บะหมี่ : 10 เรื่องที่คุณอาจยังไม่รู้เกี่ยวกับอาหารเส้นยอดนิยมของคนทั่วโลก

Udon stir fry noodles with oyster mushrooms and vegetables

ที่มาของภาพ, Getty Images

มันมีหลากหลายรูปทรง ทั้งเส้นกลมและแบน กินอร่อยทั้งแบบน้ำและแบบแห้ง หรือแม้แต่แบบผัด อีกทั้งยังมีแบบอบแห้งที่เพียงเติมน้ำร้อนก็รับประทานได้ภายในเวลาไม่กี่นาที แต่ไม่ว่าจะอยู่ในรูปแบบไหน บะหมี่ก็เป็นหนึ่งในอาหารที่รับประทานกันอย่างแพร่หลาย และครองใจคนทั่วโลก

บีบีซีรวบรวมเรื่องราวน่ารู้ที่คุณอาจยังไม่ทราบเกี่ยวกับบะหมี่มาให้ได้อ่านกัน

1. บะหมี่เป็นอาหารที่มีมานานไม่ต่ำกว่า 4,000 ปี

Cooking pots and Dim Sum baskets outside restaurant, China

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำบรรยายภาพ, ชาวจีนรับประทานบะหมี่กันมานานหลายพันปี

ในปี 2002 มีการขุดค้นพบชามบะหมี่ที่คาดว่าจะมีอายุเก่าแก่ถึง 4,000 ปี ในมณฑลชิงไห่ของจีน

ชามบะหมี่และสิ่งที่เหลืออยู่ในชามถูกฝังอยู่ใต้ชั้นดินตะกอนลึก 3 เมตรที่แหล่งโบราณคดีหล่าเจีย ซึ่งเป็นจุดที่เคยเกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่เมื่อราว 4,000 ปีก่อน

ก่อนจะมีการค้นพบที่นี่ มีหลักฐานเก่าแก่ที่สุดเกี่ยวกับบะหมี่ถูกบันทึกไว้ในหนังสือที่เขียนขึ้นในสมัยราชวงศ์ฮั่นตะวันออก ช่วงระหว่างปี ค.ศ. 25-220

2. บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปถูกคิดค้นขึ้นเพื่อแก้ปัญหาความหิวโหย

คำบรรยายวิดีโอ, บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปถือกำเนิดขึ้นอย่างไร

หลังจากญี่ปุ่นพ่ายแพ้สงครามโลกครั้งที่สอง อาหารกลายเป็นของหายาก ทำให้ชาวญี่ปุ่นต้องพึ่งพาความช่วยเหลือจากสหรัฐฯ ซึ่งเป็นฝ่ายชนะสงคราม

ตอนนั้นเอง นายโมโมฟุโกะ อันโดะ นักธุรกิจเชื้อสายไต้หวัน-ญี่ปุ่น ที่กิจการประสบความล้มเหลว เกิดความคิดที่จะหาหนทางแก้ปัญหาความอดอยากให้ชาวญี่ปุ่นที่ได้รับความบอบช้ำจากสงคราม เพราะเขาเชื่อว่าสันติภาพที่แท้จริงจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อผู้คนมีอาหารกินเพียงพอ

จากนั้น นายอันโดะ ได้ใช้เวลา 1 ปีเต็มทำงานอย่างไม่รู้จักเหน็ดเหนื่อยในการคิดค้นและลองผิดลองถูกอยู่ในกระท่อมที่สวนหลังบ้านของเขา จนในที่สุดก็ได้ "บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปรสไก่" ที่กลายมาเป็นผลิตภัณฑ์ที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดในอุตสาหกรรมอาหารโลก

นายอันโดะ ได้ก่อตั้งบริษัทนิสชินฟูดส์ และบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปได้ถูกวางจำหน่ายเป็นครั้งแรกในโลกเมื่อปี 1958 นับแต่นั้นเป็นต้นมาก็มีการปรับเปลี่ยนสูตรไปเพียงเล็กน้อยเท่านั้น

3. แต่ละวันมีการรับประทานบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปนับร้อยล้านซอง/ถ้วย ทั่วโลก

Shelves stacked full of pots of instant ramen, at a convenience shop in Tokyo, Japan.

ที่มาของภาพ, Getty Images

ข้อมูลจากสมาคมบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปโลก (World Instant Noodle Association) ระบุว่า หลังจากบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปถูกวางขายเป็นครั้งแรกเมื่อ 60 ปีก่อน ปัจจุบันอาหารชนิดนี้ได้รับความนิยมไปทั่วโลก โดยมียอดการบริโภคประมาณวันละ 270 ล้านซอง/ถ้วย

เฉลี่ยแล้วหนึ่งคนจะรับประทานบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปปีละ 16-17 ซอง/ถ้วย

เมื่อปีที่แล้วเพียงปีเดียวมียอดการรับประทานบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปทั่วโลกกว่า 100 ล้านซอง/ถ้วย ในจำนวนนี้ 38 ล้านซอง/ถ้วย เป็นการบริโภคในจีนแผ่นดินใหญ่ ซึ่งเป็นตลาดบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปใหญ่ที่สุดของโลก

4. ญี่ปุ่นมีพิพิธภัณฑ์เกี่ยวกับบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปโดยเฉพาะถึง 3 แห่ง

Flying instant cup noodle on white background ,instant cup noodle floating

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำบรรยายภาพ, ที่เมืองโยโกฮามามีพิพิธภัณฑ์ที่นำเสนอเรื่องราวเกี่ยวกับบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปแบบถ้วยโดยเฉพาะ

การสำรวจความเห็นชาวญี่ปุ่นที่จัดขึ้นในช่วงที่กำลังจะเข้าสู่ปี 2000 พบว่า คนญี่ปุ่นส่วนใหญ่มองว่าการประดิษฐ์คิดค้นที่ยอดเยี่ยมที่สุดในศตวรรษที่ 20 คือ บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป

ใช่แล้ว คุณอ่านไม่ผิด...บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปมีคะแนนแซงหน้ารถไฟหัวกระสุน แล็ปท็อป หรือแม้แต่เครื่องร้องเพลงคาราโอเกะ

นี่จึงไม่ใช่เรื่องน่าแปลกใจที่ญี่ปุ่นจะมีพิพิธภัณฑ์ถึง 3 แห่งที่อุทิศให้กับบะหมี่กึ่งสำเร็จรูป หนึ่งในนั้นเป็นพิพิธภัณฑ์ในเมืองโยโกฮามาที่นำเสนอเรื่องราวเกี่ยวกับบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปแบบถ้วยโดยเฉพาะ

5. การสูดเส้นบะหมี่เสียงดังถือเป็นเรื่องสุภาพในญี่ปุ่น

Cute Japanese girl, slurping noodles from a black bowl

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำบรรยายภาพ, การสูดเส้นราเม็งด้วยเสียงอันดังเป็นการแสดงว่าคนนั้นกำลังเอร็ดอร่อยไปกับราเม็งตรงหน้า

หากคุณได้ไปทานราเม็งในญี่ปุ่นแล้วได้ยินคนญี่ปุ่นโต๊ะข้าง ๆ สูดเส้นราเม็งด้วยเสียงอันดังก็ไม่ต้องตกใจ เพราะนี่เป็นการแสดงว่าคนนั้นกำลังเอร็ดอร่อยและเพลิดเพลินไปกับราเม็งตรงหน้า และไม่ถือเป็นการเสียมารยาทแต่อย่างใด

6. บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปเป็นของที่ได้รับความนิยมซื้อขายแลกเปลี่ยนกันมากที่สุดในเรือนจำสหรัฐฯ

Wire fencing surrounding the Centennial Correctional Facility in Canon City, Colorado, US.

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำบรรยายภาพ, บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปเป็นสินค้าที่นักโทษในเรือนจำสหรัฐฯ นิยมซื้อขายแลกเปลี่ยนกันมากที่สุดแซงหน้าบุหรี่

งานวิจัยล่าสุดพบว่า บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปเป็นสินค้าที่นักโทษในเรือนจำสหรัฐฯ นิยมซื้อขายแลกเปลี่ยนกันมากที่สุดแซงหน้าบุหรี่

การตัดลดงบประมาณของทัณฑสถานต่าง ๆ ทำให้นักโทษส่วนใหญ่ได้รับอาหารตามปริมาณแคลอรี่ขั้นต่ำที่กฎหมายกำหนด

ด้วยเหตุนี้บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปที่มีราคาย่อมเยา จึงกลายเป็นสินค้ายอดนิยมที่ผู้ต้องขังซื้อจากร้านค้าในเรือนจำ และได้กลายเป็นอัตราแลกเปลี่ยนที่ใช้ชำระหนี้ได้ภายในเรือนจำ

7. คนจีนเชื่อว่าบะหมี่เป็นสัญลักษณ์ของการมีอายุยืนยาว

Two Thai men making traditional Chinese style noodles in a Bangkok market

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำบรรยายภาพ, ภาพชาวบ้านกำลังทำหมี่ซั่วในประเทศไทย

คนจีนนิยมทาน Longevity noodles หรือที่คนไทยเรียกว่า "หมี่ซั่ว" ในช่วงเทศกาลตรุษจีน โดยจะนำบะหมี่ที่มีเส้นยาวเป็นพิเศษ ซึ่งสื่อถึงการมีอายุยืนยาวนี้มาทำเมนูผัดหรือใส่ในน้ำซุปก็ได้

8. คนเกาหลีคลั่งไคล้บะหมี่จากลูกโอ๊ก

Making noodles from acorn flour in the US

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำบรรยายภาพ, บะหมี่จากลูกโอ๊ก สามารถใช้ได้ทั้งผลจากต้นโอ๊กแดงหรือโอ๊กขาว ซึ่งแต่ละชนิดจะให้รสชาติที่แตกต่างกัน

ในเกาหลีใต้มีเส้นบะหมี่มากมายหลายประเภท หนึ่งในนั้นคือบะหมี่ที่ทำจากผลของต้นโอ๊ก

บะหมี่ผลโอ๊ก หรือ "โดโทริ กุกซู" ทำจากแป้งที่มีส่วนผสมของลูกโอ๊กกับแป้งชนิดอื่น เช่น แป้งสาลี หรือแป้งบักวีต

สำหรับแป้งลูกโอ๊กนั้น สามารถใช้ได้ทั้งผลจากต้นโอ๊กแดงหรือโอ๊กขาว ซึ่งแต่ละชนิดจะให้รสชาติที่แตกต่างกัน

9. บะหมี่ยาวที่สุดในโลกมีความยาวกว่า 3 กม.

Residents show a 300-meter-long noodle made by students from Yangzhou University on July 23, 2015 in Yangzhou, Jiangsu Province of China.

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำบรรยายภาพ, ชาวบ้านในเมืองหยางโจว มณฑลเจียงซู ช่วยกันถือบะหมี่ยาว 300 เมตร ที่ทำขึ้นเมื่อปี 2015 แม้จะไม่ใช่บะหมี่ยาวที่สุดในโลกก็ตาม

ข้อมูลสถิติโลกกินเนสส์ เวิลด์ เรคคอร์ดส์ ระบุว่า บะหมี่ยาวที่สุดในโลกเป็นของบริษัทเซียงเหนียนฟู้ดจำกัด ผู้ผลิตอาหารในประเทศจีนที่ประสบความสำเร็จในการทำเส้นบะหมี่ออกมาเป็นเส้นเดียวได้ยาวถึง 3,084 เมตรโดยไม่ขาดจากกัน

โดยพนักงานที่ทำเส้นบะหมี่ดังกล่าวใช้เวลา 17 ชม.ในการทำเส้นบะหมี่สูตรดั้งเดิมของจีนที่ใช้แป้งขนมปัง 40 กก. น้ำ 26.8 ลิตร และเกลือ 0.6 กก.

10. คำว่า noodle มาจากภาษาเยอรมัน

Noodle word writen with noodle letters

ที่มาของภาพ, Getty Images

คำว่า noodle ในภาษาอังกฤษที่แปลว่าบะหมี่ หรือก๋วยเตี๋ยวนั้น มีต้นกำเนิดมาจากภาษาเยอรมัน โดยมีรากศัพท์มาจากคำในภาษาเยอรมันว่า nudel ที่หมายถึงอาหารจำพวกเส้น ซึ่งก็มาจากคำว่า knödel ที่เป็นชื่อเรียกอาหารเยอรมันชนิดหนึ่งที่มีลักษณะเป็นมันฝรั่งและแป้งปั้นเป็นก้อนกลมแล้วนำไปต้ม