معلولان و فوتبال؛ همه حق تماشای بازی را در ورزشگاه دارند

بارها گفته شده که فوتبال ورزشی جهانی و برای همه مردم است اما هنوز بسیاری از این حق برخوردار نیستند و معلولان زیادی در دنیا هنوز امکان حضور در ورزشگاه برای تماشای بازی تیم‌ محبوبشان را ندارد.

بر اساس تحقیق اتحادیه فوتبال اروپا، یوفا، حدود نیمی از افرادی که مشکلات جسمانی مختلفی دارند قادر به حضور در ورزشگاه‌ها نیستند و یک‌سوم آن‌ها هیچ وقت سفر یک روزه به شهری دیگر را برای همراهی تیم محبوبشان تجربه نکرده‏‌اند.

اوون دیویس مدیر یک مرکز خیریه که برای فراهم کردن امکان حضور همه افراد در ورزشگاه‌ها فعالیت می‌کند می‌گوید گام اول درک این نکته است که چرا شرایط حضور همه در رویدادهای ورزشی فراهم نیست:

"باید ابتدا دید که این مشکل به دلیل زیرساخت‌هاست یا به دلیل رفتار آدم‌ها. آیا به خاطر ترس از رفتن به این مکان‌هاست یا به علت بدرفتاری بقیه؟ به دلیل مشکلات رفت و آمد است یا مسائل دیگر؟ همه این نکات باید بررسی شوند و آموزش و فرهنگ‌سازی لازم انجام بگیرد."

آشنایی با تجربه معلولان از حضور در ورزشگاه‌ها یکی از راه‌های ممکن برای کاهش این دست مشکلات است. برای مثال استیون میلر ورزشکار پارالمپیک همیشه سعی می‌کند بازی‌های تیم نیوکاسل را از نزدیک ببیند.

او می‌گوید طرفداران نیوکاسل هیچ وقت رفتار بدی با او نداشته‌اند و از همراهی با او استقبال کرده‌اند اما چون مجبور است از روی صندلی چرخدار بازی را تماشا کند، هر بار که تماشاگران در ردیف‌های جلو می‌ایستند، تماشای بازی برایش خیلی سخت می‌شود.

استیون می‌گوید هنوز هستند کسانی که متوجه نمی‌شوند با ایستادن، اجازه دیدن بازی را از آدم‌هایی مثل من می‌گیرند. البته باید گفت که الان آگاهی تماشاگران در ورزشگاه‌های فوتبال از گذشته خیلی بهتر شده است ولی این آموزش‌ها هنوز باید ادامه داشته باشند.

مورگان پری ۳۲ ساله شرایطی شبیه به استیون میلر دارد. او طرفدار متعصب بولتون است و تاکنون بیش از ۹۰ مسابقه تیمش را از نزدیک دیده. پری می‌گوید نه فقط ناآگاهی شماری از تماشاگران که گاهی اوقات طراحی بد جایگاه تماشاگران باعث می‌شود افرادی مثل او نتوانند از تماشای بازی لذت ببرند.

نقش مهم باشگاه‌ها

در سال ۲۰۱۵ مسئولان برگزاری لیگ برتر فوتبال انگلستان متعهد شدند در سه سال، حضور تماشاگران معلول را در ورزشگاه‌ها راحت‌تر کنند و خوشبختانه این پیشرفت تا حدی حاصل شده است.

آن‌هایی که برای امکان حضور همه در رویدادهای ورزشی فعالیت می‌کنند امیدوارند باشگاه‌ها به مقررات و دستورالعمل‌های لیگ برتر پایبند باشند تا امکان حضور معلولان در ورزشگاه‌ها بیش از پیش مهیا شود.

در عین حال باشگاه‌ها برای این که یوفا هر سال پروانه فعالیت آنها را تایید کند باید ثابت کنند که برای حضور معلولان در ورزشگاه‌ها اقدامات ملموسی انجام داده و در این زمینه پیشرفت کرده‌اند.

اوون دیویس می‌گوید فقط آموزش و فرهنگ‌سازی کافی نیست، بودجه هم لازم است: "فهم و درک مشکلات افرادی که نمی‌توانند به تماشای مسابقات ورزشی بروند خیلی مهم است اما فقط این نیست، باید خرج هم کرد."

"البته می‌دانیم فراهم کردن همه امکانات لازم برای حضور معلولان گاهی خیلی گران تمام می‌شود و برای بعضی باشگاه‌ها تأمین این هزینه بسیار سخت است. همه به این نکته واقفند اما هیچ باشگاهی نباید این را بهانه کند و از اقدام لازم دست بکشد."

"برای مثال باشگاه بولتون با وجود سقوط از لیگ برتر به دسته‌های پایین‌تر و مشکلات مالی متعدد، امکانات بسیار بهتری از گذشته برای تماشاگران معلول فراهم کرده. این باشگاه یکی از جایگاه‌های اختصاصی گران‌قیمت برای مهمانان پولدار را به چند هوادار معلول خود اختصاص داده که سرما و سر و صدا آنها را آزار ندهد. این شرایط ایده‌آلی است که باشگاه بولتون با وجود مشکلات مالی زیاد برای این دست از هوادارانش تدارک دیده."

استیون میلر طرفدار تیم نیوکاسل می‌گوید یکی دیگر از مشکلات اصلی برای معلولانی مثل او رفت و آمد از خانه به ورزشگاه است؛ مسئله‌ای که با وجود علاقه باشگاه برای رفع آن، گاهی بسیار دردسرساز است: "یکی از کارکنان باشگاه نیوکاسل برای هماهنگی رفت و آمد معلولان به ما کمک می‌کند، مثلاً آنها یک جای پارک مخصوص به من داده‌اند و یک نفر مرا از خانه به آنجا می‌برد."

"اما می‌دانم تماشاچی‌های معلول دیگری هستند که برای رفت و آمد مشکلات زیادی دارند مخصوصا در بازی‌هایی که شب‌ برگزار می‌شوند. ورزشگاه سنت جیمز پارک بالای یک تپه است و رفت و آمد به آن گاهی برای همه دشوار است."

آرسنال باشگاه پیشگام

آلکس بروکِر از مجریان شبکه چهار بریتانیا تجربه خوبی از تماشای فوتبال در ورزشگاه‌ بخصوص در ورزشگاه اختصاصی تیم محبوبش آرسنال دارد.

او که پای راستش را در سن کم از دست داده می‌گوید باشگاه آرسنال در این زمینه پیشگام است: "این روزها به خاطر شیوع کرونا جای زیادی نیست که بشود رفت. البته باید گفت اگر کرونا هم نبود، معلولان دشواری زیادی برای رفتن به جا‌های مختلف داشتند."

"شخصاً اما دوست دارم مسئولان در این زمینه فعال‌تر باشند و زودتر به دنبال راه حل بگردند. خوشبختانه مسئولان باشگاه آرسنال در این زمینه خیلی خوب هستند و جلوتر از بقیه حرکت می‌کنند. حتی در ورزشگاه اتاق‌هایی برای کودکان مبتلا به اوتیسم دارند که بدون این که تحت تأثیر جو ورزشگاه قرار بگیرند، از نزدیک به تماشای بازی بنشینند."

افرادی مثل بروکر و میلر امید دارند با به در میان گذاشتن مشکلاتشان، باعث رشد و پیشرفت امکانات ورزشگاه‌ها برای معلولان شوند.

آن‌ها می‌گویند به لطف تلاش مراکز خیریه شاهد افزایش امکانات برای تماشاگرانی هستند که با وجود مشکلات گوناگون، مشتاق حضور در رویدادهای ورزشی‌اند. مسیری که مقصد آن برابری همه افراد با هر درجه از توانایی است. قله‌ای که راه رسیدن به آن، استمرار در اطلاع‌رسانی و طلب چاره‌اندیشی از مسئولان است.