب قبرهای زندانیان سیاسی را داشته‌اند. چون اصلا دلیلی نداشت که بهائیان را آنجا دفن کنند.»

خانم ثابتی توضیح داد که بخشی که پیش از این و به طور قانونی به بهائیان اختصاص داده شده بود هنوز گنجایش دفن درگذشتگان را دارد، اما مقام‌های بهشت زهرا، که مدیریت خاوران را به عهده گرفته‌اند، به خانواده‌های بهائی می‌گویند که باید مبالغ کلانی را برای دفن در آن قسمت بپردازند. علاوه بر این، آنها خانواده‌هایی بهائی را به دفن درگذشتگانشان در بخش گورهای جمعی می‌کنند و حتی بدون اطلاع خانواده اقدام به دفن در این محل کرده‌اند.

خانواده‌هایی نیز که به این روند اعتراض می‌کنند با برخوردهای امنیتی و زندان مواجه می‌شوند.

پدیده ثابتی گفت: «تصور کنید کسی که عزیزش را از دست داده و باید به خاکسپاری و سوگواری برسد حالا باید با تهدید و گرفتاری هم درگیر شود.»

بیانیه جامعه جهانی بهائی گفته که «هیچ هنجار مذهبی یا فرهنگی در هیچ نقطه‌ای از جهان این نوع بی‌حرمتی بی‌رحمانه را نمی‌پذیرد» و از مقام‌های حکومت ایران برای «تخریب قبور و آرامستان‌ها با هدف محو هویت بهائیان» و «از بین بردن تاریخ محل گورهای دسته‌جمعی» با دفن درگذشتگان بهائی انتقاد کرده است.

پدیده ثابتی معتقد است مقام‌های حکومت ایران با دفن درگذشتگان بهائی در محل گورهای جمعی زندانیان سیاسی به دنبال اختلاف میان بهائیان و خانواده‌های خاوران بودند، اما موفق نشدند.

خانم ثابتی گفت: «دولت ایران از ترفندهای مختلف برای تحت فشار گذاشتن بهائیان استفاده می‌کند. بهائیان با خون دل آرامستان‌های خود را حفظ می‌کنند، اما آنها به این ترتیب آن یادگار و نشان‌ها را تخریب می‌کنند. این یک مبارزه روانی است.»

از زمان روی کار آمدن جمهوری اسلامی، بهائیان با تبعیض‌ها و فشارهای پیاپی روبرو بوده‌اند و در مواردی از حقوق ساده‌ای چون تحصیل یا کسب‌وکار محروم شده‌اند.

با توجه به محرومیت بهائیان از تحصیل در نظام آموزشی رسمی ایران، آنها در گروه‌های داخلی خود آموزش می‌بینند.

ماه گذشته یک گروه تحصیلی در قائمشهر، در استان مازندران، هدف یورش ماموران امنیتی قرار گرفت و پنج جوان بهائی بازداشت شدند.

در ماه بهمن شهدخت خانجانی، شهروند بهائی اهل سمنان، به ۱۱ سال زندان محکوم شد.