Podejrzana rosyjska boja sonarowa znaleziona przez płetwonurków

Mężczyzna w czarnym kombinezonie uśmiecha się, trzymając cylindryczny metalowy przedmiot, który prawdopodobnie jest boją sonarową. Stoi na łodzi, a za nim widać morze i fragment lądu. Ma krótkie brązowe włosy i brązową brodę.

Źródło zdjęcia, David Kennard/Neptune's Army of Rubbish Cleaners

Podpis zdjęcia, Tim Smith-Gosling, nurek, który znalazł urządzenie w strefie ochrony Skomer
    • Autor, Amy Mackrill
    • Stanowisko, BBC Wales
  • Czas czytania: 4 min

Zespół płetwonurków zbierających śmieci odnalazł u wybrzeży Walii rosyjskie urządzenie śledzące.

Nurkowie z Neptune's Army of Rubbish Cleaners (NARC) odkryli obiekt 15 listopada podczas rutynowego nurkowania w Skomer Marine Conservation Zone, u wybrzeży Wooltack Point w Pembrokeshire.

Zespół początkowo zakładał, że urządzenie jest częścią znacznika nawigacyjnego, ale później zaczął podejrzewać, że jest to boja sonarowa - monitorujące urządzenie akustyczne, często używane do wykrywania okrętów podwodnych.

Niezależny analityk ds. obronności powiedział, że jest "pewny", że odnaleziony obiekt to rosyjska boja sonarowa RGB-1A, która implodowała.

Dave Kennard, przewodniczący NARC, powiedział, że obiekt został odkryty zaklinowany w szczelinie przez nurka ochotnika Tima Smitha-Goslinga.

Po dalszych oględzinach i badaniach, w tym rozmowach z kolegami z Port Authority Waterway, nurkowie doszli do wniosku, że przedmiot jest podobny do boi sonarowych używanych do wykrywania obiektów pod wodą.

Urządzenie, opisane przez Kennarda jako "poobijane", mierzy około 120 cm długości i waży około 15 kg.

Zostało wydobyte za pomocą worka podnoszącego, a następnie wyciągnięte na powierzchnię.

Kennard, który tego dnia kierował akcją, powiedział, że zespół był w stanie zidentyfikować porównywalne znaleziska zgłoszone w Kornwalii i Republice Irlandii w 2021 r.

Po konsultacji z Royal Navy (pol. Królewska Marynarka Wojenna), Kennard zgłosił odkrycie do straży przybrzeżnej.

Rzecznik straży potwierdził, że raport został zarejestrowany 19 listopada, ale powiedział: "nie było zgłoszenia o osobie zaginionej lub w niebezpieczeństwie, a komunikacja została zarejestrowana i nie była wymagana żadna reakcja poszukiwawczo-ratownicza."

Stos sprzętu wędkarskiego, głównie żyłek i przynęt, ułożono na jaskrawopomarańczowych torbach do nurkowania.

Źródło zdjęcia, David Kennard/NARC

Podpis zdjęcia, Zadaniem grupy nurków jest zazwyczaj usuwanie z wody śmieci, takich jak znalezione materiały wędkarskie

Chociaż grupa nurków stwierdziła, że nie znalazła wcześniej niczego podobnego, BBC rozumie, że nie jest niczym niezwykłym znajdowanie takich przedmiotów na dnie morskim wokół Wielkiej Brytanii, biorąc pod uwagę dziesięciolecia aktywności marynarki wojennej w tych wodach.

Rzecznik Royal Navy powiedział: "Nie komentujemy konkretnych działań podwodnych ani poszczególnych znalezisk ze względu na względy bezpieczeństwa operacyjnego.

"Royal Navy stale monitoruje i chroni wody Wielkiej Brytanii za pomocą szeregu zasobów morskich, ściśle współpracując z sojusznikami i partnerami w celu utrzymania świadomości sytuacyjnej na morzu i powstrzymania zagrożeń dla interesów Wielkiej Brytanii."

Niezależny analityk obronny i ekspert od okrętów podwodnych, który nie zgodził się na publikację jego nazwiska, powiedział, że jest "pewny", że odzyskany obiekt to rosyjska boja sonarowa RGB-1A, rozmieszczana zwykle przez rosyjskie samoloty patrolowe dalekiego zasięgu Tu-142M.

Dodał: "Chociaż istnieją sugestie, że urządzenie nie jest już aktywnie używane, kilka takich samych modeli zostało znalezionych na plażach w Wielkiej Brytanii, Irlandii i w Litwie w ostatnich latach.

"Ich obecność oraz stosunkowo niewielki porost morski sugerują, że prawdopodobnie zostały zrzucone niedawno."

Dr Andy Scollick, konsultant ds. obrony strategicznej, również zidentyfikował urządzenie jako "rosyjską boję hydroakustyczną typu RGB, prawdopodobnie RGB-1".

Podkreślił podobieństwa między nowo wyłowionym urządzeniem a wcześniej zidentyfikowanymi przykładami, w tym trzema pionowo ustawionymi hydrofonami i oznakami zgodnymi z implozją głębinową.

Powiedział, że urządzeniu brakowało tulei, która byłaby pomalowana na pomarańczowo z oznaczeniem numeru seryjnego.

Doniesienia o porównywalnych urządzeniach wyrzuconych na brzeg pojawiły się również w rosyjskim regionie Nowosybirska w 2023 r. i w Litwie w 2024 r.

Czym jest boja sonarowa?

Boja sonarowa jest połączeniem słów sonar i boja i jest czujnikiem akustycznym używanym do wykrywania obiektów od wodą, takich jak łodzie podwodne.

Ponieważ sygnały radiowe i GPS nie mogą łatwo przenikać przez wodę morską, boje sonarowe mają kluczowe znaczenie dla nowoczesnych morskich systemów wykrywania i są rutynowo używane przez marynarki wojenne podczas ćwiczeń i operacji.

Po raz pierwszy zastosowane podczas II wojny światowej do lokalizowania niemieckich U-Bootów, stały się kluczowym elementem śledzenia okrętów podwodnych podczas zimnej wojny i nadal są wykorzystywane zarówno do nadzoru wojskowego, jak i operacji poszukiwawczo-ratowniczych.

Były to jedne z narzędzi wykorzystywanych podczas poszukiwań zaginionej łodzi podwodnej Titan w 2023 r. oraz podczas poszukiwań lotu 370 Malaysia Airlines w 2014 r.

Władze ostrzegają, że osoby postronne nigdy nie powinny dotykać ani przenosić podejrzanych boi sonarowych, ponieważ mogą one zawierać niebezpieczne materiały, a zamiast tego powinny zadzwonić na lokalny numer alarmowy.

Oficer marynarki wojennej USA ładuje boję sonarową na stojak, aby użyć jej do poszukiwań lotu MH370. Ma na sobie wojskowy zielony kombinezon i krótko przycięte włosy. Boja sonarowa, którą ładuje, ma cylindryczny kształt i jest w kolorze beżowym.

Źródło zdjęcia, Getty Images

Podpis zdjęcia, Boje sonarowe były wykorzystywane w poszukiwaniach samolotu Malaysia Airlines Flight 370

Odkrycie boi sonarowej nastąpiło w tym samym tygodniu, w którym sekretarz obrony Wielkiej Brytanii John Healey potwierdził, że rosyjski statek Jantar prowadził aktywność na skraju wód Wielkiej Brytanii.

Podczas gdy Rosja opisuje statek jako oceaniczny statek badawczy, kraje zachodnie od dawna monitorują jego ruchy i istnieją obawy, że potajemnie mapuje on podmorskie kable Wielkiej Brytanii, którymi przesyłanych jest ponad 90% danych kraju, w tym miliardy dolarów transakcji finansowych.

Podczas ostatniej eskalacji doniesiono, że piloci patrolowi Królewskich Sił Powietrznych zostali zaatakowani laserami z okrętu, co Healey nazwał "skrajnie niebezpiecznym".

Powiedział, że Wielka Brytania jest przygotowana na wszelkie dalsze działania, gdyby statek ruszył na południe.

W oświadczeniu ambasada rosyjska stwierdziła, że kraj "nie jest zainteresowany brytyjską komunikacją podwodną".

Ten tekst został napisany i sprawdzony przez dziennikarzy BBC. Przy tłumaczeniu zostały użyte narzędzia AI, jako część projektu pilotażowego.

Edycja: Magdalena Mis