نیمی از مسئولان داروفروشی‌های افغانستان غیرحرفه‌ای هستند

وزارت صحت (بهداشت) افغانستان اعلام کرده که نیمی از مسئولان داروفروشی های شخصی، غیرحرفه ای هستند.

عبدالحفیظ قریشی، رئیس اداره داروسازی وزارت صحت گفته است که در افغانستان ۱۴ هزار داروفروشی موجود است که نیمی از این داروفروشی ها را افراد غیرحرفه ای اداره می کنند.

به گفته او، بیشتر داروفروشی هایی که به صورت غیرحرفه ای اداره می شوند، در بیرون از شهرهای بزرگ موقعیت دارند.

آقای قریشی گفت: "تعداد داروسازان به حدود سه هزار نفر می‌رسد، اکثر داروسازان یا معاون داروسازان در شهر ها فعال‌اند. اخیراً برخی انستیتوت ها نیز تکنسین‌ها را آموزش می‌دهند که داروفروشی هایی را در شهرها اداره می‌کنند، اما زمانی که تعداد داروفروشی ها بیشتر می‌شود، طبعاً که در حدود هفت هزار داروفروشی دیگر افراد حرفه‌ای وجود ندارند."

شغل ارثی

محمد یکی از داروفروشان هرات می‌گوید هیچگاهی در دانشکده داروسازی درس نخوانده، اما داروسازی را از پدرش آموخته است.

او گفت: "از زمانی که به یادم می‌آید، این شغل به شکل میراثی به ما رسیده است. پدربزرگم داروخانه داشت و بعدش پدرم و حالا من اینجا کار می‌کنم. من فارمسی (داروسازی) نخوانده‌ام، اما بر این حرفه تسلط کامل دارم."

او افزود: "وقتی شما یک مدت دراز در بین داروها باشید، آگاهانه یا ناآگاهانه دارو ها را می‌شناسید. حالا من می‌دانم که وقتی روی نسخه نوشته شده سه ضرب در یک، به این معنی است که این قرص را در روز سه بار مصرف کنید."

فساد اداری

اما وزارت صحت افغانستان می‌گوید عوامل دیگری نیز در بروز این مشکل نفش داشته اند.

عبدالله فهیم، مشاور این وزارت سوء‌استفاده، فساد اداری و نفوذ مقامات را در تاسیس چنین داروفروشی‌ها دخیل می‌داند.

آقای فهیم گفت: "از سوء استفاده اداری مسئولانی که در ایجاد داروفروشی‌ها مسئولیت دارند، گرفته تا چشم‌پوشی مقامات، با وجودی که احساس کرده‌اند که در طول سالها تعداد فارمسیست‌ها (داروسازان) با داروفروشی‌ها تناسب ندارد، اما باز هم چون مدارک تهیه شده، مقامات هم اسناد را تایید کرده‌اند. بسیار دردآور است که ما شاهد نفوذ حتی مراجع قانونگذار درین زمینه هستیم."

مقامهای وزارت صحت افغانستان می‌گویند بیشتر مردم پیش از مراجعه به پزشک، با مشورت داروفروش دارو می‌خرند. اما این مشورتها همیشه مفید نیست.

یاسمین، یکی از شهروندان کابل، گفت: "یکبار خودسرانه دارو مصرف کردم، اما تاثیر نکرد، ولی زمانی که به دکتر مراجعه کردم، بعد از تشخیص دارویی را که تجویز کرد مفید واقع شد."

مسئولان وزارت صحت می‌گویند از مدتها پیش به این سو به دنبال یافتن راه حلی برای این موضوع بوده، اما تا هنوز موفق به حل این مساله نشده است.

عبدالله فهیم، مشاور وزیر بهداشت گفت که مقابله با این مشکل به صورت مستقیم، نه تنها آن را حل نخواهد کرد، بلکه پیامدهای جدی‌تری را نیز به دنبال خواهد داشت.

به گفته او، اگر این داروفروشی‌ها بسته شود، از یک سو کسانی که این داروفروشیها منبع درآمد آنها است، بیکار می شوند و از سوی دیگر در بعضی از مناطق مردم با کمبود دارو مواجه می شوند.

به گفته او راه حلی که دولت برای این مساله در نظر گرفته این است که از یک سو شمار دانش آموختگان رشته داروسازی را افزایش دهد و از سوی دیگر داروفروشان غیرحرفه‌ای را شامل دوره‌های آموزشی کند.