"'S e buille gu math cruaidh a th' ann do dh'eaglais sam bith"

Tha ceannardan Crìosdail an Alba a' toirt rabhadh mu cho duilich 's a dh'fhaodadh e a bhith dhaibh eaglaisean eachdraidheil a chàradh an dèidh mar a chaidh cur às do sgeama mhaoineachaidh.

Dhearbh Riaghaltas na Rìoghachd Aonaichte gu bheil iad a' dùnadh maoin shònraichte - Listed Places of Worship Grant Scheme (LPWS) - aig deireadh a' Mhàirt 2026.

Bha a' mhaoin a' toirt lùghdachaidh air na bh' aig eaglaisean agus buidhnean-creideimh eile ri phàigheadh ann am VAT nuair a bha iad a' leasachadh àite-adhraidh.

Thèid stòras ùr na àite sam bi £92m a bheir taic le cosgaisean calpa phròiseactan ùrachaidh.

Ach tha riochdairean creideimh a' gearan nach deach na beachdan aca a shireadh ro làimh, agus gum feum iad "freagairtean susbainteach" do na ceistean aca.

Tha an t-Urr Calum Iain MacLeòid bho Eaglais Shaor Fearann na Tòiseachd agus Ruigh Sholais san Eilean Dubh ag ràdh gur e "briseadh-dùil a th' ann".

"Nam bharail-sa 's e buille gu math cruaidh a th' ann do dh'eaglais sam bith," thuirt e.

Tha e ag ràdh gu bheil e air "leth cosgail obair sam bith a dhèanamh air togalach mar eaglais a tha a' tighinn le liosta".

Tha Mgr MacLeòid den bheachd gur dòcha gum fàg an co-dhùnadh nach bi dol às aig cuid de cho-thionalan ach togalach adhraidh eile a lorg agus cunnart ann gum bi e ro chosgail dhaibh seann eaglais a thoirt gu ìre.

Thuirt e: "Call cìs a' VAT, chan urrainn dhomh a chur ann am briathran cho tàmailteach agus a tha sin agus bheir e droch bhuaidh air obair leasachaidh."

Tha an t-Urr MacLeòid ag ràdh gum feum iad soilleireachd agus "fuasgladh fhaighinn air a' chùis".

Tha Fòram Cheannardan Eaglaise na h-Alba air sgrìobhadh gu Rùnaire a' Chultair, nam Meadhan agus Spòrs, Lisa Nandy, a' togail an cuid dhraghan gun deach a' mhaoin a tharraing gun chonaltradh a bhith ann.

Tha còrr is 1,000 togalach aig Eaglais na h-Alba a dh'fheumas iad a chumail an staid mhath.

Tha am Fìor Urr Rosie Frew, Modaràtair na h-Eaglaise, agus am Fìor Urr John Keenon bho Cho-labhairt Easbaigean Caitligeach na h-Alba a' cumail chòmhraidhean le Ministear Oifis na h-Alba, Kirsty McNeill, ro dheireadh na mìos seo.