ปธน. สหรัฐฯ ยกเลิกแผนเยือนเดนมาร์กกะทันหัน หลังถูกดับฝันเจรจาซื้อเกาะกรีนแลนด์

ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ ยกเลิกการเดินทางเยือนเดนมาร์ก หลังจากที่นายกรัฐมนตรีเดนมาร์กออกมาระบุว่าจะไม่ขายเกาะกรีนแลนด์ให้สหรัฐฯ

เดิมทีนายทรัมป์มีกำหนดเดินทางเยือนเดนมาร์กในวันที่ 2 ก.ย. นี้ ตามคำเชิญของ สมเด็จพระราชินีนาถมาร์เกรเธอที่ 2 แห่งเดนมาร์ก

เมื่อสัปดาห์ที่แล้วเขาระบุว่า สหรัฐฯ สนใจซื้อเกาะกรีนแลนด์ ซึ่งเป็นดินแดนปกครองตนเอง ของเดนมาร์ก แต่นายกรัฐมนตรีเมดเดอ เฟรดริกสัน ของเดนมาร์ก บอกว่าเป็นเรื่อง "ไร้สาระ" และหวังว่านายทรัมป์คงจะไม่จริงจังอะไรกับเรื่องนี้

อย่างไรก็ดี ล่าสุดนายทรัมป์ได้ทวีตข้อความประกาศว่าจะไม่ไปเยือนเดนมาร์ก

"เดนมาร์กเป็นประเทศที่มีความพิเศษและผู้คนก็ช่างน่าทึ่ง แต่ที่ดูจากความเห็นของ นายกรัฐมนตรีเมดเดอ เฟรดริกสัน ซึ่งไม่สนใจที่จะเจรจาซื้อขายกรีนแลนด์ ผมจึงเลื่อนการหารือที่มีกำหนดจัดขึ้นในสองสัปดาห์นี้ออกไป..."

โฆษกของทำเนียบเทียบขาว ยืนยันว่า ได้ยกเลิกการเยือนของประธานาธิบดีสหรัฐฯ ขณะที่แดนิชบรอดคาสต์คอร์ปอร์เรชัน (Danish Broadcasting Corporation--DR) รายงานว่า สำนักพระราชวังเดนมาร์ก ได้ยืนยันเช่นกันว่าได้รับแจ้งการยกเลิกการเยือนแล้ว

ลีน เบลเลอบี หัวหน้าฝ่ายสื่อสารของสำนักพระราชวังเดนมาร์ก กล่าวว่าสิ่งที่เกิดขึ้น "เป็นเรื่องน่าประหลาดใจ"

นายทรัมป์ ยืนยันรายงานก่อนหน้านี้ที่ว่าเขาสนใจซื้อกรีนแลนด์ และเมื่อถูกตั้งคำถามเมื่อวันอาทิตย์ที่ผ่านมาว่า เขาพิจารณาที่จะใช้ดินแดนของสหรัฐฯ แลกเปลี่ยนกับกรีนแลนด์หรือไม่ นายทรัมป์ตอบว่า "อาจทำได้หลายอย่าง"

"นี่เป็นข้อตกลงอสังหาริมทรัพย์ครั้งใหญ่" เขากล่าว

ทว่าเจ้าหน้าที่ทางการเดนมาร์กและกรีนแลนด์ปฏิเสธแนวคิดนี้ โดยนายกรัฐมนตรีคิม คีลสัน ของกรีนแลนด์ กล่าวว่า "กรีนแลนด์ไม่ได้มีไว้ขาย แต่กรีนแลนด์เปิดกว้างที่จะให้ความร่วมมือและทำการค้ากับประเทศอื่น ๆ รวมถึงสหรัฐฯ"

ลาร์ส โลเกอ แรสมูสสัน อดีตนายกรัฐมนตรีของเดนมาร์ก ทวีตข้อความว่า "นี่คงเป็นมุกตลกวันเอพริลฟูลส์เดย์ (April Fool's Day) แน่ ๆ"

โซเรน เอสเปอร์สัน โฆษกด้านต่างประเทศของพรรคแดนิชพีเพิลส์ (Danish People's Party) ซึ่งเป็นพรรคประชานิยม กล่าวกับสถานีโทรทัศน์ดีอาร์ของเดนมาร์กว่า "ถ้าเขาคิดเรื่องนี้จริง ก็คงเป็นข้อพิสูจน์แล้วว่าเขาบ้าไปแล้ว"

กรีนแลนด์อยู่ที่ไหน

กรีนแลนด์เป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดในโลก (รองจากออสเตรเลีย ซึ่งได้รับการนิยามว่าเป็นทวีป) และเป็นดินแดนที่ปกครองตนเองของเดนมาร์ก มีที่ตั้งอยู่ระหว่างมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ และมหาสมุทรอาร์กติก

กรีนแลนด์มีประชากรราว 56,000 คน ส่วนใหญ่อาศัยอยู่บริเวณแนวชายฝั่ง เกือบ 90% เป็นชาวกรีนแลนดิกอินูอิต (Greenlandic Inuit) กรีนแลนด์มีรัฐบาลของตัวเองที่มีอำนาจจำกัด นอกจากนี้ยังมีรัฐสภาของตัวเองด้วย

พื้นที่มากกว่า 80% ของเกาะ ถูกปกคลุมด้วยน้ำแข็ง ซึ่งอาจจะละลายหายไปเนื่องจากโลกร้อน ซึ่งนั่นจะทำให้สามารถนำทรัพยากรแร่ธาตุต่าง ๆ ของเกาะมาใช้ได้มากขึ้น

แต่ขณะเดียวกันก็เชื่อกันว่าจะทำให้กากนิวเคลียร์เป็นพิษที่ตกค้างอยู่ตามฐานปฏิบัติการทางทหารของสหรัฐฯ หลายแห่งในช่วงสงครามเย็นผุดขึ้นมาเช่นกัน

ทำไมกรีนแลนด์จึงน่าดึงดูดสำหรับทรัมป์

มีรายงานว่าเหตุผลอย่างหนึ่งที่นายทรัมป์สนใจกรีนแลนด์ เป็นเพราะทรัพยากรธรรมชาติอย่างถ่านหิน สังกะสี ทองแดง และแร่เหล็ก

แม้ว่ากรีนแลนด์จะอุดมไปด้วยแร่ธาตุต่าง ๆ แต่กรีนแลนด์ยังคงต้องพึ่งพิงงบประมาณจากเดนมาร์กถึง 2 ใน 3 นอกจากนี้ยังมีอัตราการฆ่าตัวตาย การติดแอลกอฮอล์ และคนว่างงานอยู่ในระดับสูง

บุคคลสองคนที่ได้รับการบอกกล่าวเรื่องการหารือครั้งนี้เล่าให้นิวยอร์กไทมส์ฟังว่า ประธานาธิบดีสหรัฐฯ ยังสนใจ "คุณค่าด้านความมั่นคงแห่งชาติ" ของกรีนแลนด์ จากทำเลที่ตั้งของกรีนแลนด์ด้วย

สหรัฐฯ เห็นว่ากรีนแลนด์มีความสำคัญทางยุทธศาสตร์ และได้ตั้งกองกำลังทางอากาศและฐานทัพเรดาร์ที่นั่นในช่วงต้นสงครามเย็น

ไมก์ กัลลาเกอร์ ผู้แทนจากพรรครีพับลิกัน เรียกแนวคิดของนายทรัมป์ว่า เป็น "การขับเคลื่อนทางภูมิศาสตร์การเมืองอย่างชาญฉลาด"

เขาทวีตข้อความว่า "สหรัฐฯ มีความสนใจกรีนแลนด์ในทางยุทธศาสตร์อย่างมาก และควรจะมีการหารือกันเรื่องนี้"

สหรัฐฯ เคยพยายามซื้อกรีนแลนด์มาก่อนหรือไม่

เคยมีการหารือถึงแนวคิดในการซื้อกรีนแลนด์ครั้งแรกในช่วงทศวรรษ 1860 ในสมัยของประธานาธิบดีแอนดรูว์ จอห์นสัน

รายงานจากกระทรวงต่างประเทศสหรัฐฯ ในปี 1867 ระบุว่าหากพิจารณาทั้งที่ตั้งทางยุทธศาสตร์ ความอุดมสมบูรณ์ของทรัพยากรต่าง ๆ การได้กรีนแลนด์มาครอบครองจึงเป็นเรื่องในอุดมคติ

สำนักข่าวเอพีรายงานว่า ที่ผ่านมาไม่มีการดำเนินการอย่างเป็นทางการในเรื่องนี้ จนกระทั่งปี 1946 ที่ประธานาธิบดีแฮร์รี ทรูแมน ของสหรัฐฯ ได้เสนอซื้อกรีนแลนด์จากเดนมาร์กด้วยเงิน 100 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ก่อนหน้านั้น เขายังเสนอแนวคิดแลกเปลี่ยนดินแดนในอลาสกากับพื้นที่ทางยุทธศาสตร์ในกรีนแลนด์ด้วย