کوم هېوادونه د کورونا واکسین بهیر کې مخکې دي؟
کله چې د کورونا واکسین خبره کېږي نو تر ټولو مهمه پوښتنه دا وي چې کله به خلکو ته رسېږي. یو شمېر هېوادونو د خپلو وګړو واکسینولو پرواګرام چمتو کړی، خو ګڼو هېوادنو کې وضعیت لا هم روښانه نه دی.
دې رپوټ کې کتلی شئ چې د نړۍ کوم هېواد د واکسیناسیون بهیر کې تر نورو مخکې دی.
خو د وګړو واکسینولو بهیر دومره ساده هم دی. په اصل کې دا یوه پېچلې پروسه ده چې حکومتونه، نړیوالې ادارې او ساینسي بنسټونه پکې ښکېل دي.
یوه خبره ښکاره ده چې د امریکا او بریتانیا په څېر شتمن هېوادونه د دې کتار په سر کې او تر نورو مخکې دي. په لاندې نقشه کې کتلی شئ چې د نړۍ ګڼو هېوادونو کې د وګړو د واکسینولو بهیر څنګه روان دی.
په نړۍ کې د واکسین وېش
جدول وګورئ
| نړۍ | 61 | 12,120,524,547 |
| چین | 87 | 3,403,643,000 |
| هند | 66 | 1,978,918,170 |
| د امريکا متحد ايالتونه | 67 | 596,233,489 |
| برازيل | 79 | 456,903,089 |
| اندونيزيا | 61 | 417,522,347 |
| جاپان | 81 | 285,756,540 |
| بنگله دېش | 72 | 278,785,812 |
| پاکستان | 57 | 273,365,003 |
| ويتنام | 83 | 233,534,502 |
| مکسيکو | 61 | 209,179,257 |
| جرمني يا آلمان | 76 | 182,926,984 |
| روسيه | 51 | 168,992,435 |
| فلېپين | 64 | 153,852,751 |
| ايران | 68 | 149,957,751 |
| برتانیا | 73 | 149,397,250 |
| ترکیه | 62 | 147,839,557 |
| فرانسه | 78 | 146,197,822 |
| تايلنډ | 76 | 139,099,244 |
| ايټاليا | 79 | 138,319,018 |
| جنوبي کوریا | 87 | 126,015,059 |
| ارجنتاين | 82 | 106,075,760 |
| اسپانيا | 87 | 95,153,556 |
| مصر | 36 | 91,447,330 |
| کاناډا | 83 | 86,256,122 |
| کولمبيا | 71 | 85,767,160 |
| پېرو | 83 | 77,892,776 |
| مالېزيا | 83 | 71,272,417 |
| سعودي عربستان | 71 | 66,700,629 |
| ميانمار يا برما | 49 | 62,259,560 |
| چيلي | 92 | 59,605,701 |
| چین تایپي | 82 | 58,215,158 |
| استرالیا | 84 | 57,927,802 |
| ازبکستان | 46 | 55,782,994 |
| مراکش يا المغرب | 63 | 54,846,507 |
| پولنډ | 60 | 54,605,119 |
| نايجېريا | 10 | 50,619,238 |
| حبشه يا ايتيوپيا | 32 | 49,687,694 |
| نيپال | 69 | 46,888,075 |
| کمبوديا | 85 | 40,956,960 |
| سريلانکا | 68 | 39,586,599 |
| کيوبا | 88 | 38,725,766 |
| وېنيزويلا | 50 | 37,860,994 |
| جنوبي ( سويلي ) افريقا | 32 | 36,861,626 |
| اېکوادور | 78 | 35,827,364 |
| هالنډ | 70 | 33,326,378 |
| اوکرايين | 35 | 31,668,577 |
| موزمبيق | 44 | 31,616,078 |
| بلجيم | 79 | 25,672,563 |
| متحده عربي امارات | 98 | 24,922,054 |
| پرتگال | 87 | 24,616,852 |
| رواندا | 65 | 22,715,578 |
| سويدن | 75 | 22,674,504 |
| يوگندا | 24 | 21,756,456 |
| یونان | 74 | 21,111,318 |
| قزاقستان | 49 | 20,918,681 |
| انګولا | 21 | 20,397,115 |
| گانا | 23 | 18,643,437 |
| عراق | 18 | 18,636,865 |
| کېنيا | 17 | 18,535,975 |
| اتريش | 73 | 18,418,001 |
| اسراييل | 66 | 18,190,799 |
| گواتېمالا | 35 | 17,957,760 |
| هانګ کانګ | 86 | 17,731,631 |
| د چک جمهوريت | 64 | 17,676,269 |
| رومانیا | 42 | 16,827,486 |
| هنگري | 64 | 16,530,488 |
| د دومېنيکا جمهوريت | 55 | 15,784,815 |
| سويس | 69 | 15,759,752 |
| الجزایر | 15 | 15,205,854 |
| هاندوراس | 53 | 14,444,316 |
| سېنگاپور | 92 | 14,225,122 |
| بولېويا | 51 | 13,892,966 |
| تاجکستان | 52 | 13,782,905 |
| آذرباييجان | 47 | 13,772,531 |
| ډنمارک | 82 | 13,227,724 |
| بېلاروس | 67 | 13,206,203 |
| تونس | 53 | 13,192,714 |
| د عاج ساحل | 20 | 12,753,769 |
| فنلنډ | 78 | 12,168,388 |
| زېمبابوې | 31 | 12,006,503 |
| نيکاراگوا | 82 | 11,441,278 |
| ناروې | 74 | 11,413,904 |
| نيو زيلاند | 80 | 11,165,408 |
| کوستاريکا | 81 | 11,017,624 |
| آيرلند | 81 | 10,984,032 |
| السلوادور | 66 | 10,958,940 |
| د لاووس جمهوریت | 69 | 10,894,482 |
| اردن | 44 | 10,007,983 |
| پاراگواى | 48 | 8,952,310 |
| تانزانيا | 7 | 8,837,371 |
| يوروگواى | 83 | 8,682,129 |
| سربيا | 48 | 8,534,688 |
| پاناما | 71 | 8,366,229 |
| سودان | 10 | 8,179,010 |
| کويټ | 77 | 8,120,613 |
| زمبيا | 24 | 7,199,179 |
| ترکمنستان | 48 | 7,140,000 |
| سلواکيا | 51 | 7,076,057 |
| عمان | 58 | 7,068,002 |
| قطر | 90 | 6,981,756 |
| افغانستان | 13 | 6,445,359 |
| گېنې | 20 | 6,329,141 |
| لبنان | 35 | 5,673,326 |
| منگوليا | 65 | 5,492,919 |
| کرووېشيا | 55 | 5,258,768 |
| لتوانيا | 70 | 4,489,177 |
| بلغاريا | 30 | 4,413,874 |
| سوريه | 10 | 4,232,490 |
| فلسطین | 34 | 3,734,270 |
| بېنين | 22 | 3,681,560 |
| لېبيا | 17 | 3,579,762 |
| نيژير | 10 | 3,530,154 |
| د کانگو دېموکراتيک جمهوريت | 2 | 3,514,480 |
| سېراليون | 23 | 3,493,386 |
| بحرین | 70 | 3,455,214 |
| توگو | 18 | 3,290,821 |
| قرغېزستان | 20 | 3,154,348 |
| سوماليا | 10 | 3,143,630 |
| سلووېنيا | 59 | 2,996,484 |
| بورکینافاسو | 7 | 2,947,625 |
| البانیا | 43 | 2,906,126 |
| گرجستان | 32 | 2,902,085 |
| لاتويا | 70 | 2,893,861 |
| موريتانيا | 28 | 2,872,677 |
| بوتسوانا | 63 | 2,730,607 |
| لايبېريا | 41 | 2,716,330 |
| موریتوس | 74 | 2,559,789 |
| سېنېگال | 6 | 2,523,856 |
| مالي | 6 | 2,406,986 |
| مدغاسکر | 4 | 2,369,775 |
| چاد | 12 | 2,356,138 |
| مالاوي | 8 | 2,166,402 |
| مالدووا | 26 | 2,165,600 |
| ارمنستان | 33 | 2,150,112 |
| اېستونيا | 64 | 1,993,944 |
| بوسنيا هرڅو گووينا | 26 | 1,924,950 |
| بوتان | 86 | 1,910,077 |
| مقدونیه | 40 | 1,850,145 |
| کامېرون | 4 | 1,838,907 |
| Kosovo | 46 | 1,830,809 |
| قبرس | 72 | 1,788,761 |
| تیمور | 52 | 1,638,158 |
| فيجي | 70 | 1,609,748 |
| ترینیداد او توباگو | 51 | 1,574,574 |
| جامايکا | 24 | 1,459,394 |
| ماکوا | 89 | 1,441,062 |
| مالتا | 91 | 1,317,628 |
| لوکزامبورگ | 73 | 1,304,777 |
| سویلي سوډان | 10 | 1,226,772 |
| د مرکزي افريقا جمهوريت | 22 | 1,217,399 |
| بروناى، دارو سلام | 97 | 1,173,118 |
| گايانا | 58 | 1,011,150 |
| مالدیب | 71 | 945,036 |
| لسوتو | 34 | 933,825 |
| يمن | 1 | 864,544 |
| کانگو | 12 | 831,318 |
| نامېبيا | 16 | 825,518 |
| گامبيا | 14 | 812,811 |
| آيسلنډ | 79 | 805,469 |
| کيپ وردې | 55 | 773,810 |
| مونتي نگرو | 45 | 675,285 |
| کومور | 34 | 642,320 |
| پاپوا نيو گيني | 3 | 615,156 |
| گېني بيساو | 17 | 572,954 |
| گابون | 11 | 567,575 |
| سوازيلانډ | 29 | 535,393 |
| سورينام | 40 | 505,699 |
| ساموا | 99 | 494,684 |
| بلیز | 53 | 489,508 |
| استوايي گيني | 14 | 484,554 |
| سليمان ټاپوگان | 25 | 463,637 |
| هايتي يا هيتي | 1 | 342,724 |
| باهاما | 40 | 340,866 |
| باربادوس | 53 | 316,212 |
| وانواتو | 40 | 309,433 |
| تونګا | 91 | 242,634 |
| جرسي | 80 | 236,026 |
| جيبوتي | 16 | 222,387 |
| سيشل | 82 | 221,597 |
| سائوتومه او پرینسیپ | 44 | 218,850 |
| من ټاپو | 79 | 189,994 |
| ګرنیزي | 81 | 157,161 |
| اندورا | 69 | 153,383 |
| کیریباتي | 50 | 147,497 |
| کیمن ټاپو | 90 | 145,906 |
| برمودا | 77 | 131,612 |
| انتيګوا او باربادوس | 63 | 126,122 |
| سینټ لوشیا | 29 | 121,513 |
| جبل الطارق | 123 | 119,855 |
| فارو ټاپوګان | 83 | 103,894 |
| گرینادا | 34 | 89,147 |
| ګرين لنډ | 68 | 79,745 |
| سینټ وینسینټ او ګرنادین | 28 | 71,501 |
| لېختنشتاين | 69 | 70,780 |
| د ترکس او کیاکوس ټاپوګان | 76 | 69,803 |
| سان مارینو | 69 | 69,338 |
| دومېنيکا | 42 | 66,992 |
| موناکو | 65 | 65,140 |
| سينټ کیتس او نیویس | 49 | 60,467 |
| برتانوي وېرجن ټاپوګان | 59 | 41,198 |
| کوک ټاپوګان | 84 | 39,780 |
| انګویلا | 67 | 23,926 |
| ناورو | 79 | 22,976 |
| بروندي | 0.12 | 17,139 |
| تووالو | 52 | 12,528 |
| سينټ هيلینا | 58 | 7,892 |
| مونتسرات | 38 | 4,422 |
| فالکلند ټاپوګان | 50 | 4,407 |
| نيویه | 88 | 4,161 |
| ټوکيلاو | 71 | 1,936 |
| پیټ کرن | 100 | 94 |
| ايرېتريا | 0 | 0 |
| جنوبي ګرجستان او ساندوېچ ټاپوګان | 0 | 0 |
| د هند په سمندر کې برتانوي خاوره | 0 | 0 |
| شمالي کوریا | 0 | 0 |
| واتيکان | 0 | 0 |
د روغتیا نړیوال سازمان، د واسکسین نړیواله ټلواله (ګاوي) او د وباو لپاره د چمتووالي مرکز د (کوواکس) په نامه یو پروګرام چمتو کړی، چې د نړۍ هر هېواد ته به د واکسین ورکړه تنظیموي.
بېوزلو هېوادونو ته به د یو ځانګړي فنډ یا بودیجې له لارې په وړیا توګه واکسین ورکول کېږي، خو شتمن هېوادونه به یې په خپلو پیسو اخلي، البته په ارزانه بیه. لاندې نقشه ښیي چې شتمن هېوادونه دې بهیر کې مخکې دي.
