ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ, ਵਿਜੇ ਰੂਪਾਨੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ ਤੱਕ: 7 ਸਿਆਸੀ ਹਸਤੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਗੁਆਈ
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਬੁੱਧਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਬਾਰਾਮਤੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਉਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਸਣੇ ਪੰਜ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਪਵਾਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਨਿੱਜੀ ਸਹਾਇਕ, ਫਲਾਈਟ ਅਫਸਰ ਅਤੇ ਪਾਇਲਟ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਆਪਰੇਟਰ ਵੀਐੱਸਆਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ ਐੱਲਜੇ45 ਜਹਾਜ਼ ਵੀਟੀਐੱਸਐੱਸਕੇ ਰਨਵੇਅ 'ਤੇ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਲੱਗ ਗਈ।
ਇਹ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਹਵਾਈ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਕੁਝ ਦੀ ਮੌਤ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਦੀ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ। ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਗਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ 'ਤੇ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਜ਼ਰੀਏ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰਦੇ ਹਾਂ।
ਅਜੀਤ ਜਿਸ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ ਸਨ, ਉਹ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸੀ?
ਜਿਸ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਉਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਸਣੇ ਪੰਜ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ, ਉਹ ਇੱਕ ਲੀਅਰਜੈੱਟ-45 ਐੱਕਸਆਰ ਸੀ।
ਲੀਅਰਜੈੱਟ 45 ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਕੰਪਨੀ ਬੰਬਾਰਡੀਅਰ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰਟਰ ਉਡਾਣਾਂ, ਭਾਵ ਨਿੱਜੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਵਰਤਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਰਮਿਆਨੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਲੀਅਰਜੈੱਟ-45 ਐੱਕਸਆਰ ਜਹਾਜ਼, ਜਿਸਨੂੰ ਬਿਜ਼ਨਸ ਜੈੱਟ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੋ ਹਨੀਵੈੱਲ ਟੀਐੱਫਈ731-20ਏਆਰ/ਬੀਆਰ ਟਰਬੋਫੈਨ ਇੰਜਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਲਿਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਲਣ ਦੇ ਪੂਰੇ ਟੈਂਕ 'ਤੇ ਇਸਦੀ ਉਡਾਣ ਸਮਰੱਥਾ 2,235 ਸਮੁੰਦਰੀ ਮੀਲ, ਜਾਂ ਲਗਭਗ 3,500 ਤੋਂ 4,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, ANI
ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਿੱਜੀ ਚਾਰਟਰ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਛੋਟੇ ਰਨਵੇਅ 'ਤੇ ਉਤਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ।
ਬਾਰਾਮਤੀ ਵਿੱਚ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋਇਆ ਜਹਾਜ਼ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਏਅਰਲਾਈਨ, ਵੀਐੱਸਆਰ ਐਵੀਏਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਜਹਾਜ਼ 2010 ਤੋਂ ਯਾਨੀ ਸੋਲਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2023 ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਵੀਐੱਸਆਰ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਲੀਅਰਜੈੱਟ 45 ਐੱਕਸਆਰ ਜਹਾਜ਼, ਵੀਟੀ-ਡੀਬੀਐੱਲ ਦਾ ਮੁੰਬਈ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਹਾਦਸਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। 14 ਸਤੰਬਰ, 2023 ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਘੱਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰਨ ਦੌਰਾਨ ਜਹਾਜ਼ ਰਨਵੇਅ ਤੋਂ ਤਿਲਕ ਗਿਆ ਅਤੇ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਪਰ ਸਾਰੇ ਅੱਠ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਈ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਵਾਈ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਗੁਆ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ।
1. ਵਿਜੇ ਰੂਪਾਨੀ
12 ਜੂਨ, 2025 ਨੂੰ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ 242 ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 241 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ 230 ਯਾਤਰੀ ਅਤੇ 12 ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਵਾਰ ਸਨ। ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਿਜੇ ਰੂਪਾਨੀ ਵੀ ਇਸੇ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ ਸਨ।
ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘਾਤਕ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਯਾਤਰੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੁਮਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਬਚ ਗਏ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਅਗਸਤ 2016 ਵਿੱਚ ਆਨੰਦੀਬੇਨ ਪਟੇਲ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਜੇ ਰੂਪਾਨੀ ਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ 2021 ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਇਸ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਹੇ।
ਵਿਜੇ ਰੂਪਾਨੀ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਹੀ ਅਖਿਲ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪਰਿਸ਼ਦ (ਏਬੀਵੀਪੀ) ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸਨ। ਉੱਥੋਂ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਤੱਕ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਫ਼ਰ ਲੰਮਾ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਰਿਹਾ।
2. ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ
ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸ਼ੌਕ ਸੀ।
23 ਜੂਨ, 1980 ਨੂੰ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਫਦਰਜੰਗ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਜਹਾਜ਼ ਉਡਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿ-ਪਾਇਲਟ, ਸੁਭਾਸ਼ ਸਕਸੈਨਾ ਵੀ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ 1976 ਵਿੱਚ ਹਲਕੇ ਜਹਾਜ਼ ਉਡਾਉਣ ਦਾ ਲਾਇਸੈਂਸ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਹਟਾਏ ਜਾਣ ਅਤੇ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਲਾਇਸੈਂਸ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਮੁੜ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਲਾਇਸੈਂਸ ਬਹਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 23 ਜੂਨ, 1980 ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 7:58 ਵਜੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਫਦਰਜੰਗ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ ਉਡਾਣ ਭਰੀ ਸੀ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Nehru Memorial Library
ਰਾਣੀ ਸਿੰਘ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ, "ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ - ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਨ ਜ਼ਿੰਦਗੀ" ਵਿੱਚ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ "ਸਕਸੈਨਾ ਦੇ ਨੌਕਰ ਨੇ ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਜਹਾਜ਼ ਤੋਂ ਚਾਰ ਫੁੱਟ ਦੂਰ ਪਈ ਦੇਖਿਆ। ਕੈਪਟਨ ਸਕਸੈਨਾ ਦਾ ਹੇਠਲਾ ਸਰੀਰ ਮਲਬੇ ਹੇਠ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।"
ਉਹ ਅੱਗੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, "ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਖੁਦ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਰਾਮ ਮਨੋਹਰ ਲੋਹੀਆ ਹਸਪਤਾਲ ਗਏ ਸਨ, ਜਿੱਥੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਨੂੰ ਮ੍ਰਿਤਕ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ।"
ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਣ ਲਈ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਦੌਰਾਨ ਕਾਲੇ ਚਸ਼ਮੇ ਲਗਾਏ ਸਨ।
3. ਮਾਧਵਰਾਓ ਸਿੰਧੀਆ
ਕਾਂਗਰਸ ਨੇਤਾ ਮਾਧਵਰਾਓ ਸਿੰਧੀਆ ਦੀ ਮੌਤ 30 ਸਤੰਬਰ, 2001 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੈਨਪੁਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਭੋਗਾਓਂ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮੋਟਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਸਿੰਧੀਆ ਕਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਕੱਠ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ।
ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਛੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਸਵਾਰ ਸਨ। ਜਿੰਦਲ ਗਰੁੱਪ ਦਾ 10 ਸੀਟਾਂ ਵਾਲਾ ਚਾਰਟਰਡ ਜਹਾਜ਼, ਸੇਸਨਾ ਸੀ-90, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਆਗਰਾ ਤੋਂ 85 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ।
ਮਾਧਵਰਾਓ ਸਿੰਧੀਆ ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੋਹਰੀ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਗੂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਹਲਕਿਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਉੱਜਵਲ ਸੀ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕੇ.ਆਰ. ਨਾਰਾਇਣਨ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਸਿੰਧੀਆ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੇ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ।
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨਾਰਾਇਣਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ" ਦੱਸਿਆ।
ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਭੇਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕੀ ਕਿਸਮਤ ਇੰਨੀ ਜ਼ਾਲਮ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?"
4. ਵਾਈ. ਐਸ. ਰਾਜਸ਼ੇਖਰ ਰੈਡੀ
2 ਸਤੰਬਰ, 2009 ਨੂੰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ, ਵਾਈਐੱਸ ਰਾਜਸ਼ੇਖਰ ਰੈਡੀ ਸਵੇਰੇ 8:38 ਵਜੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਰਾਹੀਂ ਬੇਗਮਪੇਟ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ।
ਉਹ ਚਿਤੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ।
ਸ਼ਡਿਊਲ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 10:30 ਵਜੇ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਣਾ ਸੀ। ਪਰ ਉਹ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੇ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦੇ ਲਾਪਤਾ ਹੋਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਨਸਨੀ ਬਣ ਗਈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, DGCA
ਜਿਸ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸ਼ੇਖਰ ਰੈਡੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਇੱਕ ਬੇਲ-430 ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਲਾਪਤਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਫੌਜ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਨੱਲਮਾਲਾ ਜੰਗਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦੀ ਭਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦਾ ਮਲਬਾ 3 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸ਼ੇਖਰ ਰੈਡੀ ਅਤੇ ਚਾਰ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
5. ਦੋਰਜੀ ਖਾਂਡੂ
30 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2011 ਨੂੰ ਈਟਾਨਗਰ ਤੋਂ ਤਵਾਂਗ ਜਾ ਰਿਹਾ ਇੱਕ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਲਾਪਤਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੋਰਜੀ ਖਾਂਡੂ ਅਤੇ ਚਾਰ ਹੋਰ ਲੋਕ ਸਵਾਰ ਸਨ।
ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲੇ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੋਜ ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦਾ ਮਲਬਾ ਮਿਲਿਆ।
ਖਾਂਡੂ ਪਵਨ ਹੰਸ ਚਾਰ ਸੀਟਾਂ ਵਾਲੇ ਸਿੰਗਲ-ਇੰਜਣ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ, ਏਐੱਸ-ਬੀ350-ਬੀ3 ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਦੋਰਜੀ ਖਾਂਡੂ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾ ਰਹੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦਾ ਮਲਬਾ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੁਗੁਥਾਂਗ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 4,900 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉੱਚਾਈ 'ਤੇ ਮਿਲਿਆ।
ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਭੂਟਾਨ ਦੇ 3,000 ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਸਮੇਤ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਤਵਾਂਗ ਤੋਂ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਤੋਂ 20 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਲਾਪਤਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਖੋਜ ਟੀਮ ਨੇ ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਕਰੈਸ਼ ਹੋਏ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦਾ ਮਲਬਾ ਅਤੇ ਸਵਾਰ ਸਾਰੇ ਪੰਜ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੀਆਂ।
6. ਓ.ਪੀ. ਜਿੰਦਲ
31 ਮਾਰਚ, 2005 ਨੂੰ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਟੀਲ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਓ.ਪੀ. ਜਿੰਦਲ ਦੀ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬੰਸੀ ਲਾਲ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਰੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਵੀ ਸਨ। ਪਾਇਲਟ ਦੀ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਉਸ ਸਮੇਂ ਓ.ਪੀ. ਜਿੰਦਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੀ ਗਈ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰੀ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੁਰੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰੀ ਸਨ।
ਤਸਵੀਰ ਸਰੋਤ, Getty Images
ਇਹ ਹਾਦਸਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਹਾਰਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਗੰਗੋਹ ਸ਼ਹਿਰ ਨੇੜੇ ਦੁਪਹਿਰ 12:30 ਵਜੇ ਦੇ ਕਰੀਬ ਵਾਪਰਿਆ।
ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ।
7. ਜੀਐੱਮਸੀ ਬਾਲਾਯੋਗੀ
ਜੀਐਮਸੀ ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਦਾ ਨਾਮ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਵਿੱਚ, ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਅਮਿੱਟ ਛਾਪ ਛੱਡੀ।
1991 ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਅਗਲੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣ ਹਾਰ ਗਏ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਉਪ-ਚੋਣ ਜਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਬਣੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵੱਡੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਨੇ 1998 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਚੁਣੇ ਗਏ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੇਲਗੂ ਦੇਸ਼ਮ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨੇਤਾਵਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਐਨ. ਚੰਦਰਬਾਬੂ ਨਾਇਡੂ, ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਬਣੇ।
ਬਹੁ-ਪਾਰਟੀ ਸਰਕਾਰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਕਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਨੇ ਗਰਮ ਬਹਿਸਾਂ, ਤਿੱਖੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸਦਨਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸਪਸ਼ਟ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸਦਨ ਨੂੰ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਨਾਲ ਚਲਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਵੀ ਕੀਤੀਆਂ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, 3 ਮਾਰਚ, 2002 ਨੂੰ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਭੀਮਾਵਰਮ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ ਸਮੇਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਦਾ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਉਚਾਈ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਗਿਆ। ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਪਾਇਲਟ, ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੀ ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੀਟ ਅਮਲਪੁਰਮ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਬਣੀ। 2024 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਬਾਲਾਯੋਗੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੀ.ਐੱਚ.ਐਮ. ਬਾਲਾਯੋਗੀ, ਅਮਲਪੁਰਮ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ।
ਬੀਬੀਸੀ ਲਈ ਕਲੈਕਟਿਵ ਨਿਊਜ਼ਰੂਮ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ
