مریم طوسی؛ «دختر باد» در ۳۶ سالگی بهتر از ۲۰ سالگی میدود
منبع تصویر، Maryam Toosi
- نویسنده, سعیده فتحی
- شغل, خبرنگار
بسیاری فکر میکردند دوران اوجش به پایان رسیده است، اما مریم طوسی دوباره برگشته تا خلافش را ثابت کند. سریعترین زن دوومیدانی ایران، که سالها پیش رکوردهای تاریخی را جابهجا کرد و اولین مدال طلای آسیایی این رشته را برای زنان ایرانی به ارمغان آورد، حالا در ۳۶ سالگی باز هم تاریخساز شده است.
او امسال در رقابتهای داخل سالن نوادا آمریکا، در دوی ۲۰۰ متر، زمان ۲۳/۶۳ ثانیه را ثبت کرد؛ رکوردی که ۲۱ سال پابرجا مانده بود، این بار به نام او نوشته شد. طوسی در دومین مسابقهاش در همین رقابتها توانست رکوردش را ۳ ثانیه دیگر بهبود دهد. رکورد قبلی این ماده با زمان ۲۵/۴۰ ثانیه توسط مائده چاووشیزاده در سال ۱۳۸۲ ثبت شده بود.
اما راه رسیدن به این نقطه، هموار نبود. مریم طوسی، کسی که در ۲۵ سالگی رکورد ۳۳ ساله دوی سرعت ایران را شکست و لقب «دختر باد» را گرفت، سالهای سختی را پشت سر گذاشته است؛ از مصدومیت گرفته تا تغییر مسیر زندگی و بحران مهاجرت. همه اینها میتوانست متوقفش کند، اما او ترجیح داد همچنان بدود.
دو سال پیش به آمریکا مهاجرت کرد و در تمام این مدت، تمرین را متوقف نکرد و زیر نظر گنتری برد، مربی آمریکایی، به روزهای اوج خود بازگشت. این روزها کمتر مصاحبه میکند، کمتر از خودش میگوید، اما در گفتوگویی با بیبیسی فارسی، از رکوردهایی میگوید که بیهیچ حمایتی به آنها رسیده است.
او از روزهایی یاد میکند که با گریه تمرین میکرد؛ روزهایی که سختترین لحظات زندگیاش را رقم زدند. اما حالا، با شکستن یک رکورد دیگر، نشان داده که قصه او هنوز تمام نشده است.
منبع تصویر، Maryam Toosi
رکوردی که پس از ۲۱ سال شکسته شد
در حالی که مریم طوسی در یک مسابقه رسمی رکورد دوومیدانی ایران را جابهجا کرده، رسانههای داخلی خبری منتشر کردند مبنی بر اینکه فدراسیون دوومیدانی ایران قصد ندارد این رکورد را به رسمیت بشناسد.
طوسی به بیبیسی فارسی گفت: «این رقابتها یکی از مهمترین مسابقات داخل سالن آمریکا است. با اینکه تمرکز اصلی من روی مسابقات فضای باز است، اما چون بدنم آماده بود، دوست داشتم در این رقابتها هم شرکت کنم. خدا را شکر که نتیجه خوبی گرفتم و پس از ۲۱ سال توانستم رکورد ایران را بشکنم.»
«از این بابت بسیار خوشحالم. پیش از حضور در این مسابقات، با خانم بهزادی، نایبرئیس فدراسیون، هماهنگ کرده بودم. این رقابتها رسمی است و رکوردها در فدراسیون جهانی ثبت میشود، بنابراین فکر نمیکنم مشکلی برای ثبت آن وجود داشته باشد.»
«انگیزهام را کشتند»
مریم طوسی به دنبال شش سال کنارهگیری از ورزش قهرمانی و دو سال دوری کامل از دوومیدانی، با مهاجرت به آمریکا بار دیگر به پیست بازگشت. او درباره این تصمیم میگوید: «وقتی به آمریکا آمدم، دیگر دوومیدانی را کنار گذاشته بودم. متاسفانه به دلیل بیتوجهیهایی که در فدراسیون وجود داشت، انگیزهای برای ادامه نداشتم، در واقع انگیزهام را کشتند. با اینکه از سال ۱۳۸۶ رکورددار ایران بودم، ترجیح دادم کنارهگیری کنم.»
«اما بعد از مهاجرت، مربیام اصرار زیادی داشت که دوباره تمرین را آغاز کنم. در نهایت در ۳۳ سالگی، پس از دو سال دوری از ورزش، برگشتم و تنها با چند ماه تمرین توانستم رکوردهایم را احیا کنم.»
«پارسال هم در رقابتهای جایزه بزرگ آفریقای جنوبی، ضمن قهرمانی در ۱۰۰ و ۲۰۰ متر، رکورد ملی دوی ۲۰۰ متر را که ۱۱ سال در اختیار خودم بود، ارتقا دادم. این نشان داد که هیچوقت برای بازگشت دیر نیست.»
منبع تصویر، Maryam Toosi
کار در کنار ورزش حرفهای
او درباره دشواریهای مهاجرت و ادامه مسیر حرفهایاش گفت: «روزهای بسیار دشوار را تجربه کردم؛ مهاجرت چیزی نیست که به راحتی از آن بگذری. من هیچوقت علاقهای به مهاجرت نداشتم و هیچوقت نمیخواستم از ایران دور باشم، چرا که خیلی به خانواده و وطنم وابستهام. ایران خانه من است و هیچوقت خود را متعلق به جای دیگری نمیبینم.»
«اینجا هم باید کار کنم و هم ورزش را بهصورت حرفهای دنبال کنم، که این کار بسیار دشوار است. اما در عین حال، افتخار این را دارم که کنار بزرگترین دوندههای دنیا تمرین کنم، ورزشکارانی که روزی آرزوی دیدنشان را از نزدیک داشتم.»
«روز اولی که تصمیم گرفتم دوباره تمرین و دویدن را آغاز کنم، هدفم فقط یادگیری از این قهرمانان بود تا بتوانم بعدها این تجربهها را به ورزشکاران جوان کشورم منتقل کنم. اما وقتی دیدم عملکردم بهتر شد و رکوردهایم تغییر کرد، این موضوع به من انگیزه داد تا با وجود همه سختیها، قویتر از قبل ادامه دهم.»
«در ۳۶ سالگی رکوردهایم بهتر از ۲۰ سالگی است»
یکی از نکاتی که در سالهای اخیر توجه مریم طوسی را جلب کرده است، تفاوت دیدگاه بسیاری از مردم آمریکا نسبت به نگرش غالب در ایران است. تفاوت دیدگاهی که موجب طولانیتر شدن دوران حرفهای و بلندپروازی مجدد این ورزشکار برجسته شود.
طوسی میگوید: «در ایران، متاسفانه وقتی حدود ۲۴ ساله بودم، به من میگفتند که زمان خداحافظی از ورزش فرا رسیده و باید به فکر تشکیل خانواده باشم. از ۳۰ سالگی به بعد، انگار همه چیز دیر میشود. اما حالا، در ۳۶ سالگی، رکوردهایم حتی از زمانی که ۲۰ ساله بودم هم بهتر شده است.»
«این دقیقا همان تفاوتی است که اینجا با ایران دارد؛ در آمریکا، کسی به سن، رنگ پوست یا مذهب توجهی ندارد، بلکه تنها توانایی و استعداد فرد اهمیت دارد. اگر کسی در شما قابلیت و پتانسیل ببیند، تشویقتان میکند تا ادامه دهید.»
«اوایل سه بار پیشنهاد بازگشت به ورزش را رد کردم، چون فکر میکردم بعد از این همه سال دوری، دیگر امکانپذیر نیست. ما متأسفانه اینطور تربیت شدهایم که همیشه فکر میکنیم برای شروع دیر شده است. اما اینجا طرز تفکر کاملا متفاوت است.»
«حالا خیلیها به من میگویند که الهامبخش آنها شدهام و تلاشم برایشان ستودنی است و این برایم واقعا خوشحالکننده است. در این مدت از خوشیهایم زدم و فقط کار و تمرین کردم. ذهنیت آدمهایی که کنارم تمرین میکنند با ما خیلی فرق دارد، آنها در رشته من در ۲۱ ثانیه می دوند و ۲۳ ثانیه دویدن من عادی است، همین باعث شد آن بتی که من برای خودم ساخته بودم بشکند، بیشتر تلاش کردم تا رکوردهایم بهتر شود.»
منبع تصویر، Maryam Toosi
«حسرت حضور در المپیک دوبار در دلم ماند»
مریم طوسی تنها ۸ صدم ثانیه با المپیک لندن فاصله داشت و در مسیر المپیک پاریس نیز، با وجود اینکه در یک قدمی آن قرار گرفته بود، موفق به کسب سهمیه نشد.
او در این باره میگوید: «حسرت حضور در المپیک دوبار در دلم ماند. برای المپیک لندن، اگر فقط دو ماه زودتر مربی میآوردند، میتوانستم سهمیه بگیرم. اما متاسفانه امکانات لازم را نداشتیم.»
«پارسال هم فدراسیون نام من را برای بازیهای آسیایی ثبت نکرد، و همین باعث شد هم مدال این رقابتها و هم سهمیه المپیک را از دست بدهم. البته نه فقط من، بلکه ایران یک مدال را از دست داد.»
منبع تصویر، Maryam Toosi
«میخواهم برای ایران رکورد بزنم اما حمایت نمیکنند»
سالها پیش، مریم طوسی پیشنهادهایی برای دریافت تابعیت کشورهای دیگری مانند قطر داشت، اما با وجود «تمام بیتوجهیهایی که در ایران متحمل شد»، همچنان تصمیم گرفت که در سرزمین خود بماند.
حالا که در آمریکا زندگی میکند و هزینههای تمرینات و مسابقات را خود به دوش میکشد، هنوز هم قصد دارد که با پرچم ایران در مسابقات بینالمللی شرکت کند: «وقتی در آمریکا میخواستم شروع به مسابقه دادن کنم، باید تصمیم میگرفتم که برای کدام کشور مسابقه بدهم. اما به خاطر تمام زحماتی که از دوران کودکی برای دوومیدانی در رشته سرعت کشیده بودم، دوست داشتم که رکوردها و مدالهایم در تاریخ دوومیدانی به نام ایران ثبت شود.»
«با وجود تمام سختیهایی که میدانستم در این مسیر پیش رو دارم، این راه را انتخاب کردم. همین حالا با تمام رکوردهایی که دارم، همه میدانند که شانس مدال در آسیا را دارم، اما همچنان هیچ حمایتی از من نمیشود و همه هزینهها بر عهده خودم است. این برایم خیلی سخت است، اما دلم نمیآید که با نام کشور دیگری مسابقه بدهم.»
او در مورد هزینههای زندگی و تمریناتش در آمریکا میگوید: «مربی من در دانشگاه "یواسسی" است و خوشبختانه تمریناتم را در آنجا انجام میدهم و دانشگاه هزینهای از من نمیگیرد. اما هزینههای زندگی، مکملها، مسابقات و سفرها بر عهده خودم است و به سختی از پس آنها برمیآیم.»
«هم باید کار کنم و هم حرفهای تمرین کنم که این سختی کار را برایم چند برابر میکند. اگر حمایتهای لازم را دریافت کنم، میتوانم ریکاوری مناسبی داشته باشم و تمام تمرکزم را بر تمرین و مسابقات بگذارم در غیر اینصورت نمیدانم بتوانم ادامه دهم یا نه.»
«دویدن پناه روزهای سیاه من بود»
گرچه کار و ورزش در کشوری دیگر به خودی خود طاقتفرسا است، اما دونده ایرانی میگوید، سختترین لحظاتی که در آمریکا تجربه کرده، زمانی بود که اخبار شرایط نامناسب مردم ایران را میشنید.
او گفت: «وقتی اخبار بد از ایران میشنیدم، واقعا بدترین روزهایم بود. هر روز برای ایران و عزیزانم اشک میریختم و پر از استرس بودم. وقتی خودت در ایران هستی، میتوانی در دل شرایط زندگی کنی و به نوعی با آن کنار بیایی، اما وقتی از دور میبینی که خانواده، مردم و کشورت مشکل دارند، نگرانیهایت چند برابر میشود.»
«خوشبختانه در این دوران دوستان خوبی داشتم که به من کمک کردند. با دویدن سعی میکردم حال خودم را بهتر کنم و از آن وضعیت بیرون بیایم، در واقع دویدن پناه روزهای سیاه برای من شد.»
«در آن روزهای سخت، وقتی وارد پیست میشدم، بیشتر از همیشه تلاش میکردم برای دختران ایران بجنگم و با مدالآوری دل مردم کشورم را شاد کنم. روزهایی بود که من با گریه می دویدم، حالم خوب نبود و از درون احساس درد میکردم، اما هیچوقت تسلیم نشدم و به دویدن ادامه دادم. نتیجهاش را هم گرفتم.»
منبع تصویر، Maryam Toosi
در آرزوی حضور در المپیک لسآنجلس
مریم طوسی که دو المپیک قبلی را از دست داده است، حالا در آروزی حضور در المپیکی است که در محل اقامت جدیدش برگزار میشود.
او درباره مسیر دشوار رسیدن به المپیک لسآنجلس میگوید: «من هیچ اسپانسری ندارم، اما تمام تلاشم را میکنم که امسال در مسابقات قهرمانی آسیا، بازیهای کشورهای اسلامی، رقابتهای جایزه بزرگ آسیا و رویدادهای قارهای شرکت کنم. هدفم این است که سهمیه قهرمانی جهان را کسب کنم و در نهایت به المپیک ۲۰۲۸ برسم.»
«متاسفانه در ایران، جایگاه زنان نه اینکه بیارزش باشد، اما آنطور که باید و شاید مورد حمایت قرار نمیگیرند و این واقعیت آزاردهنده است. امیدوارم امسال حمایت شوم، چرا که هزینهها بسیار بالا رفته و شاید دیگر به تنهایی نتوانم از پس آنها برآیم.»
«شرایط ما در ایران خیلی سختتر از دوندههای کشورهای دیگر است چه از لحاظ امکانات، چه حمایت، چه نوع پوشش، ولی ثابت کردیم که با همه سختیها باز هم شدنی است و خوشحالم که راه را برای بقیه دخترها باز کردم و به نوعی سد شکن بودم الان میبینم که چقدر بچهها دارند خوب کار میکنند و امیدوارم از آنها حداقل حمایت شود.»
