Cholera i Bujumbura: Abaturage babujijwe guhana amaboko mu kuramukanya

Ahavuye isanamu, Getty Images
Intara ya Bujumbura, umurwa mukuru w'ubukungu w'u Burundi, yatangaje ko ihanganye n'indwara ya Korera ifata n'ingamba zirimo kubuza abantu kuramukanya bahana amaboko na buri rugo kugira umusarane wujuje amategeko.
Mu kwezi gushize ikigo Médecins Sans Frontières cyatangaje ko Korera "irimo gukwirakwira vuba vuba" mu gace ka Cibitoke, ko mu byumweru bibiri bya mbere by'uko kwezi abantu hafi 200 bashyizwe mu bitaro.
Leta ivuga ko kuva mu ntangiriro z'uyu mwaka abantu barenga igihumbi ari bo barwaye Korera mu gihe abapfuye ari batandatu. Imibare abakurikirana iyi ndwara bavuga ko ishobora kuba iri hejuru cyane y'iyi yatangajwe.
Umwe mu bategetsi muri minisiteri y'ubuzima asubirwamo n'ibinyamakuru mu Burundi avuga ko imibare y'abarwayi ba Korera mu kwezi gushize kwa cyenda iruta indi yose yabonetse mu kwezi kumwe mu myaka itanu ishize.
Minisiteri y'ubuzima mu Burundi yasohoye amatangazo aca ku ma radio ahugurira abantu uko bakwirinda indwara ya Korera irimo kuvugwa muri Bujumbura n'inkengero zayo.
Ishami rya ONU ryita ku buzima, OMS, mu Burundi, riheruka gutangaza ko kubera kwiyongera kw'abarwayi ba Korera muri Bujumbura na Cibitoke ko ririmo gufasha gutanga no gushinga amahema ku bitaro bya Prince Régent Charles i Bujumbura kugira ngo bibashe gukomeza kwakira abarwayi.
Amakuru agera kuri BBC avuga ko ibi bitaro mu minsi ishize byari byugarijwe n'umubare munini w'abantu byakira bafite ibimenyetso by'indwara ya Korera.
Ishyirahamwe ry'abaganga batagira umupaka (Médecins Sans Frontières,MSF) risanzwe ririmo gufasha minisiteri y'ubuzima mu Burundi mu guhangana n'iyi ndwara ya korera rifite icyizere ko iyi ndwara ishobora kuneshwa.
Umuhuzabikorwa w'iryo shyirahamwe mu Burundi Adelaide Ouabo yemeza ko ibikorwa bitandukanye barimo bakorana n'abandi biri gutuma umurindi w'iki kiza ugabanuka, cyane cyane muri komine Cibitoke aho yabonetse cyane, hamwe no mu mujyi wa Bujumbura.
Ouabo yabwiye BBC Gahuza ati: "Mu turere dukoreramwo ubu turabona ko imibare y'abandura iri kugabanuka. Uyo musi, turi ku mu cyumweru cya gatanu, tumaze kubona ko kuva mu cyumweru gishize imibare y'abandura isa n'irimo kumanuka kuko hari ibikorwa byo kuvura abarwayi no gukangurira abaturage kwirinda, ariko kandi tuzi ko hari n'ubundi buryo burimo gutegurwa kugira ngo iyi ndwara ntizongere kugaruka mu gihugu"
Ouabo avuga ko mu ngorane ziriho zituma iki cyorezo cyiyongera harimo ubukene bw'amazi meza, ubukene bw'ubwiherero n'ibindi bijyanye n'isuku n'isukura.
Ubukene bw'amazi meza
Mu itangazo ry'umukuru w'intara ya Bujumbura Aloys Ndayikengurukiye ry'ejo ku wa mbere yavuze ko urugo rwose "rusabwa guteganya amazi meza n'isabuni byo gukaraba".
Ni mugihe ariko mu murwa mukuru hashize igihe kinini abahatuye binubira ubukene bw'amazi meza atangwa n'ikigo REGIDESO.
Mu cyumweru gishize mu nama yahuje abategetsi batandukanye bashinzwe ubuzima bagaragaje ko hari ikibazo cy'abaturage badafite imisarane mu ngo zabo bigatuma bituma aho babonye, nk'uko ibinyamakuru mu Burundi bibivuga.
Iyo myanda bavuze ko "iruhukira mu nzuzi" hanyuma kubera ubukene bw'amazi meza abantu bakavoma amazi muri za nzuzi,amazimabi arimo umugera wa Korera.
Umukuru w'intara ya Bujumbura mu itangazo rye ryo ku wa mbere yasabye REGIDESO "gutanga amazi mu burere bubangamiwe, cyane cyane ku mavomo rusange".

Ikigo cy'Ubumwe bwa Afurika cyo gukumira indwara, Africa CDC, kivuga ko abanduye Korera muri Afurika bitezwe kurenga 300,000 kugera ku mpera z'uyu mwaka, inshuro eshatu ugereranyije na 2022. Iki kigo kivuga ko iyi ndwara ubu irimo kwica ku kigero cya 2.1%, umubare kivuga ko uri hejuru y'uwari witezwe.
Africa CDC ivuga ko Korera "yiyongereye vuba vuba mu Burundi" mu gihe muri Chad, ahandi ivugwa, hari ikibazo cyo kugera no kugeza ubufasha mu bice yibasiye. Mu gihe ngo iyi ndwara ikomeje kuboneka muri Sudani nubwo yagabanutseho 40% ariko ngo ubwandu bwayo buracyagaragara.
Mu guhangana no gukwirakwira kw'iyi ndwara intara ya Bujumbura ibwira abaturage ko bibujijwe "gutembereza ibifungurwa bihiye" ku mihanda, kandi ko abarekurira imyanda iva mu misarane mu miferege bazahanwa.













