Mae’r Ddaear yn un o wyth planed yng nghysawd yr haul. Mae cysawd yr haul yn rhan o gasgliad enfawr o sêr, sef galaeth, ac mae’r galaethau’n ffurfio’r bydysawd.
Mae cwmwl dwys o nwy a llwch, sy’n cynnwys llawer o hydrogen, yn cyfangu dan ddisgyrchiant. Wrth i’r nwy gywasgu, mae ei dymheredd yn cynyddu ac mae’r cwmwl o lwch yn dechrau troelli. Mae protoserenCyfnod cychwynnol yng nghylchred oes seren. Mae'n digwydd cyn yr ymasiad niwclear. yn dechrau ffurfio yng nghanol y cwmwl o lwch sy’n troelli. Mae ymasiad niwclearDau niwclews atomig llai yn uno i gynhyrchu niwclews mwy. Mae ymbelydredd yn cael ei ryddhau pan mae hyn yn digwydd. Mae ymasiad niwclear yn digwydd mewn sêr fel ein Haul, ac mewn bomiau hydrogen. yn dechrau, ac mae seren wedi’i geni. Mae’r planedau’n dechrau ffurfio o’r cymylau o lwch sy’n troelli o gwmpas y seren.
Mae disgyrchiant yn gryfach yn nes at y seren. Mae’r rhan fwyaf o’r defnydd dwys yn y cwmwl o lwch yn cael ei atynnu’n gryf, ac yn diweddu yn y fan hon.
Y planedau creigiog mewnol a’r cewri nwy
Mae’r pedair planed fewnol (Mercher, Gwener, y Ddaear a Mawrth) yn greigiog ac mae ganddyn nhw arwynebau solid y byddai rhywun yn gallu cerdded arnynt.
Pan ffurfiodd cysawd yr haul, roedd creigiau (a defnyddiau dwys, trwm eraill yn y cwmwl o lwch fel haearn ac wraniwm) yn tueddu i gasglu’n agosach at yr Haul, a chyfunodd y defnyddiau hyn gyda’i gilydd i ffurfio’r planedau mewnol.
Cewri nwy yw’r pedair planed allanol (Iau, Sadwrn, Wranws a Neifion). Pan ffurfiodd cysawd yr haul, casglodd sylweddau nwyol gyda’i gilydd yn bellach oddi wrth yr haul i ffurfio’r cewri nwy.
