روز جهانی بهداشت قاعدگی؛ 'سکوت را بشکنید'

۲۸ ماه مه، (۷ خرداد) روز جهانی بهداشت قاعدگی یا پریود است. این روز برای افزایش آگاهی درباره بهداشت دوران قاعدگی، کمک به بهبود شرایط و از بین بردن تابوی قاعدگی، نام‌‌گذاری شده‌است.

ناآگاهی و دسترسی نداشتن به امکانات بهداشتی در دوران قاعدگی می‌تواند سلامت زنان و دختران را به خطر بیندازد.

"اکنون وقت عمل است"، شعار روز جهانی بهداشت قاعدگی امسال است.

یک سازمان غیردولتی فعال در زمینه بهداشت زنان در آلمان به نام واش یونایتد (WASH United) از سال ۲۰۱۴ روز بیست و هشتم ماه مه را به عنوان روز جهانی بهداشت قاعدگی نامیده است و سازمان‌ها و رسانه‌های زیادی از جمله صندوق کودکان سازمان ملل متحد، یونیسف در آگاهی رسانی درباره بهداشت قاعدگی با این سازمان همکاری می‌کنند.

انتخاب روز ۲۸ام پنجمین ماه سال میلادی یعنی ماه مه، اقدامی نمادین درباره متوسط سیکل قاعدگی و دوران خونریزی زنان بوده است.

هر سیکل قاعدگی که - از اولین روز قاعدگی تا اولین روز خونریزی دوره بعد محاسبه می‌شود- به طور متوسط ۲۸ روز طول می‌کشد. سیکل قاعدگی طبیعی بین ۲۶ تا ۳۵ روز متغیر است. متوسط مدت زمان خونریزی قاعدگی معمولا بین سه تا پنج روز است.

با تلاش فعالان حقوق زنان و مسئولان بهداشتی برای مقابله با تابو شمردن قاعدگی زنان و برخورد با آن به عنوان یک وضعیت شرم‌آور که باید پنهان نگه داشته شود، وضعیت بهتر شده است.

همین امسال، جایزه اسکار بهترین مستند کوتاه به فیلمی درباره "قاعدگی زنان در هند"، به رایکا زهتابچی، سینماگر آمریکایی-ایرانی‎الاصل اهدا شد.

برگزارکنندگان روز جهانی بهداشت قاعدگی می‌گویند: "سکوت را بشکنید، آگاهی را درباره بهداشت قاعدگی افزایش دهید و با هنجارهای غلطی که در جامعه درباره دوران قاعدگی جاافتاده است، مقابله کنید."

خبرگزاری ایسنا به مناسبت این روز در گزارشی با عنوان "مصائب یک عادت" از تجربه شخصی و مشکلات زنان در دوران قاعدگی نوشته است.

در این گزارش درباره روز جهانی بهداشت قاعدگی آمده: "این همان چیزی که خیلی از زن‌ها به نشانه شرم و حیا پنهانش می‌کنند اما بسیاری از کشورهای دنیا در چنین روزی همایش‌ها و سمینارهای مهمی درباره آن برگزار و از موضوع مهم بهداشت قاعدگی صحبت می‌کنند."

نبودن دستمال کاغذی و نوار بهداشتی در دستشویی‌های عمومی در سطح شهر یا حتی سرویس‌های بهداشتی سازمان‌ها، رستوران‌ها یکی از مشکلاتی است که در این گزارش عنوان شده است.

"سیما" به خبرگزاری ایسنا گفت که وقتی پریود است خجالت می‌کشد که دردش را به همکارانش بگوید و یا حتی از آنها به خاطر مشکلات عادت ماهانه مرخصی بگیرد.

"باران" هم که مهندس نساجی است تجربه مشابهی دارد و در این‌باره به ایسنا گفت: "اگر یک مریضی داشتم، می‌توانستم با صدای بلند اعلام کنم که مثلاً سرم درد می‌کند اما هیچ زنی نمی‌تواند فریاد بزند که من امروز پریودم؛ دست از سرم بردارید."

وسایل بهداشتی دوران قاعدگی

استفاده از نواربهداشتی و تامپون برای زنان در دوران پریود (عادت ماهانه) اصلی‌ترین نیاز آنها است. اما تهیه نوار بهداشتی و تامپون برای بسیاری از زنان و دختران در سراسر جهان دشوار و گاهی غیرممکن است. به همین دلیل گروه‌های غیردولتی و خیریه بسیاری شروع به فعالیت در این زمینه کردند.

کمپین پریود مجانی (FreePeriods#) یکی از کارزارهایی است که برای تهیه نوار بهداشتی مجانی و اطمینان از دسترسی آسان و ارزان قیمت همه زنان و دختران به وسایل مورد نیاز دوران قاعدگی به راه افتاده است.

آمیکا جورج، دانشجوی دانشگاه کمبریج و یکی از فعالان این کمپین که در فراهم کردن محصولات بهداشتی در مدارس بریتانیا هم موثر بوده است، امروزتوییت کرد، که در روز جهانی بهداشت قاعدگی "بیایید به یاد داشته باشیم که هر کس حق دارد قاعدگی خود را با احترام و بدون احساس شرم بگذراند. هیچ کس نباید به این دلیل که خونریزی می‌کند، در معرض آسیب قرار گیرد. بهداشت قاعدگی یک حق است، نه یک امتیاز."

'توی پلاستیک مشکی قایمش نکنیم'

کاربران ایرانی هم امروز به این مناسبت با هشتگ #پریود از تجربه های خودشان نوشتند.

یک کاربر نوشته است: "بیشتر حرفای غلط مادرم یادم میاد! وقتی پریودی تا سه روز حمام نرو! راه نرو و ورزش نکن...و نوار بهداشتیتو تو هزار تا روزنامه و کیسه پنهون کن بعد بنداز تو سطل چون تو خونه پسر مجرد داریم! #پریود #شرم‌وحیا"

خاطره کریمیان، یک کاربر دیگر نوشته: "۲۸مه روز بهداشت قاعدگی است. یادمون باشد که پریود طبیعت بدن زنانه و متوسط در زندگی هر زنی ۴۵۰بار اتفاق می‌افتد. پس؛ خجالت نکشیم، جوری رفتار نکنیم که انگار برای آن گنا‌هکار و کثیفیم وتوی پلاستیک مشکی قایمش نکنیم!"