حملات شیمیایی همچنان غیرنظامیان سوریه را تهدید می‌کند

تماشای ویدیویی که صحنه های پس از کاربرد سلاح شیمیایی را در مناطق جنگی سوریه نشان می دهد، بسیار دردناک است.

صحنه هایی از کودکانی که بی‌حال و بی رمق و رنگ پریده به بیمارستان منتقل می‌شوند و پزشکانی که سراسیمه در تلاشند تا جان آنها را نجات دهند. افرادی که احساس خفگی می کنند، استفراغ می کنند و گریه می کنند و جسد مادربزرگی که بر روی برانکارد است.

در حمله ای مشابه به شهر سرمین در ۵۰ کیلومتری جنوب غرب شهر حلب در سوریه در ماه مارس سال جاری، ۵ نفر از جمله سه کودک کشته شدند. بر روی بدن هیچ کدام از این کودکان آثار جراحتی دیده نمی شد.

گزارش شده که اعضای شورای امنیت سازمان ملل از تماشای این ویدیو به شدت متاثر شدند.

این ویدیو یکی از ۶۰ مورد حمله را نشان می دهد که ادعا شده در آنها از تسلیحات شیمیایی استفاده شده است.

و حال یکی از کارشناسان برجسته تسلیحات شیمیایی به بی بی سی گفته است که "شواهد قوی و مستدلی" وجود دارد که نشان می دهد از گاز خردل در حملات اخیر استفاده شده و این بار گروه موسوم به دولت اسلامی (داعش) مقصر دانسته شده است.

ماه گذشته سازمان ملل متحد رای به انجام تحقیقاتی داد که هدف آن شناسایی افراد، گروه‌ها و یا دولت هایی است که در استقاده از تسلیحات شیمیایی در سوریه نقش دارند.

دولت سوریه بارها متهم شده که دست به حملات شیمیایی زده، ادعایی که این کشور شدیدا رد می‌کند.

اما شاهدان عینی گفته‌اند که در حمله به شهر سرمین صدای هلی‌کوپتر شنیده‌اند و این تنها نیروهای دولتی سوریه هستند که از هلی‌کوپتر استفاده می‌کنند.

مردم ساکن این شهر گفته‌اند سپس صدای بسیار بلندی شبیه رعد و برق شنیده شده، در حالی که هیچ انفجاری صورت نگرفته. این حمله تلفاتی نیز برجای گذاشته است.

شاید تصور غیرنظامیان این بود که تنها این تسلیحات شیمیایی است که آنها را تهدید می کند.

اما اخیرا در مورد استفاده از مواد شیمیایی به ویژه گاز کلر ادعاهای زیادی شده است. براساس این ادعاها این ماده شیمیایی به میزان وسیعی در ده‌ها حمله علیه غیرنظامیان به کار گرفته شده است.

سازمان منع تسلیحات شیمیایی تحقیقاتی در باره سه مورد از این حملات انجام داده و در گزارشی به سازمان ملل گفته است که با درصد اطمینان بالایی می توان گفت که از گاز کلر بارها و به طور سیستماتیک به عنوان یک سلاح در سوریه استفاده شده است.

گاز کلر اولین بار در جنگ جهانی اول استفاده شد. این گاز متراکم‌تر از هواست و از آن برای خارج کردن سربازان از سنگرها استفاده می شد.

بسیاری از قربانیان در سوریه ظاهرا علائمی را دارند که با کاربرد چنین گازی هماهنگی دارد.

اما ثابت کردن این مسئله به علت عدم دسترسی سریع به محل هایی که این گاز از آن استفاده شده، امری دشوار است.

دولت سوریه گفته است که هرگز از تسلیحات شیمیایی استفاده نکرده است و به جای آن، "تروریست ها" را عامل استفاده از این نوع تسلیحات می داند.

گروه‌های شورشی و بیشتر از همه گروه موسوم به دولت اسلامی (داعش) در استفاده از این تسلیحات مقصر شناخته شده اند. پیکارجویان بارها شهر مارع در شمال سوریه را هدف حمله قرار دادند. اما این نگرانی وجود دارد که در دو حمله اخیر آنها از مواد شیمیایی استفاده شده باشد.

نمونه هایی از این مواد برای آزمایش در اختیار دولت بریتانیا قرار داده شده است.

این بار قربانیان علائم متفاوتی از جمله تاول و سوختگی های دردناک و بزرگ داشتند.

بیم آن می رود که نیروهای داعش به گازخردل دسترسی پیدا کرده و در حملاتشان استفاده کرده باشند.

طارق نجار، مدیر بیمارستانی در شهر مارع که قربانیان حملات اخیر به آن منتقل شده اند، گفته است که پس از دیدن مجروحان، به استفاده از گاز خردل مظنون شده است. این علائم شامل "احساس خفگی، تاول، و آب‌ریزش از چشم و بینی " است.

مدیر این بیمارستان گفته است که "پیش از این چنین علائمی ندیده و این اولین بار است که مجروحان و تلفات این حمله چنین علائمی دارند."

جری اسمیت، رئیس سابق عملیات سازمان منع تسلیحات در سوریه گفته است: "شواهد بسیار قوی و مستدلی وجود دارد که نشان می دهد عامل باعث بروز این تاول ها گاز خردل است که در این حمله استفاده شده است."

به گفته آقای اسمیت "حتی اگر این ماده گاز خردل نباشد، استفاده از هر گونه ماده شیمیایی که باعث تخریب خانه ها شود به معنای نقض کنوانسیون منع استفاده از تسلیحات شیمیایی و پروتکل سال ۱۹۵۲ ژنو است و چنین کسی مرتکب جنایت جنگی شده است."

در هفته جاری شاهد تجمع شمار زیادی از مردم سوریه در مناطق مرزی بودیم که سعی دارند با ترک کشورشان به ده‌ها هزار نفری که قبلا راهی اروپا شده اند، بپیوندند.

در سوریه نشانی از آرامش دیده نمی شود و تعجبی ندارد که بسیاری از سوری ها به فکر خارج شدن از کشور باشند.

_____________________________________________

فرانک گاردنر، خبرنگار بی بی سی در امور امنیتی

تصور می شد که سوریه دو سال پیش و در پی توافق با سازمان ملل از شر تسلیحات شیمیایی خلاص شده است. توافقی که با میانجیگیری روسیه به دست آمد و در جریان آن سوریه متعهد شد که تمامی تسلیحات شیمیایی خود را نابود کند.

اما این تسلیحات از کجا می آید؟

استفاده از کلر به عنوان یک ماده شیمیایی ممنوع نشده است. این ماده به آسانی در دسترس است.

همیش دی بریتون گوردون، کارشناس تسلیحات شیمیایی، معتقد است که داعش احتمالا از سه منبع احتمالی به گاز خردل دسترسی پیدا کرده است: از تجهیزات عراقی ها که سال گذشته به تصرف خود در آوردند. از ذخایری که احتمالا دولت سوریه به سازمان ملل اعلام نکرده، و سومین منبع احتمالی که بسیار نگران کننده است، اینکه این گروه، خود گاز کلر را تولید کرده باشد.

به گفته این کارشناس، تمامی ترکیبات ضرورری شیمیایی در سوریه موجود است و داعش متخصصانی در اختیار دارد که می تواند این مواد شیمیایی را به سلاح تبدیل کند.