سخنگوی وزارت خارجه: ایران تصمیم گرفته است که به مذاکرات ۴+۱ در وین ادامه دهد

ایران اعلام کرده مرحله نخست بررسی‌ها درباره مذاکرات هسته‌ای به پایان رسیده و تهران تصمیم گرفته به مذاکرات با گروه ۴+۱ در وین ادامه دهد.

این مذاکرات که در چارچوب کمیسیون مشترک برجام و به میزبانی اتحادیه اروپا انجام می‌شوند، بعد از آن آغاز شد که جو بایدن در آمریکا به قدرت رسید.

اما بعد از پیروزی ابراهیم رئیسی در انتخابات ریاست جمهوری ایران، این مذاکرات متوقف شد.

آقای رئیسی پیشتر گفته بود که مشکلی با ادامه مذاکرات ندارد، اما حاضر نیست وارد مذاکراتی شود که ثمری نخواهد داشت.

با این حال سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه ایران در مصاحبه‌ای با شبکه "فرنس ۲۴" اعلام کرد که تصمیم نهایی ایران این است که در همان چارچوب قبلی به مذاکرات ادامه دهد.

او در عین حال نگفت که ایران در چه زمانی به مذاکرات وین بازخواهد گشت.

همزمان گزارش می شود که حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، گفته است که یکی از نگرانی های عمده ایران در جریان مذاکرات وین راه های تصدیق لغو تحریم ها آمریکاست.

به گزارش خبرگزاری ایسنا او روز شنبه در جریان سفری به دمشق پایتخت سوریه ضمن دیدار با بشار اسد رئیس جمهور این کشور گفت: "... به زودی به مذاکرات وین باز می گردیم و موضوع راستی آزمایی و دریافت ضمانت‌های لازم برای اجرای تعهدات از سوی طرف‌های غربی را مد نظر داریم."

در هفته‌های اخیر و در آستانه جلسه شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای، ایران از سوی طرفین مذاکرات تحت فشار بود که هر چه سریعتر مذاکرات را از سربگیرد.

اما آقای خطیب‌زاده گفت هنوز مرحله دوم بررسی‌های مذاکرات به پایان نرسیده است.

او گفت: "به زودی مرحله دوم بازبینی به پایان خواهد رسید و ما می‌توانیم تاریخ از سرگیری مذاکرات را تعیین کنیم."

به گفته سخنگوی وزارت خارجه ایران، دولت جدید در حال بررسی شش دور مذاکرات و یافتن پاسخ این پرسش است که چرا آن مذکرات به نتیجه دلخواه طرفین نرسید.

این در حالی است که در ششمین دور مذاکرات وین اعلام شد که طرفین بر سر متنی به توافق رسیده‌اند و مذاکره‌کنندگان با این متن به پایتخت‌های خود بازگشتند.

اگرچه محتوای آن متن هرگز منتشر نشد، اما بر اساس سخنان حسن روحانی، رئیس‌جمهور وقت، این امکان وجود داشت که تحریم‌ها به سرعت برداشته شوند.

با این حال سعید خطیب‌زاده همچنان تحریم‌ها را یکی از مهم‌ترین مشکلات دور قبل مذاکرات توصیف کرد.

او گفت: "دونالد ترامپ بعد از خروج از برجام، ۸۰۰ تحریم غیرقانونی علیه ایران وضع کرده که همگی باید برداشته شوند."

چارچوب مذاکرات وین چیست؟

در متن برجام، ایران با طرفین دیگر امضاکنندگان آن توافق کرد که یک "کمیسیون مشترک" برای نظارت بر اجرای برجام و بررسی مشکلات احتمالی تاسیس شود.

وظیفه تشکیل این نهاد بر عهده اتحادیه اروپا قرار گرفت.

وقتی جو بایدن، رئیس‌جمهوری آمریکا اعلام کرد که کشورش آماده است تا به برجام بازگردد، هم واشنگتن و هم تهران، شروطی برای این کار تعیین کردند.

تهران اعلام کرد که آمریکا ابتدا باید تحریم‌هایی که بعد از خروج از برجام وضع کرده را لغو کند و بعد به برجام بازگردد.

آمریکا نیز اعلام کرد که ایران باید تمامی تعهداتش را در چارچوب برجام اجرا کند تا این کشور به برجام برگردد و تحریم‌ها را لغو کند.

ایران در اعتراض به خروج آمریکا از برجام، اجرای تمامی تعهداتش را که محدودیت‌هایی برای برنامه هسته‌ای ایران اعمال می‌کردمی‌شد، متوقف کرده است.

همزمان پیشنهاد مذاکرات مستقیم و دوجانبه آمریکا و ایران برای حل اختلافات نیز با مخالفت آیت‌الله خامنه‌ای روبه‌رو شد.

سرانجام با ابتکار عمل اتحادیه اروپا قرار شد که مسایل مورد اختلاف طرفین از طریق کمیسیون مشترک برجام حل شود.

اما ایران اعلام کرد از آنجا که آمریکا عضو برجام نیست، نباید در مذاکرات کمیسیون مشترک شرکت کند و تنها کشورهای چین، روسیه، بریتانیا، آلمان و فرانسه می‌توانند در این مذاکرات نماینده داشته باشند.

بدین ترتیب مذاکرات وین بدون حضور آمریکا آغاز شد، اما در عین حال در تمامی شش دور مذاکرات، نمایندگان آمریکا به شهر وین رفتند و مواضعشان را از طریق دیگر کشورهای عضو در مذاکرات مطرح کردند.

از زمان به قدرت رسیدن ابراهیم رئیسی این پرسش مطرح بود که آیا اصولا این چارچوب برای مذاکرات حفظ خواهد شد یا نه.

همفکران آقای رئیسی که پیش از به قدرت رسیدن حسن روحانی کنترل مذاکرات هسته‌ای را در دست داشتند، همواره منتقد برجام بودند و هرگز در دوران قدرت آنها، مذاکرات بدین شکل توسط وزارت خارجه انجام نشده بود.