بهای سنگین جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و ایران؛ «همه خارجی‌ها» رفتند، ساپینتو آمد

ریکاردو ساپینتو

منبع تصویر، Getty Images

    • نویسنده, بهناز میرمطهریان
    • شغل, خبرنگار

سایه جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل، بر ورزش ایران غیرقابل کتمان است. جنگی که ترکش‌هایش به ورزش خورده و تا مدت‌ها اثر آن بر تیم‌های ورزشی، اردوها و میزبانی مسابقات باقی خواهد ماند.

تا همین حالا بسیاری از مربیان و بازیکنان خارجی، قراردادهای خود را با تیم‌های فوتبال به طور یک طرفه فسخ کرده‌اند. بسیاری از اردوها و مسابقات لغو شده و تیم‌ها از حضور در مسابقات آسیایی و جهانی بازمانده‌اند. این موضوع اما در آینده هم همچنان بر میزبانی ایران در رویدادهای ورزشی و یا بازی‌های تدارکاتی تیم‌ملی فوتبال ایران، اثرگذار خواهد بود.

آسیب‌های جنگ برای سپاهان با خروج فرانسوی‌ها

با شروع جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل، در شرایطی که تمرینات پیش فصل سپاهان به‌تازگی شروع شده بود، پاتریس کارترون، بدون هیچ تصمیم قبلی از هدایت این تیم استعفا کرد. این نخستین ترکش‌های جنگ بود که به سپاهان اصابت کرد. باشگاه سپاهان هم که چاره‌ای جز پذیرش این استعفا نداشت، محرم نویدکیا را جایگزین کرد.

کارترون نیم فصل گذشته، بعد از جدایی ژوزه مورایس، روی نیمکت سپاهان نشست و توانست این تیم را در در جمع مدعیان اصلی قهرمانی لیگ برتر قرار دهد اما در هفته‌‌های پایانی از تراکتور جا ماند و نایب قهرمان شد. این سرمربی فرانسوی بلافاصله بعد از استعفا، با ام‌‌صلال قطر سر میز مذاکره نشست و خیلی زود توافق‌های اولیه حاصل شد.

فوتبال ۳۶۰ درباره جدایی کارترون و احتمال جدایی ایتیون انزونزی نوشت: «گفته می‌شود تماس مسئولان فرانسوی با پاتریس کارترون و ادعای آن‌ها بر غیرایمن بودن حضور در ایران سبب شده تا او قید همکاری با سپاهان را با وجود داشتن قراردادی دو و نیم ساله بزند.»

«آنچه مسلم است اینکه رویکرد فرانسوی‌ها در مواجهه با استیون انزونزی تفاوتی با پاتریس کارترون نخواهد داشت و بی‌شک به این بازیکن هم گوشزد شده که برای حفظ امنیت خود در ایران نماند.»

ویسام بن‌یدر هم دیگر بازیکن فرانسوی سپاهان است که پیش از جنگ هم زمزمه‌هایی درباره جدایی او شنیده می‌شد اما این جنگ باعث شد که جدایی‌اش قطعی شود. پیش از این‌ها ابوبکر کامارا، بازیکن موریتانی سپاهان هم بعد از پایان قراردادش، از این تیم جدا شده بود.

با این حساب شاید بیراه نباشد اگر بگوییم سپاهان با از دست دادن کادرفنی تیم و بازیکن کلیدی‌اش، بیشترین آسیب این جنگ را متحمل شده است.

وقتی همه خارجی‌ها فسخ می‌کردند، ساپینتو با استقلال بست

قرارداد استقلال با ریکاردو ساپینتو، سرمربی سابق پرتغالی‌اش، درست در روزهای اوج جنگ ایران و اسرائیل، یکی از عجیب‌ترین خبرهای فوتبالی بود.

در شرایطی که بسیاری از بازیکنان و مربیان خارجی ایران را ترک می‌کردند اما ساپینتو با این قرارداد نشان داد، اهل چالش است. او به دلیل محدودیت‌های پروازی، کارش را از راه دور شروع کرد اما ورزش سه نوشته براساس اعلام ساپینتو به مسئولان استقلال، این سرمربی پرتغالی حاضر است به صورت زمینی از لیسبون به تهران بیاید و کارش را شروع کند.

مدیران باشگاه استقلال اما تصمیم دارند با مشورت با شورای برون‌مرزی، راهی برای حضور او در تهران به دو شکل هوایی و زمینی پیدا کنند.

به رغم قراردادی که با ساپینتو امضا شد اما استقلال، تحت تأثیر این جنگ، دیدیه اندونگ، بازیکن گابنی خود را از دست داد. باشگاه استقلال همچنان اصرار دارد که قرارداد اندونگ به طور خودکار یک فصل دیگر تمدید شده است و او باید در تمرینات حاضر شود. سایت خبرورزشی اما از قول منبعی آگاه نوشته که بندی در قرارداد بوده که تمدید آن را منوط به تمایل هر دو طرف می‌دانسته و اندونگ اعلام کرده به دلیل اتفاقاتی که در هفته‌های پایانی فصل رخ داد، دیگر مایل به ادامه همکاری با استقلال نیست. او این موضوع را به فیفا هم اطلاع داده است.

شوک کارتال به پرسپولیس و تلاش بی‌نتیجه درویش

اسماعیل کارتال و پرسپولیس

منبع تصویر، Getty Images

اسماعیل کارتال، سرمربی پرسپولیس هم که اهل ترکیه است از آن دسته افرادی بود که بعد از جنگ ایران و اسراییل، درباره ادامه حضورش در ایران دچار تردید شد. با اینکه رضا درویش، مدیرعامل باشگاه پرسپولیس، از او خواسته بود که دقیق‌تر تصمیمش برای جدایی را بررسی کند اما در نهایت یکشنبه ۸ تیر ۱۴۰۴، تسنیم از قول الیس بوسه آراچ، خبرنگار و مجری رسانه «ایکس اسپورتس» ترکیه اعلام کرد که اسماعیل کارتال ۶۴ ساله تصمیم به جدایی از پرسپولیس گرفته است.

این خبرنگار اعلام کرده که بلافاصله پس از رسمی شدن جدایی کارتال، سردار دورسون، مهاجم این تیم که او هم اهل ترکیه‌ است، از پرسپولیس جدا خواهد شد. دورسون ماندن خود در پرسپولیس را مشروط به ماندن کارتال دانسته است.

علاوه بر این‌ها جنگ ۱۲ روزه در ایران باعث شد که الکسیس گوندوز، دروازه‌بان الجزایری پرسپولیس هم برای قطع همکاری یک طرفه با پرسپولیس و عقد قرارداد با تیمی الجزایری تصمیم بگیرد.

باشگاه پرسپولیس اما به سادگی از این فسخ‌های یک‌طرفه نمی‌گذرد و می‌خواهد سرمربی و بازیکنان خارجی خود را حتی به قیمت اهرم فشار فیفا، در تیم حفظ کند. سایت ورزش سه از قول منبعی آگاه در باشگاه پرسپولیس، موضع این باشگاه را این‌طور شرح داده که بازیکنان و مربیان تنها در صورتی می‌توانند به دلیل شرایط جنگی، قرارداد خود را یک طرفه فسخ کنند که این موضوع از سوی فیفا به صورت رسمی ابلاغ شده باشد.

خبرورزشی البته نوشت که تلاش‌های درویش برای منصرف کردن کارتال بی‌نتیجه بوده و او به صورت کتبی هم از سرمربی‌گری پرسپولیس کناره‌گیری کرده است. باشگاه پرسپولیس به سراغ گزینه‌های جایگزین رفته و تا کنون کریم باقری، به عنوان یکی از جایگزین‌های احتمالی کارتال اعلام کرده شده است.

حتی اسکوچیچ هم «فعلاَ» به ایران نمی‌آید

با شدت گرفتن سیل فسخ قرارداد یک طرفه بازیکنان و مربیان خارجی، اخبار غیررسمی مبنی بر تماس دراگان اسکوچیچ، سرمربی تیم فوتبال تراکتورسازی با مدیران این باشگاه منتشر شد که در این تماس گفته بود: «فعلاَ به ایران نمی‌آیم.» همچنین خبرهایی مبنی بر تمایل بازیکنان خارجی تراکتور به ترک این باشگاه منتشر شد که با واکنش باشگاه همراه بود.

باشگاه تراکتور در واکنش به این اخبار، در پستی در ایکس نوشت: «این اخبار صحت ندارد و به‌زودی زمان آغاز تمرینات تیم اطلاع‌رسانی خواهد شد. در شرایط کنونی با مذاکرات و صحبت‌های انجام شده، همه‌چیز در آرامش پیش رفته و قرار است اسکوچیچ و دستیارانش و تمام بازیکنان خارجی تحت قرارداد با آغاز اردوی آماده‌سازی تی‌تی‌ها در استانبول، به تیم ملحق شوند.»

گویا اسکوچیچ از باشگاه خواسته، شروع تمرینات تیم با برگزاری اردوی آماده‌سازی در ترکیه باشد.

البته پیش‌ از این، خداداد عزیزی، مدیر تراکتور، با اینکه گفته بود با شناختی که از اسکوچیچ دارد، مطمئن است که او به ایران برمی‌گردد اما در عین حال با در نظر گرفتن این نکته که واکنش‌هایی از این دست در شرایط جنگ، از بازیکنان و مربیان خارجی طبیعی است، تأکید کرده بود که باشگاه تراکتور باید «پلن بی» را در نظر بگیرند.

خارجی‌های دیگری هم در لیگ برتر فوتبال ایران خداحافظی کرده‌اند که دلیل آن‌ها به طور مستقیم جنگ ایران و اسراییل اعلام نشده است اما همزمانی این جدایی‌ها با تنش‌های اخیر در ایران، نام آن‌ها را در فهرست افرادی قرار داده است که در پی جنگ از ایران می‌روند؛ مثل: خداحافظی شیمبا، مهاجم تیم فولاد که سابقه آقای گلی لیگ را هم در کارنامه دارد و به تازگی از فوتبال ایران خداحافظی کرد.

طارمی به اینتر میلان نرسید، تیم‌ها از مسابقات آسیایی و جهانی بازماندند

مهدی طارمی

منبع تصویر، Getty Images

جنگ ۱۲ روزه، علاوه بر اینکه موجب سیل جدایی بازیکنان و مربیان خارجی از تیم‌های ایرانی شده، به شکل‌های دیگری هم بر بازیکنان و تیم‌های ورزشی ایرانی تأثیرگذار بوده است.

نمونه این مشکلات را می‌توان در دردسرهایی که مهدی طارمی برای خروج از کشور و پیوستن به تیم ایتالیایی‌اش متحمل شد، مشاهده کرد. طارمی که برای حضور در مسابقات تیم ملی فوتبال ایران در مرحله مقدماتی جام جهانی، در تهران مانده بود، به دلیل بسته شدن حریم هوایی ایران نمی‌توانست به اردوی تیم اینتر در آمریکا برود و این تیم را در جام جهانی باشگاه‌ها همراهی کند.

به رغم تلاش‌های اینتر و هماهنگی با وزارت خارجه ایتالیا و سفیر این کشور در تهران برای پیدا کردن راه‌حلی برای خروج طارمی از ایران از طریق مجاری دیپلماتیک، در نهایت اعلام شد که طارمی نه برای بازی اول و نه برای بازی‌های دیگر به اردوی اینتر ملحق نخواهد شد. او گرچه از مسیر زمینی از ایران خارج شد، اما نتوانست خودش را به بازی‌های تیم برساند.

این تنها مشکل طارمی نبود. اعزام بسیاری از تیم‌های ورزشی ایران به مسابقات مختلف لغو شد. تیم اسکواش نتوانست در مسابقات قهرمانی آسیا شرکت کند و شمشیربازان رقابت‌های آسیایی را از دست دادند. اعزام تیم هندبال ساحلی نوجوانان به رقابت‌های جهانی انجام نشد و حضور تیم‌های موی‌تای و ام‌ام‌ای ایران در مسابقات آسیایی هم با مشکل روبرو شد.

در ورزش ایران خبری از آتش‌بس نیست

همه این‌ها تنها گوشه‌ای از آسیب‌های جنگ اسرائیل و ایران هستند. بسیاری از تیم‌های فوتبال بابت فسخ یک طرفه بازیکنان و مربیان خود، برای فصل جدید با مشکلات متعددی مواجه شده‌اند یا اردوهایی مثل اردوی تیم کشتی جوانان لغو شد.

حتی تیم ملی والیبال ایران که برای حضور مسابقات لیگ ملت‌های والیبال، در ریودوژانیرو برزیل بود، موفق به بازگشت نشد. قرار بود این تیم بعد از هفته نخست رقابت‌ها برای استراحت و تمرین به ایران برگردد اما والیبالیست‌ها به دلیل بسته بودن حریم هوایی ایران، برای برگزاری هفته دوم مسابقات مستقیم به بلگراد صربستان رفتند.

این‌ها جدا از میزبانی‌هایی است که از دست رفت. پیش از این هم ایران، به راحتی نمی‌توانست میزبان مسابقات قاره‌ای یا بین‌المللی باشد. حالا هم که قرار بود در کیش میزبان رقابت‌های فوتبال کافا باشد، این مسابقات به خاطر جنگ لغو شد. بدون شک گرفتن اعطای میزبانی‌ها به ایران، از این به بعد به مراتب سخت‌تر از قبل هم خواهد بود.

به رغم آتش‌بس اما تنش‌های بین ایران و اسراییل همچنان باقی است و تیم‌ها و ورزشکاران خارجی به سختی حاضر به حضور در ایران می‌شوند. این موضوع می‌تواند تا مدت‌ها ورزش ایران را زیر سایه جنگ ۱۲ روزه نگه دارد.