یک مقام آمریکایی: مشکلات مذاکرات برجام بر سرجایشان باقی است

به رغم اعلام خوش‌بینی اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات هسته‌ای، یک مقام آمریکایی گفت که مشکلات مذاکرات هسته‌ای با ایران هنوز بر سرجایشان باقی است و هنوز روشن نیست که توافقی به دست بیاید.

این مقام آمریکایی که نامش فاش نشده به خبرگزاری رویترز گفت: «در این مرحله هنوز هیچ چیز روشن نیست. ایران باید تصمیم بگیرد که آیا بر روی پیش‌شرط‌های خارج (از برجام) پافشاری می‌کند یا به دنبال توافق سریع است.»

او تاکید کرد که دولت آمریکا همچنان معتقد است که توافق هسته‌ای، به نفع همه طرفین مذاکره‌کننده است.

آنچه که این مقام‌ آمریکایی، شروطی خارج از برجام توصیف کرده، درخواست ایران برای حذف نام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از فهرست سازمان‌های تروریستی آمریکاست.

دولت آمریکا می‌گوید که سپاه پاسداران به دلیل فعالیت‌هایش در کشورهای دیگر - از جمله عراق، سوریه و لبنان - در این فهرست قرار گرفته و این موضوع ارتباطی به برجام و برنامه هسته‌ای ایران ندارد.

ساعتی پیش از انتشار این خبر، جوزپ بورل رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفته بود به باور او، در جریان مذاکرات معاونش با مقام‌های ایرانی آنقدر پیشرفت به دست آمده که بتوان مذاکرات را از سرگرفت.

مذاکرات هسته‌ای برای احیای برجام که از یک سال پیش در وین آغاز شده بود، از ماه مارس متوقف شده است.

جوزپ بورل چه گفته بود؟

مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز جمعه در حاشیه نشست وزرای خارجی گروه هفت در آلمان، گفت سفر معاونش انریکه مورا به تهران «به اندازه کافی مثبت» بوده که مذاکرت هسته‌ای از سر گرفته شود.

آقای بورل به خبرنگاران گفت: «این طور بگویم که مذاکرات به بن‌بست رسیده بود و حالا بن‌بست رفع شده و به این ترتیب چشم‌اندازی از رسیدن به یک توافق وجود دارد.»

او در عین حال تاکید کرد اختلافات موجود در مسیر احیای برجام را نمی‌توان «یک‌شبه» حل کرد.

حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران هم در توییتی نوشت: «اگر آمریکا تصمیم سیاسی خود را گرفته و به تعهداتش پایبند باشد، توافق خوب و قابل اتکا در دسترس است.»

وزارت خارجه آلمان هم نسبت به ادامه مذاکرات و نتیجه‌گیری سریع ابراز امیدواری کرد.

اما میخائیل اولیانوف، دیپلمات ارشد روسیه در مذاکرات برجام، با همرسانی توییتی از خبرنگار وال‌استریت‌ ژورنال درباره موانع رسیدن به توافق و نیاز به گفتگوی طولانی با ایران و آمریکا گفت: «در شرایطی متفاوت، روسیه احتمالا می‌توانست دفاتر خوبش را برای نهایی کردن توافق برجام در اختیار طرفین بگذارد. اما حالا نه.»

انریکه مورا در تهران

ارزیابی‌های مثبت از احتمال ازسرگیری مذاکرات پس از بازگشت انریکه مورا از تهران بیان شدند.

آقای مورا مدیر سیاسی سیاست خارجی اتحادیه اروپا است و به عنوان هماهنگ‌کننده مذاکرات احیای برجام عمل کرده است.

جوزپ بورل گفته گفتگوهای انریکه مورا در تهران «بهتر از آنچه انتظار می‌رفت پیش رفت».

آقای مورا به جز مساله هسته‌ای، پرونده احمدرضا جلالی، پزشک دوتابعیتی ایرانی-سوئدی را هم مطرح کرده و خواهان توقف حکم اعدام او شده است.

آقای مورا دو روز متوالی در ساختمان وزارت خارجه ایران گفتگوهایی با علی باقری کنی، معاون سیاسی وزیر خارجه و مذاکره‌کننده ارشد ایران داشت.

جزئیات این گفتگوها منتشر نشده است.

روزنامه فایننشال تایمز پیش از سفر آقای مورا به تهران گزارش داد که اتحادیه اروپا به دنبال راه حلی میانه در مساله سپاه است، به این ترتیب که نام سپاه از فهرست تروریستی برداشته شود، اما بخش‌هایی از آن، مانند نیروی قدس سپاه، همچنان در فهرست بماند.

روز جمعه سخنگوی وزارت خارجه آلمان با منصفانه خواندن پیش‌نویس موجود در مذاکرات وین گفت: «از ایران انتظار داریم که از طرح خواسته‌های فراتر از برجام بپرهیزد و نتیجه‌گیری سریعی در این گفتگوها داشته باشیم.»

روز پنجشنبه هم یک منبع دیپلماتیک فرانسوی به رویترز گفت احتمال کمی وجود دارد که آمریکا در آینده نزدیک با حذف سپاه از فهرست تروریستی موافقت کند.

هدف قدرت‌های غربی از مذاکرات احیای برجام آن است که ایران به محدودیت‌های هسته‌ای برجام بازگردد.

در مقابل، با بازگشت آمریکا به این توافق و رفع تحریم‌های دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ، ایران می‌تواند مبادلات نفتی و بانکی خود با جهان را بازسازی کند.

اقتصاد ایران با تورم بالا روبرو است و گرانی‌ها در روزهای اخیر باعث اعتراضات گسترده‌ای در شهرهای مختلف شده است.

بازداشت مورا بعد از برگشتن از ایران

انریکه مورا در راه بازگشت از تهران توییت کرد که مدت کوتاهی در فرودگاه فرانکفورت آلمان بازداشت شد.

او اعتراض کرد که پلیس آلمان با وجود داشتن گذرنامه دیپلماتیک، او را بازداشت و گذرنامه و موبایلش را ضبط کرد. او همچنین گفت که در طول بازداشت از باقی همکارانش که آنها نیز دیپلمات‌های اتحادیه اروپا هستند جدا شده بود.

یک سخنگوی اتحادیه اروپا موضوع را کم اهمیت جلوه داد و گفت مساله به سرعت حل شده است.

جوزپ بورل هم در این باره گفت: «این مساله تمام شده، او به هواپیمایش رسید و سفرش مطابق ماموریتش پیش می‌رود.»

پلیس فرانکفورت به بی‌بی‌سی فارسی گفت: «این بازرسی بر اساس سرنخ‌های کامپیوتری بود که در کنار موارد دیگر به مسیر تهران-فرانکفورت مربوط می‌شد و ارتباطی با این اشخاص نداشت.»

«هنگامی که مشخص شد ارتباطی با اطلاعات دریافت شده وجود ندارد، دیپلمات‌ها توانستند پس از حدود ۴۰ دقیقه سفر خود را ادامه دهند.»

پلیس آلمان می‌گوید دلیل این بازرسی را به خود دیپلمات‌های اروپایی توضیح داده است.

دیگر تحولات دیپلماتیک

همزمان با حضور آقای مورا در تهران، امیر قطر هم سفر کوتاهی به تهران داشت.

شیخ تمیم بن حمد آل ثانی با آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر و ابراهیم رئیسی، رئیس جمهور ایران دیدار کرد.

امیر قطر در نشست خبری مشترک با رئیس جمهور ایران گفت: «درباره مذاکرات وین هم قطر همواره نگاه مثبتی به آن داشته و باور داریم که گفتگو راه حل این مساله است.»

برخی ناظران این سفر را با تلاش قطر برای میانجیگری بین ایران و قدرت‌های غربی و همچنین با کشورهای عرب منطقه مرتبط دانسته‌اند.

امیر قطر بعد از سفر به تهران راهی اروپا می‌شود تا در سفری رسمی با تعدادی از مقام‌های اروپایی ملاقات کند.

دو روز پیش احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان قانون اساسی در ایران گفت باید «سوءتفاهم‌ها» میان ایران و عربستان سعودی برطرف شود.

آقای جنتی که معمولا مواضع تندی دارد، گفت: «حل و فصل بسیاری از اختلافات شدنی است.»

روز جمعه محمد ایرانی، سفیر ایران در کویت، گفت ایران به طور رسمی از کویت برای مذاکره درباره میدان گازی آرش/الدره دعوت کرده است.

ایران، کویت و عربستان درباره این میدان گازی با یکدیگر اختلاف نظر دارند.

سفیر ایران در کویت گفته که حسین امیرعبداللهیان هم تماسی با همتای کویتی خود داشته است.

آقای ایرانی درباره احتمال گفتگوی وزیران خارجه ایران و عربستان سعودی گفت: «ما باید منتظر نتایج دوره ششم گفت‌و‌گوها باشیم، چرا که این دوره تعیین خواهد کرد که دیدار نزدیک است یا خیر.»

او افزود: «ما خوشبین هستیم.»