 | | | | | | | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
د ولس خبرې: کاپي رايټ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
ګڼ شمېر ليکوالان، شاعران، فلم جوړوونکي اوڅېړونکي پرخپلو اثارو د کاپي رايټ ) Copyright ( کلمه ليکي چې، دنقل دحق مانالري. داچې کاپي رايټ څه ته وايي، په دې اړه د لوګر ولايت يواوسېدونکی منصور داسې وايي: ”ما د سي ډي پر پوښونو دا کلمه ليدلې ده چې، د چاپ حق محفوظ دی. زما په اند داپه دې ماناچې، څوک اجازه نه لري، په هغه کې لاس ووهي“. د کابل ښار يو ولسي سندر غاړی، عادل شاه د کاپي رايټ په اړه داسې وايي: ”کاپي رايټ هغو حقونوته ويل کېږي، د بېلګې په ډول زه يوه سندره وايم، هغه سندره زما له اجازې پرته بل څوک نه کاپي او نه يې په بازار کې خرڅولای شي“.
مثلاً د يوه کتاب چاپول او کاپي کول يوازې په ليکوال پورې اړه لري، يانې هغه څوک چې نه غواړي کتاب يې بل څوک چاپ او يا خپور کړي، نو دغه جمله ورباندې ليکي“. کاپي رايټ دعلمي، هنري او ادبي اثارو دساتنې يو ډول حقوق دی چې، د نقل واک يې په خاوندانو پورې اړه لري. ددوی له اجازې پرته نورڅوک حق نه لري چې، دغه اثار کاپي او ياپه هغه کې ګوتي ووهي. داچې کاپي رايټ په کومو برخو کې عملي کېدای شي اوپه کومو اثارو پوري اړه لري، په دې اړه د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت سلاکار، نجيب الله منلی داسې وايي: ”د کاپي رايټ موضوع په هنري، علمي او ادبي برخوکې مطرح ده، دبېلګې په ډول په فلمونو، عکاسۍ، ليکلو مقالواو کتابونو په برخه کې. ددې ترڅنګ د کاپي رايټ موضوع په انټرنټ کې دځای پر ځای شويو مطالبواو علمي، هنري او ادبي برخو کې هم مطرح ده“.
داچې کاپي رايټ تر کومه وخته پورې اعتبار لري، ښاغلي منلي وويل: ”دا په هېوادونو کې سره توپير لري، په ځينو هېوادونوکې د اثر د خاوند تر مړينې (٥٠) کاله وروسته دوام کوي. په ځينو هيوادونوکې بيادغه حق تر (٧٥) کالو پورې د اثر په خاوند او د هغه په وارثينو پورې اړه درلودای شي. “ د کاپي رايټ ارزښت په دې کې دی چې د ليکوال، سندرغاړي او نورو هنرمندانو حق خوندي وي اونور څوک نه شي کولای چې ددې اثر معنوي اومادي ګټه چې، يوهنرمند زيار ورباندې ايستلی بل څوک وخوري. |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
دا پروگرام ددې ځاى پر کېکاږلو سره اوريدلى شئ
د کاپي رايټ موضوع په هنري، علمي او ادبي برخوکې مطرح ده، دبېلګې په ډول په فلمونو، عکاسۍ، ليکلو مقالواو کتابونو په برخه کې.
د آبادۍ غږ : د پوليسو ګزمه 